| YouTube Channel

तुवि (tuvi)

 
शब्दसागरः
English
तुवि
f.
 (-विः) A long gourd: see तुम्बी ।
Capeller Eng
English
†तुवि
a.
 (only °—) much, many, great, strong.
Yates
English
तुवि (विः) 2.
f.
 A long gourd.
Wilson
English
तुवि
f.
 (-विः) A long gourd: see तुम्बी.
Apte
English
तुवि [tuvi],
a.
Ved.
Much, many
महाव्रातस्तुविकूर्मिर्ऋघावान्
Rv.*
 3.3.3.
Strong, powerful. -विः
f.
 A long gourd (तुम्बी).
Apte 1890
English
तुवि a. Ved. 1 Much, many
Rv. 3. 30. 3.
2 Strong, powerful.
विः f. A long gourd (तुंबी).
Monier Williams Cologne
English
1. तुवि
f.
 for तुम्बी (gourd),
L.
2. तुवि॑ (√ तु)
=
 बहु,
Naigh.
 iii, 1
only in comp.
Monier Williams 1872
English
तुवि तुवि (fr. rt. 2. तु), = बहु, much, many,
great, strong, excessive, very, (only used in the Ved.
compounds enumerated below)
(इस्), f. = तुम्बी, a
long gourd.
—तुवि-कूर्मि, इस्, इस्, इ, or तुवि-कूर्मिन्,
ई, इणी, इ, Ved. powerful in working, efficacious
(Sāy.)
doing many and various deeds
epithet of Indra.
—तु-
वि-क्रतु, उस्, उस्, उ, Ved. of a strong will
(Sāy.) doing
many deeds
having much knowledge
epithet of
Indra.
—तुवि-क्ष, अस्, आ, अम्, Ved. epithet of Indra's
bow, (according to Sāy. and the Nirukta = बहु-वि-
क्षेप or महा-विक्षेप), ‘throwing far, ’ perhaps
‘very destructive, ’ (क्ष being then fr. rt. 4. क्षि।)
—तुवि-क्षत्र, अस्, आ, अम्, Ved. ruling powerfully,
(according to Mahī-dhara) preserving from many inju-
ries, epithet of Aditi.
—तुवि-ग्र, अस्, आ, अम्, Ved.
swallowing much
(Sāy.) sounding loudly
going
quickly.
—तुवि-ग्राभ, अस्, आ, अम्, Ved. seizing
powerfully.
—तुवि-ग्रि, इस्, इस्, इ, Ved. swallowing
much or greedily
(Sāy.) having a full throat or to
be praised by many.
—तुवि-ग्रीव, अस्, आ, अम्, Ved.
having a powerful or firm or erect neck, having
many throats, swallowing or consuming much, all-
embracing.
—तुवि-जात, अस्, आ, अम्, Ved. of strong
or powerful nature, powerful
born for many,
born for the protection of many
(Sāy.) born
with many (qualities), from whom many are
born
epithet of the gods Indra, Varuṇa, Varuṇa-
Mitra, &c.
—तुवि-देष्ण, अस्, आ, अम्, Ved. granting
excellent gifts, epithet of Indra
(Sāy.) giving much.
—तुवि-द्युम्न, अस्, आ, अम्, Ved. very glorious,
powerful, wealthy
epithet of Indra, and of the
Maruts.
—तुवि-नृम्ण, अस्, आ, अम्, Ved. very
manly or valiant or courageous
epithet of Indra.
—तुवि-प्रति, इस्, इस्, इ, Ved. (Sāy.) visiting many,
approaching many
withstanding many, (perhaps
rather) resisting powerfully
[cf. अ-प्रति।]
—तुवि-
बाध, अस्, आ, अम्, Ved. killing many.
—तुवि-
ब्रह्मन्, आ, आ, अ, Ved. very devoted or pious.
—तुवि-मन्यु, उस्, उस्, उ, Ved. very zealous, very
furious.
—तुवि-मात्र, अस्, आ, अम्, Ved. making or
creating much, very efficacious, measuring many (?).
