| YouTube Channel

तिन्तिडी (tintiDI)

 
Capeller Eng
English
तिन्तिडी
f.
tamarind.
Monier Williams Cologne
English
तिन्तिडी a
f.
=
°डिका,
VarBṛS.
lv, 21
=
डिम्ब,
L.
तिन्तिडी b
f.
of °द, q.v.
Apte Hindi
Hindi
तिन्तिडी
पुं*
- " = तिन्तिडी पृषो*, तिन्तिडी + कन् + टाप्"
इमली का वृक्ष
Shabdartha Kaustubha
Kannada
तिन्तिडी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹುಣಸೆ ಮರ
L R Vaidya
English
tiMtiqI {% f. %} The tamarind tree.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
काश्मरी भद्रपर्णी श्रीपर्ण्यम्लिका तु तिन्तिडी ११४३
-wordlist-
काश्मरी (स्त्री), भद्रपर्णी (स्त्री), श्रीपर्णी (स्त्री), अम्लिका (स्त्री), तिन्तिडी (स्त्री)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
तिन्तिडी,
स्त्री,
(तिम्यते क्लिद्यते मुखाभ्यन्तर-मनेनेति तिम + ईकन्प्रत्ययेन तिन्तिडीका ।ततः पृषोदरादित्वात् साधुः ।) वृक्षविशेषः ।तेँतुल् इति भाषा
तत्पर्य्यायः चिञ्चा २अम्लिका इत्यमरः ४३
तिन्ति-डिकः तिन्तिडीकम् तिन्तिडीका ६अम्लीका आम्लिका आम्लीका इतितट्टीका
तिन्तिली १० तिन्तिडिका ११आब्दिका १२ चुक्रुः १३ चुक्रा १४ चुक्रिका १५अम्ला १६ अत्यम्ला १७ भुक्ता १८ भुक्तिका १९चारित्रा २० गुरुपत्रा २१ पिच्छिला २२ यम-दूतिका २३ इति शब्दरत्नावली
शाक-चुक्रिका २४ सुचुक्रिका २५ सुतिन्तिडा २६ ।अस्या आमफलस्य गुणाः अत्यम्लत्वम् कफ-पित्तकारित्वञ्च इति राजनिर्घण्टः
वात-नाशित्वम्
अस्याः पक्वफलस्य गुणाः दीप-नत्वम् रुचिकारित्वम् भेदित्वम् उष्ण-त्वम् कफवातनाशित्वञ्च इति राजवल्लभः
विष्टम्भनाशित्वम् मधुराम्लत्वम् पित्तदाहास्र-कफदोषप्रकोपणत्वञ्च पक्वचिञ्चाफलरसगुणाः ।मधुराम्लत्वम् रुचिप्रदत्वम् शोफपाककर-त्वम् लेपे व्रणदोषनाशित्वञ्च
अस्याः पत्रस्यगुणाः शोफरक्तदोषव्यथानाशित्वम् अस्याःशुष्कत्व क्क्षारस्य गुणः शूलमन्दाग्निनाशि-त्वम् इति राजनिर्घण्टः
“अम्लिकायाः फलं पक्वं मर्द्दितं वारिणा दृढम् ।शर्करामरिचोन्मिश्रं लवङ्गेन्दूसुवासितम्
अम्लिकाफलसम्भूतं पानकं वातनाशनम् ।पित्तश्लेष्मकरं किञ्चित् सुरुच्यं वह्निबोधकम्
”इति भावप्रकाशः
वृक्षाम्लम् इति विश्वः
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
तिन्तिडी स्त्री तिन्तिडीक + पृषो० (तेंतुल) वृक्षभेदेराजनि० स्वार्थे तिन्तिडिका तत्रार्थे शब्दरत्ना० ।“अम्लिका चुक्रिकाम्ली चुक्रा दन्तशठापि अम्लाच विचिका चिञ्चा तिन्तिडीका तिन्तिडी अम्लि-काऽम्ला गुरुर्वातहरी पित्तकफास्रकृत् पक्वा तु दीपनीरूक्षा सरोष्णा कफवातनुत्” भावप्र० “अम्लिकायाःफलं पक्वं मर्दितं वारिणा दृढम् शर्करामरिचोन्मिश्रं लवङ्गेन्दुसुवासितम् अम्लिकाफल-संभूतं पानकं वातनाशनम् पित्तश्वेष्मकरं किञ्चित्सुरुच्यं वह्निबोधकम्” भावप्र०