| YouTube Channel

तुच्छ (tuccha)

 
शब्दसागरः
English
तुच्छ
mfn.
(-च्छः-च्छा-च्छं)
1. Void, empty.
2. Small, little.
3. Abandoned,
deserted.
4. Low, contemptible.
n.
(-च्छं) Chaff.
E.
तुद-सम्प० क्विप्
तुदा व्यथया छ्यति छो-क
Capeller Eng
English
तुच्छ
a.
empty, void, vain,
s.
a paltry thing
abstr.
°त्व
n.
Yates
English
तुच्छ (च्छः-च्छ्रा-च्छ्रं)
a. Void
small
contemptible
deserted.
n.
Chaff.
Spoken Sanskrit
English
तुच्छ - tuccha -
adj.
- trifling
लघु - laghu -
adj.
- trifling
अकिञ्चित्क्रर - akiJcitkrara -
adj.
- trifling
तृणप्राय - tRNaprAya -
adj.
- trifling
स्वल्प - svalpa -
adj.
- trifling
लव्वर्थ - lavvartha -
adj.
- trifling
क्षुद्र - kSudra -
adj.
- trifling
निरर्थक - nirarthaka -
adj.
- trifling
सूक्ष्म - sUkSma -
adj.
- trifling
अल्प - alpa -
adj.
- trifling
अल्पक - alpaka -
adj.
- trifling
यापयितव्य - yApayitavya -
adj.
- trifling
याप्य - yApya -
adj.
- trifling
किल - kila -
m.
- trifling
तुच्छ - tuccha -
n.
- anything trifling
अल्पनिदान - alpanidAna -
adj.
- originating from a trifling cause
श्वानवैखरी - zvAnavaikharI -
f.
- snarling like a dog on trifling occasions
तुच्छ - tuccha -
adj.
- empty
तुच्छ - tuccha -
adj.
- banal
तुच्छ - tuccha -
adj.
- insignificant
तुच्छ - tuccha -
adj.
- vain
तुच्छ - tuccha -
adj.
- low
तुच्छ - tuccha -
adj.
- trifling
तुच्छ - tuccha -
adj.
- poor
तुच्छ - tuccha -
adj.
- small
तुच्छ - tuccha -
adj.
- little
तुच्छ - tuccha -
adj.
- dry
तुच्छ - tuccha -
n.
- anything trifling
तुच्छ - tuccha -
n.
- chaff
Wilson
English
तुच्छ
mfn.
(-च्छः-च्छा-च्छं)
1 Void, empty.
2 Small, little.
3 Abandoned, deserted.
4 Low, contemptible.
n.
(-च्छं) Chaff.
E.
तुल to weigh, Uṇādi affix छ.
Apte
English
तुच्छ [tuccha],
a.
Empty, void, vain, light.
Small, little, trifling.
Abandoned, deserted.
Low, mean, insignificant, contemptible, worthless.
Poor, miserable, wretched. -च्छा The 14th lunar day. -च्छम् Chaff.
Comp.
-दय
a.
unmerciful
पादौ कियद्दूरमिमौ प्रयासे निधित्सते तुच्छदयं मनस्ते
N.*
8.24. -द्रुः the castor-oil tree. -धान्यः, -धान्यकः straw, chaff. -प्राय
a.
unimportant.
Apte 1890
English
तुच्छ a. 1 Empty, void, vain, light.
2 Small, little, trifling.
3 Abandoned, deserted.
4 Low, mean, insignificant, contemptible, worthless.
5 Poor, miserable, wretched.
च्छं Chaff.
Comp.
द्रुः the castor-oil tree.
धान्यः
धान्यकः straw, chaff.
Monier Williams Cologne
English
तुच्छ
mfn.
empty, vain, small, little, trifling,
BhP.
NṛsUp.
Prab.
तुच्छ
n.
anything trifling,
ŚārṅgP.
xxxi, 15
chaff,
Uṇ.
k.
Monier Williams 1872
English
तुच्छ तुच्छ, अस्, आ, अम् (probably for तुष),
empty, void, vain, light
small, little, trifling
aban-
doned, deserted
low, mean, insignificant, contemptible
miserable, poor
worthless
(आ), f. the Indigo plant,
= तुत्था
(अम्), n. chaff
[cf. Lith. tuszcias,
‘empty.’]
