ताम्रचूड (tAmracUDa)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Monier Williams Cologne
EnglishShabdartha Kaustubha
Kannadaताम्रचूड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕುಕ್ಕುಟ /ಕೋಳಿ
व्युत्पत्तिः - > ताम्रा चूडा यस्य
प्रयोगाः - > "भीता रुवन्ति कुकुकुक्विति ताम्रचूडाः त्यक्त्वा रुतानि भयदान्यपराणि रात्रौ"
उल्लेखाः - > बृहत्सं० ८८-३४
ताम्रचूड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮಾಚಿಪತ್ರೆ ಗಿಡ
व्युत्पत्तिः - > ताम्राः चूडाः शिखा यस्य
ताम्रचूड
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಕೆಂಪು ಶಿಖೆಯುಳ್ಳ
Sanskrit Tibetan
Tibetankhyim bya
१) कुक्कुट २) कुक्कुभ ३) कृकवाकु ४) ताम्रचूड
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskritघूके निशाटः काकारिः कौशिकोलूकपेचकाः ।
दिवान्धोऽथ निशावेदी कुक्कुटश्चरणायुधः ॥ १३२४ ॥
कृकवाकुस्ताम्रचूडो विवृताक्षः शिखण्डिकः ।
घूक (पुं), निशाट (पुं), काकारि (पुं), कौशिक (पुं), उलूक (पुं), पेचक (पुं), दिवान्ध (पुं), निशावेदिन् (पुं), कुक्कुट (पुं), चरणायुध (पुं), कृकवाकु (पुं), ताम्रचूड (पुं), विवृताक्ष (पुं), शिखण्डिक (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskritकृकवाकु
कृकवाकु, ताम्रचूड, कुक्कुट, चरणायुध
कृकवाकुस्ताम्रचूडः कुक्कुटश्चरणायुधः ।
verse 2.1.1.247
page 0030
Mahabharata
EnglishTāmracūḍa, a companion of Skanda. § 615u (Skanda): IX, 46, 2669 (given to Skanda by Aruṇa
“a cock” PCR.).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritताम्रचूडः, पुं (ताम्रा ताम्रवर्णा चूडाअस्य ।) कुक्कुटः । इत्यमरः । २ । ५ । १७ ॥
(यथा, महाभारते । ३ । २२४ । २४ ।“अपरेणाग्निदायादस्ताम्रचूडं भुजेन सः ।महाकायमुपश्लिष्टं कुक्कुटं बलिनां वरम् ॥
”यथा चोत्तरतन्त्रे ३९ अध्याये सुश्रुतेनोक्तम् ।“ताम्रचूडस्य मांसेन पिबेद्बा मद्यमुत्तमम् ॥
”)कुक्कुरद्रुः । इति राजनिर्घण्टः ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskritताम्रचूड पुंस्त्री० ताम्रा रक्ता चूडा यस्य । १ कुक्कुटे (कुकडा)ख्याते खगे अमरः स्त्रियां ङीष् । तद्रुतविशेषफलं वृ० स०८८ अ० यथा “भीता रुबन्ति कुकुकुक्विति ताम्रचूडास्त्यक्त्वारुतानि भयदान्यपराणि रात्रौ” । कुक्कुटश्च द्विविधः नारि-केलाकृतिः प्राच्यवाटः, वलाकाकृतिश्च प्रतीच्यवाटः । तत्रप्राच्यवाटः बलाधिकः । तथैव वर्णितं दशकुमारे ताम्र-चूडयुद्धाधिकारे । “कथमिव नारिकेलजातेः प्राच्य-वाटकुक्कुटस्य प्रतीच्यवाटः पुरुषैरसमीक्ष्य वलाका-जातिस्ताम्रचूडो बलप्रमाणाधिकस्यैवं प्रति विसृष्ट इति ।“प्रायुध्यत चातिसंरब्धमनुप्रहारप्रवृत्तस्वपक्षमुक्तकण्ठी-रवरवं विहङ्गमद्वयम् । जितश्चासौ प्रतीच्यवाट कुक्कुटः”दशकु० । २ कुक्कुरद्रुमे (कुकसिमा) राजनि० । तस्य रक्त-शिखत्वात्तथात्वम् । “द्वाभ्यां गृहीत्वा पाणिभ्यां शक्तिंचान्येन पाणिना । अपरेणाग्निदायादस्ताम्रचूडं भुजेनसः । महाकायमुपश्लिष्टं कुक्कुटं बलिनां वरम्” भा० व०२२४ अ० तत्रैव “अरुणस्ताम्रचूडञ्च प्रददौ चरणायुधम्” ।३ कुमारानुचरमातृगणभेदे स्त्री “सुभगा लम्बिनीलम्बा ताम्रचूडाविकाशिनी” भा० श० ४७ अ० ।मातृगणौक्तौ ४ रक्तशिखायुक्ते ताम्रचूडभैरवः ।
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.