| YouTube Channel

त्रिविक्रम (trivikrama)

 
शब्दसागरः
English
त्रिविक्रम
m.
(-मः) A name of VISHNU.
E.
त्रि, and विक्रम going
crossing
over the three worlds in three steps, to the discomfiture of BALI.
Capeller Eng
English
त्रिविक्रम
n.
the three steps
m.
E.
of Viṣṇu.
Yates
English
त्रि-विक्रम (मः) 1.
m.
A name of
Vishnu.
Spoken Sanskrit
English
त्रिविक्रम trivikrama
m.
one who strided over the 3 worlds in 3 steps
त्रिविक्रम trivikrama
n.
3 steps
Wilson
English
त्रिविक्रम
m.
(-मः) A name of VIṢṆU.
E.
त्रि, and विक्रम going
crossing over the three worlds in three
steps, to the discomfiture of BĀLĪ.
Monier Williams Cologne
English
त्रि—विक्रम
n.
the 3 steps (of Viṣṇu),
R.
vi
Kum.
(in comp. )
त्रि—विक्रम
mfn.
or
m.
who strided over the 3 worlds in 3 steps (Viṣṇu),
Hariv.
2641
R.
i
&c.
त्रि—विक्रम
m.
N.
of a Brāhman,
Śukas.
of the author of a work (called after him Traivikramī),
Nirṇayas.
iii
of a medical author and of a mixture (called after him), Rasendrac.
=
-भट्ट
Hindi
Hindi
विष्णु के पांचवें अवतार सामान्यतः vaamana के रूप में जाना जाता है
Apte Hindi
Hindi
त्रिविक्रमः
पुं*
त्रि-विक्रमः -
वामनावतार विष्णु
Shabdartha Kaustubha
Kannada
त्रिविक्रम
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಾಮನಾವತಾರವನ್ನೆತ್ತಿದ ಶೀವಿಷ್ಣು
व्युत्पत्तिः - > त्रयो विक्रमाः पादन्यासा यस्य त्रयो वेदाः विक्रमाः क्रान्ता येन इति वा
प्रयोगाः - > "आनन्दो नन्दनो नन्दः सत्यधर्मा त्रिविक्रमः"
उल्लेखाः - > वि० स०
विस्तारः - > "त्रिरित्येवं त्रयो वेदाः कीर्तिता मुनिसत्तमैः क्रमसे तांस्तथा सर्वान् त्रिविक्रम इति स्मृतः ।" - सह० ना० भा० "त्रीन् वेदान् क्रमते येन महिम्ना त्रिविक्रमः" - निरुक्तिः
L R Vaidya
English
tri-vikrama {% m. %} Vishṇu in his fifth or Vāmana incarnation.
Bopp
Latin
त्रिविक्रम m. (BAH. e त्रि et विक्रम passus) nomen Visch-
nûs. AM.
Aufrecht Catalogus Catalogorum
English
त्रिविक्रम son of Makarandapāla, father of Dehṛṇapāla,
grandfather of Apipāla (Śūdrapaddhati). L. 1980.
त्रिविक्रम See Vaidyatrivikrama.
त्रिविक्रम lawyer. Quoted in Nirṇayasindhu and Pra-
tiṣṭhāmayūkha. See Traivikramī.
त्रिविक्रम lexicographer. Quoted by Hemādri and Di-
nakara on Raghuvaṃśa.
त्रिविक्रम astronomer. Quoted by Mahādeva Oxf. 336^a,
by Viśvanātha Oxf. 338^a.
त्रिविक्रम
Kālavidhāna jy.
त्रिविक्रम Tithisāriṇī jy.
Bṛhmaṇa (?) jy.
Brahmavyavahāra jy.
Śataślokavyavahāraka or Trivikramaśataka jy.
Strījātaka. Bik. 339.
त्रिविक्रम
Pañjikoddyota. Kh. VI.
त्रिविक्रम
Madālasacampū. Report XI.
