त्रुट (truTa)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 त्रुट r. 4th cl. (त्रुट्यति) r. 6th cl. (त्रुटति) and 10th cl. (त्रोटयते) To cut, 
literally or metaphorically
 to cut,  (wood,  &c.) to cut or solve, 
(difficulties,  doubts,  &c.) दिवा० तुदा० प० अक० सेट् । चुरा० आत्म० सक०
सेट् ।

Wilson

English

 त्रुट r. 4th cl. (त्रुल्यति) r. 6th cl. (त्रुटति) and 10th cl.
(त्रोटयति) To cut,  literally or metaphorically
 to cut,  (wood,  &c.) to cut
or solve,  (difficulties,  doubts,  &c.)

Shabdartha Kaustubha

Kannada

त्रुट - छेदने (तुदा० पर० सक० से०) त्रुटति ।
पदविभागः - > धातुः
कन्नडार्थः - > ಹರಿಸುಹಾಕು /ಸೀಳು /ಛಿದ್ರಮಾಡು

त्रुट - छेदने (चुरा० आत्म० सक० से०) त्रिटयते ।
पदविभागः - > धातुः
कन्नडार्थः - > ಹರಿಸುಹಾಕು /ಸೀಳು /ಛಿದ್ರಮಾಡು

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

धातुपाठः (Krishnacharya)

Sanskrit

धातुः:
  त्रुट्
मूलधातुः:
   त्रुट
धात्वर्थः:
  छेदने
गणः:
  तुदादिः
कर्मकत्वं:
  सकर्मकः
इट्त्वं:
  सेट्
उपग्रहः:
  परस्मैपदी
रूपम्:
  त्रुट्यति-त्रुटति

धातुः:
  त्रुट्
मूलधातुः:
   त्रुट
धात्वर्थः:
  छेदने
गणः:
  चुरादिः
कर्मकत्वं:
  सकर्मकः
इट्त्वं:
  सेट्
उपग्रहः:
  आत्मनेपदी
रूपम्:
  त्रोटयते
अनुबन्धादिविशेषः:
  आकुस्मीयः

धातुप्रदीपः

Sanskrit

त्रुटँ त्रुट  च्छेदने 
- त्रुटति त्रुट्यति  तुत्रोट  त्रुटिता  94

त्रुटँ त्रुट  च्छेदने 
- त्रोटयते  163

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 त्रुट,  क ङ छिदि । इति कविकल्पद्रुमः ॥
(चुरां-आत्मं-दिवां-तुदां-परं-अवयव-द्बिधाभावमात्रे अकं-छेदनमात्रे सकं-सेट् ।)द्बौ दन्त्यवर्गप्रथमादी । क ङ,  त्रोटयते । य, त्रुट्यति त्रोटिष्यति । तुदाद्यन्तर्गणस्यैव कुटा-दित्वमिति । दिवादिपक्षे न कुटादित्वम् । शि, त्रुटति अत्रुटीत् । शेषस्तु विदीर्णभावेऽपि ।यथा,  त्रुट्यद्भीमधनुःकठोरनिनद इति महा-नाटकम् । मयूग्वनखरत्रुटत्तिमिरकुम्भिकुम्भ-स्थले । क्वचिल्लूनीभावेऽपि यथा । आवृणुतेयदि वक्षस्त्रुट्यति वासस्तदा जघने इत्युद्भटः ।इति दुर्गादासः ॥

