तूपर (tUpara)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

Capeller Eng

English

 तूपर॑ a.
  hornless
 m.
  such a goat. 

Apte

English

तूपरः [tūparḥ],  Ved.
  A hornless beast,  particularly a goat
 तमसा ये च तूपरा अथो बस्ताभिवासिनः Av.*
  11.9.22.

Apte 1890

English

 तूपरः Ved. A hornless beast,  particularly a goat. 

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Monier Williams Cologne

English

 तूपर॑ mf(आ॑,  TS.
  vii,  5,  1,  2)n.  Ved.
   hornless,  (m. ) a hornless goat,  AV.
   xi,  9,  22
 VS.
  &c.
  

 तूपर॑ mf(आ॑)n.  blunt (यूप),  TBr.
   i,  3,  7,  2
 ĀpŚr.
   xviii,  1.

Monier Williams 1872

English

 तूपर तूपर,  अस्,  आ,  अम्,  Ved. hornless, 
(often applied to a goat,  and sometimes used alone
to denote ‘a hornless goat.’)

Macdonell

English

 तूपर tū́pará,  a.
  unhorned
 m.
  hornless goat.

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 तूपर꣡ Adj.,  f. आ꣡ TS 7,  5,  1,  2.

Vedic Reference

English

 Tūpara,  ‘hornless, ’ is a frequent description of animals
intended for the sacrifice,  especially of the goat,  in the
Atharvaveda and later.^1
1) Av. xi. 9,  22
 Taittirīya Saṃhitā, 
ii. 1,  1,  4,  etc.
 Vājasaneyi Saṃhitā, 
xxiv. 1,  15
 xxix. 59,  etc.
 Satapatha
Brāhmaṇa,  v. 1,  3,  7,  etc.

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 तूपर पु०
  शृङ्गहीने १ पशौ । स्त्रियां टाप् । तस्य शृङ्ग-हीनत्वकारणं यथा“तासान्त्वेव वाऽब्रुवन्नासामहा एवेमौ द्वादशौ मासौसं संवत्सरमापयामेति तासां द्वादशसु माःसु शृङ्गाणिप्रावर्त्तन्त ताः सर्वमन्नाद्यमाप्नुवंस्ता एतस्तूपरास्तस्मात्ताःसर्वान् द्वादशमासः प्रेरते सर्वं हिता अन्नाद्यमाप्नुवन्”ताण्ड्य० घ्रा० ४ । १ । २ । “तुशब्दी वैलक्षण्यद्योतनार्थः,  तासां-गवां मध्ये काश्चिदव्रुयन् किमित्युच्यते,  यौ द्वादशौ द्वाद-शसंख्यापूरकावेव शिष्टावेकादशद्वादशौ मासौ इमौ आ-सामहा एवं अनुष्ठायैबं अनुष्ठायं प्रारब्धं संवत्सरसाध्यंसमापयामेति व्यवहिताश्चेति समित्यस्य व्यवहितेनसम्बन्धः,  तासां गवां जातानि शृङ्गाणि द्वादशसु माःसुमासेषु पूर्णेषु प्रावर्त्तन्त प्रापतन् दशभिर्मासैः शृङ्गप्राप्ति-लक्षणफले सिद्धेऽपि पुनरश्रद्धया यतो मासद्वयमन्वतिष्ठन्अतो जातानामपि शृङ्गाणां पुनः पतनमित्यभिप्रायः, तथा चैतरेयकम् “अथ समापयिष्यामः संवत्सरमित्यासततासामश्रद्धया शृङ्गाणि प्रावर्त्तन्तेति” । एतास्तूपराइति ताः पतितशृङ्गाः गावः सर्वर्त्तुभवमन्नाद्यमद-नीयमन्नं प्राप्तुवन् ता गावस्तूपराः शृङ्गहीनाः दृश्यन्तेतस्मात्ताः सर्वान् द्वादश मासौ मासान् प्रेरते प्रगच्छन्तिईर गतौ शीतवातातपेषु सर्वदा पुष्टाङ्गा एव यथायथंगच्छन्ति शृङ्गिणो महिषादयस्तु कृशा भवन्ति,  तस्मा-दित्युक्तं कस्मादित्याह हि यस्मात्ता गावः सर्वमन्नाद्य-माप्नुवन् तस्मात् सर्वर्त्तुषु पुष्टाङ्गा भवन्ति तथा चैतरे-यकम् “ऊर्द्ध्वत्वमसमन्वत तस्मादु ताः सर्वभूतान्तरमुत्तिष्ठ-न्तीति” भा० । “प्राजापत्यांश्च सप्तदश श्यामतूपरान्वस्तान्” कात्या० श्रौ० १४ । २ । १३ “अश्वस्तूपरो गौर्मृगस्ते प्राजापत्याः” यजु० । २४ । १ ।

Capeller

German

 तूपर ungehörnt
 m.
  ungehörnte Ziege.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.