त्रिविक्रम
Rāmakīrtimukundamālā. Oudh IX, 18. Peters.
3, 396 (Rāmakīrtikumudāvali).
त्रिविक्रम
Kuvalayāśvavilāsa campū.
त्रिविक्रम
Nyāsapaddhati dh.
त्रिविक्रम the author of the Vāyustuti, wrote also a
Tattvapradīpikā q. v.
त्रिविक्रम
Vyājoktiśataka.
त्रिविक्रम son of Mahādeva:
Siddhāntatattva jy.
त्रिविक्रम a pupil of Vardhamāna:
Kātantravṛttipañjikoddyota.
त्रिविक्रम the author of the Prākṛtānuśāsana, is quoted
by Appayya Dīkṣita in his Prākṛtamaṇidīpikā.
त्रिविक्रम son of Raghu Sūri, grandson of Sāraṅga Sūri:
Vṛttaratnākaraṭīkā. Peters. 5 p. 26. He mentions
his C. on Durga's Kātantravṛtti and his Bṛ-
hadvṛtti on the Sarasvatīsūtra.
Abhyankara Grammar
English
त्रिविक्रम pupil of Vardhamana who wrote a gloss called ’पञ्जिकॊद्द्यॊत’. on the Katantra-vrtti
Sanskrit Tibetan
Tibetan
gom gsum gnon
त्रिपादविक्रम / त्रिविक्रम
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
विष्णुर्जिष्णुजनार्दनौ हरिहृषीकेशाच्युताः केशवो
दाशार्हः पुरुषोत्तमोऽब्धिशयनोपेन्द्रावजेन्द्रानुजौ
विष्वक्सेननरायणौ जलशयो नारायणः श्रीपति-
र्दैत्यारिश्च पुराणयज्ञपुरुषस्तार्क्ष्यध्वजोऽधोक्षजः २१४
गोविन्दषड्बिन्दुमुकुन्दकृष्णा वैकुण्ठपद्मेशयपद्मनाभाः
वृषाकपिर्माधववासुदेवौ विश्वंभरः श्रीधरविश्वरूपौ २१५
दामोदरः शौरिसनातनौ विधुः पीताम्बरो मार्जजिनौ कुमोदकः
त्रिविक्रमो जह्नुचतुर्भुजौ पुनर्वसुः शतावर्तगदाग्रजौ स्वभूः २१६
मुञ्जकेशिवनमालिपुण्डरीकाक्षबभ्रुशशबिन्दुवेधसः
पृश्निशृङ्गधरणीधरात्मभूः पाण्डवायनसुवर्णबिन्दवः २१७
श्रीवत्सो देवकीसूनुर्गोपेन्द्रो विष्टरश्रवाः
सोमसिन्धुर्जगन्नाथो गोवर्धनधरोऽपि २१८
यदुनाथो गदाशार्ङ्गचक्रश्रीवत्सशङ्खभृत्
-wordlist-
विष्णु (पुं), जिष्णु (पुं), जनार्दन (पुं), हरिकेश (पुं), हृषीकेश (पुं), अच्युत (पुं), केशव (पुं), दाशार्ह (पुं), पुरुषोत्तम (पुं), अब्धिशयन (पुं), उपेन्द्र (पुं), अज (पुं), इन्द्रानुज (पुं), विष्वक्सेन (पुं), नरायण (पुं), जलशय (पुं), नारायण (पुं), श्रीपति (पुं), दैत्यारि (पुं), पुराणपुरुष (पुं), यज्ञपुरुष (पुं), तार्क्ष्यध्वज (पुं), अधोक्षज (पुं), गोविन्द (पुं), षड्बिन्दु (पुं), मुकुन्द (पुं), कृष्ण (पुं), वैकुण्ठ (पुं), पद्मेशय (पुं), पद्मनाभ (पुं), वृषाकपि (पुं), माधव (पुं), वासुदेव (पुं), विश्वम्भर (पुं), श्रीधर (पुं), विश्वरूप (पुं), दामोदर (पुं), शौरि (पुं), सनातन (पुं), विधु (पुं), पीताम्बर (पुं), मार्ज (पुं), जिन (पुं), कुमोदक (पुं), त्रिविक्रम (पुं), जह्नु (पुं), चतुर्भुज (पुं), पुनर्वसु (पुं), शतावर्त (पुं), गदाग्रज (पुं), स्वभू (पुं), मुञ्जकेशिन् (पुं), वनमालिन् (पुं), पुण्डरीकाक्ष (पुं), बभ्रु (पुं), शशबिन्दु (पुं), पृश्निशृङ्ग (पुं), धरणीधर (पुं), पाण्डवायन (पुं), सुवर्णबिन्दु (पुं), श्रीवत्स (पुं), देवकीसूनु (पुं), गोपेन्द्र (पुं), विष्टरश्रवस् (पुं), सोमसिन्धु (पुं), जगन्नाथ (पुं), गोवर्धनधर (पुं), यदुनाथ (पुं), गदाभृत् (पुं), शार्ङ्गभृत् (पुं), चक्रभृत् (पुं), श्रीवत्सभृत् (पुं), शङ्खभृत् (पुं)
Mahabharata
English
Trivikrama^1 = Vishṇu (Kṛshṇa): XIII, 5378, 6815, 6892 (Vishṇuḥ), 7005 (Vishṇu's 1000 names), 7742 (i.e. Kṛshṇa). --Do.^2 = Śiva (1000 names^2).
पुराणम्
English
त्रिविक्रम / TRIVIKRAMA. Another name for vāmana.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
त्रिविक्रमः,
पुं,
(त्रीन् लोकान् विशेषेण क्रामतिव्याप्नोतीति वि + क्रमं + अच् यद्बा, त्रिषुलोकेषु बलिवञ्चनार्थं भूव्योमस्वर्गेषु क्रमः पाद-न्यासो यस्य ।) विष्णुः इत्यमरः २०
(यथा, महाभारते १३ १४९ ६९ ।“आनन्दो नन्दनो नन्दः सत्यधर्म्मस्त्रिविक्रमः
”“त्रयो विक्रमास्त्रिषु लोकेषु यस्य त्रिविक्रमः ।‘त्रीणि पदानि विचक्रमे’ इति श्रुतेः ।‘त्रिरित्येवं त्रयो लोकाः कीर्त्तिता मुनिसत्तमैः ।विक्रामंस्तु ततः सर्व्वांस्त्रिविक्रमोऽसि जनार्द्दन ! ।’इति हरिवंशे
इति शाङ्करभाष्यम्
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
त्रिविक्रम
पु०
त्रयो विक्रमाः पादन्यासा अस्य विष्णौअमरः त्रिकमशब्दे दृश्यम् “आनन्दो नन्दनानन्दःसत्यधर्मस्त्रिविक्रमः” विष्णुस० “त्रयो विक्रमास्त्रिषु लो-केषु विक्रमः क्रान्तं यस्य त्रिविक्रमः “त्रीणि पदानिविचक्रमे” श्रुतेः त्रयो लोका विक्रमाः क्रान्ता येनेतिवा “त्रिरित्येवं त्रयो लोकाः कीर्तिता मुनिसत्तमैः ।क्रमसे तांस्तथा सर्वांस्त्रिविक्रमो जनार्द्दन!” विष्णुसं०भाष्यधृतहरिवं० वाक्ये तन्नाम निरुक्तिर्दर्शिता त० ।२लोकत्रयक्रमणे
पु०
“त्रिविक्रमे यथा विष्णुः सर्वदैत्यबधेपुरा” रामा० ल० ७९ अ०
Capeller
German
त्रिविक्रम
n.
der Dreischritt
m.
der Dreischrittige
(Viṣṇu).
Burnouf
French
त्रिविक्रम त्रिविक्रम
m.
(वि
क्रम्) le dieu aux trois pas,
c-à-d. Viṣṇu [qui en trois pas parcourt le ciel].