—तुवि-म्रक्ष, अस्, आ, अम्, Ved. injuring greatly,
destructive
(Sāy.) destroying much (timber).
—तुवि-
राधस्, आस्, आस्, अस्, Ved. granting in abundance
(Sāy.) opulent, having great wealth.
—तुवि-वाज,
अस्, आ, अम्, Ved. having much food or strength,
strengthening, abounding with food.
—तुवि-शग्म,
अस्, आ, अम्, Ved. able to do much
(Sāy.) having
much enjoyment or pleasure.
—तुवि-शुष्म, अस्,
आ, अम्, Ved. high-spirited
(Sāy.) of great power,
very strong, epithet of Indra and of Indra-Varuṇa.
—तुवि-श्रवस्, आस्, आस्, अस्, Ved. highly renowned,
having great fame.
—तुविश्रवस्-तम, अस्, आ, अम्,
having very great fame, an epithet of Agni.
—तुविष्-
टम, अस्, आ, अम्, Ved. strongest, most powerful,
most valid.
—तुविष्-मत्, आन्, अती, अत्, Ved. power-
ful, mighty, efficacious.
—तुवि-ष्वणस् (°वि-स्व्°),
आस्, आस्, अस्, or तुवि-ष्वणि, इस्, इस्, इ, or तुवि-ष्वन्,
आ, आ, अ, Ved. loud-sounding, roaring.
—तुवी-मघ,
अस्, आ, अम्, Ved. giving abundantly
(Sāy.) having
great riches, epithet of Indra, and of the Maruts.
—तुवी-रव, अस्, आ, अम्, Ved. making a terrible
noise (in battle &c.).
—तुवी-रवत्, आन्, अती, अत्, Ved.
making a great noise (?)
(Sāy.) possessed of many
praisers, (either for तुवीरव-वत्, or रवान् may be
an irregular nom. case of the part. रवत्।)
—तुव्य्-
ओजस्, आस्, आस्, अस्, Ved. very strong or powerful.
Macdonell
English
तुवि tuv-í,
a.
 much
mighty (only —°): -jātá, 🞄pp. of mighty race, powerful.
Lanman
English
tuví, a. in cpds. mighty
much
many.
[√tu, 1155.]
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
तुविः,
स्त्री,
 तुम्बी । इति शब्दमाला ॥
(बहु-शब्दार्थः । इति निघण्टुः । ३ । १ ॥
“तवति-र्वृद्ध्यर्थः सौत्रो धातुः । ‘अच इः ।’ उणां४ । १३८ । इति इः । वृद्धिर्हि बहुः ।” इतितट्टीका ॥
“उरु । तुवि । पुरु । भूरि । शश्वत् ।विश्वम् । परीणसा । व्यानशिः । शतम् । सह-स्रम् । सलिलम् । कुविदिति द्वादश बहु-नामानि ॥
” इति निघण्टुः । ३ । १ ॥
यथा, ऋग्वेदे । ३ । ३० ।“तुविकूर्मिरृधावान् ॥
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
तुवि स्त्री० तुम्बी + पृषो० । १ तुम्ब्यां । तु--पूर्त्तौ इन् किच्च ।२ वहुशब्दार्थे निघण्टुः । “तुविकूर्मिरृथावान्” ऋ०३ । ३० । ३ । कृ--मि वेदे गुणे अकारस्थोत्त्वम् “तुविग्राभंतुविकूर्मिं रभोदाम्” ऋ० ६ । २२ । ५ । “ग्रहेरण् ।तुविग्राभं बहुग्राहकम्” भा० “तुविशुष्म! तुवि-क्रतो!” ऋ० ८ । ६८ । २ वा ङीप् । “सहस्रेषु तुवीमघ!”ऋ० १ । २९ । १ । तुवीमघ कथञ्चन” “स इद्दासं तुवीरवम्”ऋ० १० । ९९ । ६ ।
Capeller
German
तुवि॑ (—°) viel, stark.
Grassman
German
(tuví), a., mächtig, sehr, reichlich, viel [von tu], nur in den folgenden Zusammensetzungen.
Burnouf
French
तुवि तुवि
f.
 cucurbita lagenaris, bot.