| YouTube Channel

त्रिकाण्ड (trikANDa)

 
Spoken Sanskrit
English
त्रिकाण्ड trikANDa
adj.
 consisting of three parts or divisions - 3 kANDas in measure
Monier Williams Cologne
English
त्रि॑—काण्ड (त्रि॑-), mf(आ)n. consisting of three parts or divisions (an arrow or asterism),
AitBr.
 iii, 33
ŚBr.
 ii
3 Kāṇḍas in measure (48 cubits long,
W.
 ),
Vop.
 vi, 55
त्रि॑—काण्ड
n.
N.
 of wk.
KātyŚr.
 iii, 2, 1, Sch.
of Amarasiṃha's dictionary (commented on by °ड-चिन्तामणि and -विवेक and supplemented by -शेष)
Apte Hindi
Hindi
त्रिकाण्डम्
नपुं*
 त्रि-काण्डम् -
अमरकोश नामक ग्रन्थ
Shabdartha Kaustubha
Kannada
त्रिकाण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನಾಮಲಿಂಗಾನುಶಾಸನ /ಅಮರಸಿಂಹವಿರಚಿತವಾದ ಒಂದು ಕೋಶ
त्रिकाण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನಿರುಕ್ತ
Aufrecht Catalogus Catalogorum
English
अमरकोश or नामलिङ्गानुशासन or त्रिकाण्ड lex. by
Amarasiṃha. Jones 412. Cop. 15. 102. Pet. 728.
IO. 258. 674. 1424. 1758. 2336. 2413. 2447. 2475.
2776. 2808. 2814. 2827. 2846. 3146. 3147. 3162.
3175. W. p. 223. 224. Oxf. 182^b. 351^a. Paris
(B 96. 179. 191. D. 33. 171. Gr. 33--36). Kh. 21.
B. 3, 36. Report XXI. Ben. 33. 39. Bik. 267.
Kāṭm. 9. Pheh 5 (and C.). Rādh 10. Oudh XVII,
18. NP. I, 54. Jac. 696. Bhk. 29. Kāśīn. 4.
Poona 201. 221--23. 229. II, 85. H. 156--59. Pro-
ceed. ASB. 1869, 224. Taylor 1, 24. 109--11. 140.
243--45. 392--94. 396--98. 428. 477. Oppert 18.
531. 632. 1091. 1658. 2184. 2554. 3755. 4384. 5486.
6551. 6713. 6736. 6861. 7087. 7265. II. 140. 387.
439. 942. 1091. 1411. 1762. 1933. 2060. 2132. 2156.
2186. 2296. 2633. 2692. 3508. 3677. 4676. 5111.
5680. 6312. 6838. 8042. 8252. 8872. 10048. 10143.
Rice 288. 290. Peters. 3, 397. BP. 61. 265. 467.
Bühler 544. 557.
C. Report XXII. NW. 614. Oppert 1386. 3377.
4013. (Pañcabhaṭṭīya). II, 4677. 5914.
C. Amaraviveka. Rādh 10.
C. Bṛhadvṛtti. Oppert 2557.
C. Vyākhyāpradīpa by Acyuta Upādhyaya. Cole-
brooke II^2, 51.
C. by Appayya Dīkṣita. Oppert 7820.
C. Kriyākalāpa by Āśādhara. BP. 104.
C. Kāśikā by Kāśīnātha. B. 3, 36.
C. Amarakośodghāṭana by Kṣīrasvāmin. IO.
495. 2776. L. 861. K. 92. Kh. 67. B. 3,
36. Report XXII. Oudh 1876, 6. VIII, 8.
XIII, 52. XV, 42. NP. I, 54. II, 100. Bur-
nell 45^a. Gu. 5. Kāśīn. 4. H. 160. Oppert
2555. II. 1836. 1977. 6191. Peters. 3, 397.
C. Bālabodhinī by Gosvāmin. K. 92.
C. Kaumudī, commenced by Nayanānanda Śarman,
and completed by his pupil Rāmacandra Śarman.
IO. 1161. Paris (B 97).
C. Amarakośapaṅjikā or Padārthakaumudī by
Nārāyaṇa Śarman, composed in 1619. IO. 13.
14. 469. 906. L. 922. Oppert 2556. 2558.
2751. 4984. 5420. 5885. II, 6193.
C. Śabdārthasaṃdīpikā by Nārāyaṇa Vidyāvinoda,
son of Bāṇeśvara. IO. 713.
C. Subodhinī by Nīlakaṇṭha Śarman. IO. 342.
C. Amarakośamālā by Paramānanda. Sūcīpattra
5. L. 2064.
C. Amarakośapañjikā by Bṛhaspati. Report XXII.
C. Mugdhabodhinī by Bharatasena. IO. 9--11.
458--61. L. 529. 926. NP. II, 100.