 त्रुट,  यशि छिदि । इति कविकल्पद्रुमः ॥
(चुरां-आत्मं-दिवां-तुदां-परं-अवयव-द्बिधाभावमात्रे अकं-छेदनमात्रे सकं-सेट् ।)द्बौ दन्त्यवर्गप्रथमादी । क ङ,  त्रोटयते । य, त्रुट्यति त्रोटिष्यति । तुदाद्यन्तर्गणस्यैव कुटा-दित्वमिति । दिवादिपक्षे न कुटादित्वम् । शि, त्रुटति अत्रुटीत् । शेषस्तु विदीर्णभावेऽपि ।यथा,  त्रुट्यद्भीमधनुःकठोरनिनद इति महा-नाटकम् । मयूग्वनखरत्रुटत्तिमिरकुम्भिकुम्भ-स्थले । क्वचिल्लूनीभावेऽपि यथा । आवृणुतेयदि वक्षस्त्रुट्यति वासस्तदा जघने इत्युद्भटः ।इति दुर्गादासः ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 त्रुट छेदने वा दिवा० पक्षे तुदा० कु० पर०
  अक० सेट् । त्रुट्यतित्रुटति अत्रु(त्रो) टीत् । तुत्रोट । छेदश्चात्र अबयवद्विधा-भाव मात्रम् “यावन्मे दन्ता न त्रुट्यन्ति” हितो० “त्रुटितंपयोधरतटे हारं पुनर्योजय” सा० द० । “त्रुटित इवमुक्तामणिसरः” उत्तर० ।वि + विरुजीकरणे सक०
  । “कण्टकैरेना विरुजेयुः” कात्या०श्रौ० २३ । ३ । २२ । “विरुजेयुः वित्रुट्येयुः” स० व्याख्या ।

 त्रुट छेदने चुरा० आ० सक०
  सेट् । त्रोटयते अतुत्रुटत ।

क्षीरतरङ्गिणी

Sanskrit

त्रुटँ त्रुट छेदने
- वा भ्राशभ्लाश (3170) इति श्यन् वा-त्रुट्यति त्रुटति  त्रुटिता  त्रोटयति  95

त्रुटँ त्रुट छेदने
- त्रोटयते रज्जुम्  तुदादौ (680) त्रुट्यति,  वा भ्राश (3170) इति त्रुटति,  त्रुड इत्येके उत्त्रोडयते तृणम् 166

धातुवृत्तिः

Sanskrit

त्रुटँ त्रुट  (अर्थः)  छेदने
( त्रुटति तुत्रोट त्रुटिता ) इत्यादि "वा भ्राश'' इति शविषये वा श्यन् (त्रुट्यति त्रुट्यतु त्रुट्येत् अत्रुट्यत् त्रोटिः) ण्यन्ताद् "अच इः''इत्यौणादिक इप्रत्ययः 93

त्रुटँ त्रुट (अर्थः)  छेदने
( त्रोदयते ) अयं तुदादौ च कुटेत्येकइति स्वामी 164

कृदन्तरूपमाला

Sanskrit

1 {@“त्रुट च्छेदने”@} 2 कुटादिः। 
 त्रोटकः-टिका,  त्रोटकः-टिका,  तुत्रुटिषकः-षिका,  तोत्रुटकः-टिका
   इत्यादीनि सर्वाणि रूपाणि तौदादिककुटतिवत् 3 ज्ञेयानि। 
 4 त्रुट्यन्-त्रुटन्-न्ती-ती,  इति शतरि रूपद्वयमस्येति िशेषः।
प्रासङ्गिक्यः
 
 01 =>
  (७९३)
 02 =>
  (६-तुदादिः-१३७५। सक। सेट्। पर।)
 03 =>
  (२०४)
 04 =>
  [[१। ‘वा भ्राशभ्लाशभ्रमुक्रमुक्लमुत्रसित्रुटिलषः’ (३-१-७०) इति श्यन्विकल्पः। अप्राप्त- विभाषेयम्। तेन पक्षे शप्रत्ययोऽपि भवति।]]

1 {@“त्रुट च्छेदने”@} 2 आकुस्मीयः। 
 चौरादिककोटयतिवत् 3 सर्वाणि रूपाण्यूह्यानि।
प्रासङ्गिक्यः
 
 01 =>
  (७९४)
 02 =>
  (१०-चुरादिः-१६९९। सक। सेट्। आत्म।)
 03 =>
  (२०५)

Capeller

German

 त्रुट m.
  Lotuswurzel.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.