| YouTube Channel

तूला (tUlA)

 
Spoken Sanskrit
English
तूला - tUlA -
f.
- scale
मापिका - mApikA -
f.
- scale
मापक - mApaka -
m.
- scale
भवतः वेतनश्रेणी का? - bhavataHvetanazreNIkA? -
sent.
- Whatisyourscaleofpay?
प्रमा - pramA -
f.
- scale
ग्राम - grAma -
m.
- scale
प्रमाण - pramANa -
n.
- scale
काल-श्रेणी - kAla-zreNI -
f.
- time scale
शल्क - zalka -
n.
- fish-scale
स्थूलशल्क - sthUlazalka -
adj.
- large-scaled
प्रकेवलश्रेणी - prakevalazreNI -
f.
- Kelvin scale
मध्यमग्राम - madhyamagrAma -
m.
- middle scale
बृहच्छल्क - bRhacchalka -
m.
- large-scaled
महाशल्क - mahAzalka -
m.
- large-scaled
शल्कलिन् - zalkalin -
adj.
- having scales
सशकल - sazakala -
adj.
- having scales
स्वरग्राम - svaragrAma -
m.
- musical scale
शकलिन् - zakalin -
m.
- having scales
शल्किन् - zalkin -
m.
- having scales
प्रकेवलश्रेणी - prakevalazreNI -
f.
- absolute scale
Monier Williams Cologne
English
तू॑ला
f.
id.,
L.
a lamp wick,
L.
Hindi
Hindi
तुला के राशिचक्रीय साइन इन करें
Apte Hindi
Hindi
तूला
स्त्री*
- -
रुई
तूला
स्त्री*
- -
दीवे की बत्ती
तूला
स्त्री*
- -
जुलाहे का ब्रश या कूची
तूला
स्त्री*
- -
चित्रकार की कूची या तूलिका
तूला
स्त्री*
- -
नील का पौधा
L R Vaidya
English
tUlA {% f. %} 1. The cotton tree
2. the wick of a lamp.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
तूला,
स्त्री,
(तूलयते पूरयति स्थानमिति तूल +अच् + ततः स्त्रियां टाप् ।) कार्पासी इतिराजनिर्घण्टः
वर्त्तिः इति शब्दरत्नावली
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“तूल निष्कर्षे”@} 2 निष्कर्षः = निष्कोषणम्।
तच्च, अन्तर्गतस्य बहिर्निस्सारणम्।
तूलकः-लिका, तूलकः-लिका, तुतूलिषकः-षिका, तोतूलकः-लिका
तूलिता-त्री, तूलयिता-त्री, तुतूलिषिता-त्री, तोतूलिता-त्री
तूलन्-न्ती, तूलयन्-न्ती, तुतूलिषन्-न्ती
-- तूलिष्यन्-न्ती-ती, तूलयिष्यन्-न्ती-ती, तुतूलिषिष्यन्-न्ती-ती
-- -- तूलयमानः, -- तोतूल्यमानः
-- तूलयिष्यमाणः, -- तोतूलिष्यमाणः
तूल्-तूलौ-तूलः
-- -- -- तूलितम्-तः, तूलितः, तुतूलिषितः, तोतूलितः-तवान्
तूलः, 3 इषीकतूलम्, तूलः, तुतूलिषुः, तोतूलः
तूलितव्यम्, तूलयितव्यम्, तुतूलिषितव्यम्, तोतूलितव्यम्
तूलनीयम्, तूलनीयम्, तुतूलिषणीयम्, तोतूलनीयम्
4 तूल्यम्, तूल्यम्, तुतूलिष्यम्, तोतूल्यम्
ईषत्तूलः-दुस्तूलः-सुतूलः
-- -- तूल्यमानः, तूल्यमानः, तुतूलिष्यमाणः, तोतूल्यमानः
5 तूलः, तूलः, तुतूलिषः, तोतूलः
तूलितुम्, तूलयितुम्, तुतूलिषितूम्, तोतूलितूम्
तूला, 6 तूलिका 7, तूलना, तुतूलिषा, तोतूला
तूलनम्, तूलनम्, तुतूलिषणम्, तोतूलनम्
तूलित्वा, तूलयित्वा, तुतूलिषित्वा, तोतूलित्वा
प्रतूल्य, प्रतूल्य, प्रतुतूलिष्य, प्रतोतूल्य
तूलम् २, तूलित्वा २, तूलम् २, तूलयित्वा २, तुतूलिषम् २, तुतूलिषित्वा २, तोतूलम्
तोतूल्लित्वा २।
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
(७६३)
02
=>
(१-भ्वादिः-५२७। सक। सेट्। पर।)
03
=>
[[१। इगुपधलक्षणे कप्रत्यये ‘इष्टकेषीकामालानां चिततूलभारिषु’ (६-३-६५) इति पूर्वपदस्य ह्रस्वः। पदाधिकारत्वात् ‘पदाङ्गाधिकारे तस्य तदन्तस्य च’ (परिभाषा ३०) इति वचनात् ‘मुञ्जेषीकतूलम्’ इत्यत्रापि पूर्वपदस्य ह्रस्वः।]]
04
=>
[पृष्ठम्०६७९+ २५]
05
=>
[[आ। ‘सन्मार्गसङ्कूलिषु शूलदायिनं दहन्तमेनांसि तूलपूलवत्।’ धा। का। १। ६८।]]
06
=>
[[१। स्त्रियां भावादौ ‘संज्ञायाम्’ (३-३-१०९) इति ण्वुल्। ‘तूलं तूलिस्तूल- शय्या शलाकायां तु तूलिका।’ इति क्षीरतरङ्गिण्यां कोशवाक्यमुद्धृतम्।]]
07
=>
[[B। ‘क्रीडातूलिकया स्वस्मिन् कृपारूषितया स्वयम्।’ यादवाभ्युदये १-९।]]