—तुच्छ-त्व, अम्, n. emptiness, mean-
ness, inanity, vanity.
—तुच्छ-द्रु, उस्, m. (‘the
sapless tree’), the castor-oil tree, Ricinus Communis.
—तुच्छ-धान्य or तुच्छ-धान्यक, अम्, n.
straw, chaff.
Macdonell
English
तुच्छ tuccha,
a.
empty, void, vain
ɴ. vain 🞄thing: -tva,
n.
emptiness
vanity
-daya, 🞄a. unmerciful
-prāya,
a.
rather insignificant.
Benfey
English
तुच्छ तुच्छ,
adj.
Void, vain,
Prab. 76, 12.
Hindi
Hindi
... तुच्छ
Apte Hindi
Hindi
तुच्छ
वि* - तुद् + क्विप् = तुद् + छो +
"खाली, शून्य, असार, मन्द"
तुच्छ
वि* - -
"अल्प, क्षुद्र, नगण्य, तिरस्करणीय"
तुच्छ
वि* - -
"परित्यक्त, समपरित्यक्त"
तुच्छ
वि* - -
"नीच, कमीना, नगण्य, तिरस्करणीय, निकम्मा"
तुच्छ
वि* - -
"गरीब, दीन दुःखी"
तुच्छम्
नपुं*
- -
"तुष, भुसी"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
तुच्छ
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ದುಃಖ
तुच्छ
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಶೂನ್ಯವಾದ /ಬರಿದಾದ
निष्पत्तिः - > छो (छेदने) - "कः" (वा० ३-२-५)
व्युत्पत्तिः - > तुदा व्यथया छ्यति
विस्तारः - > "तुच्छं दुःखे नपुंसकं शून्ये त्रिषु" - नानार्थर०
तुच्छ
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಹೀನ /ದುರ್ಗತಿಕ
तुच्छ
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಅಲ್ಪವಾದ /ಸ್ವಲ್ಪವಾದ
तुच्छ
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ನೀಚ /ಕಡಮೆ ದರ್ಜೆಯ /ತಿರಸ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ
L R Vaidya
English
tucCa {% (I) a. (f. च्छा) %} 1. Empty, void, light
2. small, little, trifling
3. abandoned, deserted
4. low, mean, miserable
5. poor, worthless.
tucCa {% (II) n. %} Chaff.
Bopp
Latin
तुच्छ inanis, vacuus. AM. (Lith. tuszćias id.)
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
नगण्य, तुच्छ
adjective
यस्य गणना भवति।
"सः नगण्यः नास्ति।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
स्तोकं क्षुल्लं तुच्छमल्पं दभ्राणुतलिनानि १४२६
तनु क्षुद्रं कृशं सूक्ष्मं पुनः श्लक्ष्णं पेलवम्
-wordlist-
स्तोक (क्ली), क्षुल्ल (क्ली), तुच्छ (क्ली), अल्प (क्ली), दभ्र (क्ली), अणु (पुं), तलिन (क्ली), तनु (क्ली), क्षुद्र (क्ली), कृश (क्ली), सूक्ष्म (क्ली), श्लक्ष्ण (क्ली), पेलव (क्ली)
--source--
व्युष्टिः फलमसारं तु फल्गु शून्यं तु रिक्तकम्
शुन्यं तुच्छं वशिकं निबिडं तु निरन्तरम् १४४६
निबिरीसं घनं सान्द्रं नीरन्ध्रं बहलं दृढम्
गाढमविरलं चाथ विरलं तनु पेलवम् १४४७
-wordlist-
व्युष्टि (स्त्री), फल (क्ली), असार (क्ली), फल्गु (क्ली), शून्य (क्ली), रिक्त (क्ली), शुन्य (क्ली), तुच्छ (क्ली), वशिक (क्ली), निबिड (क्ली), निरन्तर (क्ली), निबिरीस (क्ली), घन (क्ली), सान्द्र (क्ली), नीरन्ध्र (क्ली), बहल (क्ली), दृढ (क्ली), गाढ (क्ली), अविरल (क्ली), विरल (क्ली), तनु (क्ली), पेलव (क्ली)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
रिक्त
रिक्त, तुच्छ, असार, फल्गु
रिक्तं तुच्छमसारं तु फल्गु व्युष्टिः फलं स्मृतम्
verse 4.1.1.777
page 0089
Tamil
Tamil
துச்ச2 : காலியான, லேசான, சூன்யமான, சிறிய, அற்பமான, மட்டமான, ஏழையான, திக்கற்ற.