C. Vyākhyāsudhā or Subodhinī by Bhānujī Dī-
kṣita. IO. 674. 1424. 2474. W. p. 223. Oxf.
182^b. Paris (D 38. 39). K. 92. B. 3, 36.
Ben. 33. 39. Rādh 10. Jac. 696. Burnell
46^a. Gu. 5. Mysore 9. Bhk. 29. Bhr. 200.
649. H. 161--63. Oppert 5887. 6823. 7821.
Bühler 544.
C. Gurubālaprabodhinī by Bhānu Dīkṣita. Taylor
1, 243. Oppert II, 929. 1745. 2127. 3011.
4557. 6257. 8203.
C. by Mañjubhaṭṭa. Oppert 4985. 5886. 6863.
C. Sārasundarī, composed in 1666, by Mathu-
reśa Vidyālaṃkāra, son of Śivarāma. IO. 1589
--91. L. 572. 2465.
C. Amarapadapārijāta by Mallinātha. Mysore 9.
Oppert 6822. 6862. 7819.
C. Vidvanmanoharā or Budhamanoharā by Mahā-
devatīrtha. L. 846. Ben. 33. Oudh VIII, 8.
C. Amarakośaviveka by Maheśvara. L. 3045. B.
3, 36. Oudh XVII, 18.
C. by Mukunda Śarman, who follows the gramma-
tical system of Vopadeva. L. 1208.
C. Trikāṇḍacintāmaṇi by Raghunātha Cakravartin.
IO. 1391. L. 1726. NP. II, 100. 102.
C. by Rāghavendra. L. 2178.
C. Trikāṇḍaviveka by Rāmanātha. IO. 832. 1324.
NP. II, 100.
C. Vaiṣamyakaumudī by Rāmaprasāda. IO. 1115.
C. by Rāmaśarman. IO. 377. L. 2512.
C. by Rāmasvāmin. Khn. 50.
C. by Rāmāśrama (i. e. Bhānujī). Poona 221.
C. Pradīpamañjarī by Rāmeśvara Śarman. IO.
489.
C. Padacandrikā, composed in 1431, by Rāya-
mukuṭa or Bṛhaspati. IO. 15. 541. 542. 558.
L. 1702. B. 3, 36. Rādh 10. Oudh XVIII,
22. Rice 290. BP. 61. 265. 467. Bühler
557.
C. by Lakṣmaṇa Śāstrin, son of Viśveśvara
Śāstrin. IO. 1758.
C. by Liṅgabhaṭṭa. NP. VIII, 16. Poona 229.
Rice 290. 292. Bühler 557.
C. by Liṅgaya Sūri. K. 90. Burnell 45^b. Oppert
II, 3959. 6192.
C. Padamañjarī by Lokanātha. IO. 569.
C. Vyākhyāmṛta by Śrīkara Ācārya. L. 2751.
C. by Śrīdhara. Oudh XV, 48.
C. Ṭīkāsarvasva by Sarvānanda. K. 92. Burnell
46^a. Taylor 1, 482.
Bṛhadamarakośa quoted by Rāyamukuṭa Oxf. 191^b,
by Bhānujī Oxf. 182^b.
त्रिकाण्ड a name of the Amarakośa. Burnell 44^b. Oppert
6736.
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
त्रिकाण्ड
पु०
 त्रीणि काण्डान्यस्य । स्वर्गवर्गादिकाण्डभूमि-वर्गादिकाण्डसामान्यकाण्डरूपात्मके नामलिङ्गानुशासनेअमरसिंहकृते १ कोषभेदे तस्यैव शेषभूतस्त्रिकाण्डशेषः पुरु-षोत्तमकृतः यथाह तदुपोद्घाते “अलौकिकत्वादमरः स्वकोषेन यानि नामानि समुल्लिलेख । विलोक्य तैरप्यधुना प्रचा-रमयं प्रयत्नः पुरुषोत्तमस्य” । २ निरुक्ते तदपि त्रिकाण्डंतच्चानुक्रमणिकाभाष्ये दर्शितम् यथा “आद्यं नैघण्टुकंकाण्डं द्वितीयं नैगमं तथा । तृतीयं दैवतं चेति समा-म्नायस्त्रिधा मतः” । त्रयाणां कण्डानां समाहारः ङीप् ।त्रिकाण्डी ३ काण्डत्रये स्त्री । त्रीणि काण्डानि प्रमाण-मस्य मात्रच् द्विगोस्तस्य लुकि क्षेत्रपरत्वे ङीप् त्रिकाण्डीक्षेत्रभक्तिः । त्रिकाण्डमिते रज्ज्वादौ स्त्री टाप् ।