धातुः: तीर्
मूलधातुः: तीर
धात्वर्थः: कर्मसमाप्तौ
गणः: चुरादिः
कर्मकत्वं: सकर्मकः
इट्त्वं: सेट्
उपग्रहः: उभयपदी
रूपम्: तीरयति-ते
अनुबन्धादिविशेषः: अदन्तः


ADVANCED, Sanskrit to Sanskrit, Various kridanta words of Dhatus.

<ul><li><a href="#foot_krm01">1</a> {@“तीर कर्मसमाप्तौ”@} <a href="#foot_krm02">2</a> अदन्तः। </li> <li>तीरकः-रिका, तितीरयिषकः-षिका;</li> <li> तीरयिता-त्री, तितीरयिषिता-त्री;</li> <li> इत्यादीनि सर्वाण्यपि रूपाणि चौरादिककीटधातुवत् <a href="#foot_krm03">3</a> ज्ञेयानि। </li> <li>तीरम्, दक्षिणतीरम्, दक्षिणतारम्, उत्तरतीरम्, उत्तरतारम्, ‘दिक्छब्देभ्यः तीरस्य तारभावो वा वक्तव्यः’ <a href="#foot_krm04">4</a> इति वचनेन तीरस्य तारभावः विकल्पेन भवति। </li> <li>ल्युटि- <a href="#foot_krm05">5</a> तीरणम्।</li></ul>

प्रासङ्गिक्यः
 <ul><li id="foot_krm01">01 => (७२८)</li> <li id="foot_krm02">02 => (१०-चुरादिः-१९१२। सक। सेट्। उभ।)</li> <li id="foot_krm03">03 => (१९४)</li> <li id="foot_krm04">04 => (वा। ६-३-१०९)</li> <li id="foot_krm05">05 => [[आ। ‘दुष्पारदुश्चरिततीरणकृद्यथेशो नो चक्षमे पुटयितुं तमकत्रितोष्मा।।’ धा। का। ३। ५९।]]</li></ul>

तीर (ती꣡र꣡ कर्मसमाप्तौ - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = तीरणम्
अनीयर् = तीरणीयः - तीरणीया
ण्वुल् = तीरकः - तीरिका
तुमुँन् = तीरयितुम्
तव्य = तीरयितव्यः - तीरयितव्या
तृच् = तीरयिता - तीरयित्री
क्त्वा = तीरयित्वा
ल्यप् = प्रतीर्य
क्तवतुँ = तीरितवान् - तीरितवती
क्त = तीरितः - तीरिता
शतृँ = तीरयन् - तीरयन्ती
शानच् = तीरयमाणः - तीरयमाणा

तीरभुक्तिः, पुं, (तीरे भुक्तिरस्य ।) देशविशेषः ।तीरहोत् इति भाषा ॥
 तत्पर्य्यायः । निच्छविः २विदेहः ३ । इति त्रिकाण्डशेषः ॥


INTERMEDIATE, Sanskrit to English, Cologne Edition

तीर—भुक्ति m. Tirhut (province in the east of central Hindūstan), L.


तीरभुक्ति पु० (त्रिहोत) देशभेदे त्रिका० ।

तीरभुक्ति
m. (-क्तिः) Tirhut, a province in the east of central
Hindustan, lying on the north of Behar.
E. तीर a bank, and भुक्ति here signifying a limit: being bounded on
the west and east by the Gandaki and Kauśikī rivers, on the south by the
Ganges, and on the north, by the skirts of the Himāla mountains.


तीर-भुक्ति (क्तिः) 2.
m. Tirhut province.


तीरभुक्ति (tIrabhukti)

Yates

Wilson

Monier Williams Cologne

शब्दकल्पद्रुमः

वाचस्पत्यम्