अमरकोशः
Sanskrit
Word: तुच्छम्
Root: तुच्छ
Gender: नपुं
Number: all
Meaning(s):
low
dry
poor
vain
empty
banal
small
little
trifling
insignificant
Shloka(s):
3|1|56|2 अवसारं फल्गु शून्यं तु वशिकं तुच्छरिक्तके॥ (विशेष्यनिघ्नवर्गः)
3|3|113|2 क्रतुविस्तारयोरस्त्री वितानं त्रिषु तुच्छके॥ (नानार्थवर्गः)
Synonym(s):
3|1|56|2 शून्यः (शून्य) (पुं)
3|1|56|2 शून्या (शून्य) (स्त्री)
3|1|56|2 शून्यम् (शून्य) (नपुं)
3|1|56|2 वशिकः (वशिक) (पुं)
3|1|56|2 (वशिक) (स्त्री)
3|1|56|2 वशिकम् (वशिक) (नपुं)
3|1|56|2 तुच्छः (तुच्छ) (पुं) low, dry, poor, vain, empty, banal, small, little, trifling, insignificant
3|1|56|2 (तुच्छ) (स्त्री) low, dry, poor, vain, empty, banal, small, little, trifling, insignificant
3|1|56|2 तुच्छम् (तुच्छ) (नपुं) low, dry, poor, vain, empty, banal, small, little, trifling, insignificant
3|1|56|2 रिक्तकः (रिक्तक) (पुं)
3|1|56|2 (रिक्तक) (स्त्री)
3|1|56|2 रिक्तकम् (रिक्तक) (नपुं)
3|3|113|2 वितानः (वितान) (पुं) sad, dull, empty, stupid, wicked, vacant, abandoned, out of tune
3|3|113|2 (वितान) (स्त्री) sad, dull, empty, stupid, wicked, vacant, abandoned, out of tune
3|3|113|2 वितानम् (वितान) (नपुं) sad, dull, empty, stupid, wicked, vacant, abandoned, out of tune
Related word(s):
जातिः द्रव्यम्
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
तुच्छं,
क्ली,
(तौति असारत्वं गच्छतीति तु +“छोऽदिकचिभ्यां शुतुभ्यान्तु कित् पीपूङोः स्वश्चा ।”२ ३३ उणादिकोषटीकाधृतसूत्रात् छः सच कित् ।) पुलाकजम् इत्युणादिकोषः
भुषि इति भाषा
तुच्छः, त्रि, (तुद् + क्विप् तेन तं वा छ्यतीति ।छो + कः ।) शून्यः इत्यमरः ५६
हीनः इत्युणादिकोषः
(यथा, भागवते ।७ ४५ ।“किमेतैरात्मनस्तुच्छैः सह देहेन नश्वरैः
”)अल्पः इति हेमचन्द्रः ६२
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
तुच्छ
न०
तुद--सम्प० क्विप् तुदा व्यथया छति छो--क ।१ पुलाके (तुष) हीने, उणा० शून्ये अमरः अल्पेहेमच० शून्ये
त्रि०
“किमेतैरात्मनस्तुच्छैः सह देहेननश्वरैः अनर्थैरर्थसङ्काशैर्नित्यानन्दघरोदधेः” भाग० ।३८ ८५ नीलीवृक्षे तुत्थायाञ्च भावप्र० मन्दे अलीके
त्रि०
Capeller
German
तुच्छ leer, nichtig
eitles Ding, Nichtigkeit.
Burnouf
French
तुच्छ तुच्छ a. vide.
Petit.
Désert, abandonné.
-- S.
n.
paille.
तुच्छद्रु
m.
le ricin, ricinus communis.
Stchoupak
French
तुच्छ-
a. vide, dégarni
vain, insignifiant, petit
-ई-कृत-
a. v. traité avec mépris.