| YouTube Channel

तोटक (toTaka)

 
शब्दसागरः
English
तोटक
n.
 (-कं) A measure or verse, a stanza, each line containing
twelve syllables.
Capeller Eng
English
तोटक
a.
 quarrelsome
n.
 violent speech,
N.
 of a metre & a
kind of drama.
Spoken Sanskrit
English
तोटक toTaka
adj.
 quarrelsome
तोटक toTaka
n.
 metre of 4 x 12 syllables
तोटक toTaka
n.
 angry speech
तोटक toTaka
adj.
 quarrelsome
तोटक toTaka
n.
 angry speech
तोटक toTaka
n.
 metre of 4 x 12 syllables
Wilson
English
तोटक
n.
 (-कं) A measure of verse, a stanza, each line containing
twelve syllables.
Apte
English
तोटक [tōṭaka],
a.
 Quarrelsome. -कः
N.
 of a commentator.
Monier Williams Cologne
English
तोटक
mfn.
 (= त्रोट्°) quarrelsome,
Chandaḥs.
 vi, 31, Halāy.
तोटक
m.
N.
 of a venomous insect,
Suśr.
 v, 3
of a pupil of Śaṃkarācārya,
SŚaṃkar.
तोटक
n.
 angry speech,
Daśar.
 i, 40
Pratāpar.
a metre of 4 × 12 syllables
See also त्रोट्°.
Monier Williams 1872
English
तोटक तोटक, अस्, m. a kind of poisonous
insect
N. of a pupil of Śaṅkarācārya
(अम्), n. a
particular metre (each line of the stanza containing
twelve syllables)
according to some also a kind of
drama, (probably a Prākṛt form for त्रोटक।)
Macdonell
English
तोटक toṭaka,
a.
 quarrelsome
n.
 angry 🞄speech
a metre
kind of play.
Apte Hindi
Hindi
तोटक
वि* - तोट+कन्
झगड़ालू
तोटकः
पुं*
 - तोट+कन्
शंकर का शिष्य
तोटकम्
नपुं*
 - तोट+कन्
एक छन्द का नाम
Shabdartha Kaustubha
Kannada
तोटक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬಿಳಿಯ ಸಾಸುವೆ
विस्तारः - > "शठः सिद्धर्थतोटकौ । पक्तिका त्रिष्टुभा चास्मिन् गौरे" - वैज० ।
तोटक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಒಂದು ಜಾತಿಯ ವಿಷಕ್ರಿಮಿ
प्रयोगाः - > "चिपिटपिच्चटककषायवासिकसर्षपक तोटकवर्चःकीटकौण्डिन्यकाः शकृन्मूत्रविषाः"
उल्लेखाः - > सुश्रुत० कल्प० ३-५
तोटक
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವೃತ್ತರತ್ನಾಕರೋಕ್ತವಾದ ೧೨ನೆಯ ಛಂದಸ್ಸಿನ ಒಂದು ವೃತ್ತ
प्रयोगाः - > "इह तोटकमम्बुधिसैःकथितम्"
उल्लेखाः - > वृ० र०
Edgerton Buddhist Hybrid
English
toṭaka, m. or nt., n. of a meter: °ka-vṛttena Laṅk 〔4.5〕, referring to the preceding three vss, the pāda scheme of which seems to be ‒ ‒ ⏑ ‒ ⏑ ⏑ ⏑ ‒ ⏑ ⏑ x, which is inconsistent with Piṅgalaʼs scheme of the toṭaka, ISt. 〔8.378 f.〕, ⏑ ⏑ ‒ ⏑ ⏑ ‒ ⏑ ⏑ ‒ ⏑ ⏑ ‒.
Kridanta Forms
Sanskrit
तुट् (तु꣡टँ꣡ कलहकर्मणि - तुदादिः - सेट्)
ल्युट् = तुटनम्
अनीयर् = तुटनीयः - तुटनीया
ण्वुल् = तोटकः - तोटिका
तुमुँन् = तुटितुम्
तव्य = तुटितव्यः - तुटितव्या
तृच् = तुटिता - तुटित्री
क्त्वा = तुटित्वा
ल्यप् = प्रतुट्य
क्तवतुँ = तुटितवान् - तुटितवती
क्त = तुटितः - तुटिता
शतृँ = तुटन् - तुटन्ती / तुटती
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 कलहकारिन्, तोटक, प्रियकलह, वैरकारिन्
adjective
यः कलहं करोति।
"कलहकारिणः दूरमेव वरम्।"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
तोटकं,
क्ली,
 द्वादशाक्षरपादच्छन्दः । इति छन्दो-मञ्जरी ॥
(अस्य लक्षणादिकन्तु छन्दःशब्देदरष्टव्यम् ॥
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
तोटक
न०
 द्वादशाक्षरपादके छन्दोभेदे । “इह तोटकमम्बु-धिसैः प्रथितम्” वृ० र० ।
Capeller
German
तोटक zänkisch
n.
 zänkische Rede, N.
eines Metrums, Art Drama.
Burnouf
French
तोटक तोटक
n.
 rhythme qui se scande ainsi: ˘˘¯ ˘˘¯ ˘˘¯ ˘˘¯