तमी (tamI)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Apte Hindi
Hindiतमी
- तमि+ङीष्
रात
तमी
- तमि+ङीष्
"मूर्च्छा, बेहोशी"
तमी
- तमि+ङीष्
हल्दी
Shabdartha Kaustubha
Kannadaतमी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ರಾತ್ರಿ
प्रयोगाः - > "ददृशेऽपि भास्कररुचाऽह्नि न यः स तमीं तमोभिरभिगम्य तताम्"
उल्लेखाः - > माघ० ९-२३
तमी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > तमि ಪದದ ಅರ್ಥ
तमि(मी)
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ರಾತ್ರಿ
निष्पत्तिः - > तमु (ग्लानौ) - "इन्" (उ० ४-११७) । वा "ङीष्" (ग० ४-१-४५)
प्रयोगाः - > "ददृशेऽपि भास्कररुचाह्नि न यः स तमीं तमोभिरभिगम्य तताम्"
उल्लेखाः - > माघ० ९-२३
L R Vaidya
EnglishSchmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
GermanWordnet
Sanskrit रात्रिः, निशा, रजनी, क्षणदा, क्षपा, शर्वरी, निश्, निद्, त्रियामा, यानिनी, यामवती, नक्तम्, निशीथिनी, तमस्विनी, विभावरी, तमी, तमा, तमिः, ज्योतष्मती, निरातपा, निशीथ्या, निशीथः, शमनी, वासुरा, वाशुरा, श्यामा, शताक्षी, शत्वरी, शर्या, यामिः, यामी, यामिका, यामीरा, याम्या, दोषा, घोरा, वासतेयी, तुङ्गी, कलापिनी, वायुरोषा, निषद्वरी, शय्या, शार्वरी, चक्रभेदिनी, वसतिः, काली, तारकिणी, भूषा, तारा, निट्
दीपावच्छिन्न-सूर्यकिरणानवच्छिन्नकालः।
"यदा दिक्षु च अष्टासु मेरोर् भूगोलकोद्भवा। छाया भवेत् तदा रात्रिः स्याच्च तद्विरहाद् दिनम्।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskritनिशा निशीथिनी रात्रिः शर्वरी क्षणदा क्षपा ॥ १४१ ॥
त्रियामा यामिनी भौती तमी तमा विभावरी ।
रजनी वसतिः श्यामा वासतेयी तमस्विनी ॥ १४२ ॥
p{0010}
उषा दोषेन्दुकान्ताथ तमिस्रा दर्शयामिनी ।
निशा (स्त्री), निशीथिनी (स्त्री), रात्रि (स्त्री), शर्वरी (स्त्री), क्षणदा (स्त्री), क्षपा (स्त्री), त्रियामा (स्त्री), यामिनी (स्त्री), भौती (स्त्री), तमी (स्त्री), तमा (स्त्री), विभावरी (स्त्री), रजनी (स्त्री), वसति (स्त्री), श्यामा (स्त्री), वासतेयी (स्त्री), तमस्विनी (स्त्री), उषा (स्त्री), दोषा (स्त्री), इन्दुकान्ता (स्त्री), तमिस्रा (स्त्री), दर्शयामिनी (स्त्री)
अभिधानरत्नमाला
Sanskritतमी
तमी, तमिस्रा, तमस्विनी, विभावरी, नक्तमुखा, शर्वरी, क्षपा, त्रियामा, क्षणदा, निशीथिनी, निशा, दोषा, रजनी, यामिनी, वसति, वासतेयी, श्यामा, रात्रि
तमी तमिस्रा कथिता तमस्विनी,
विभावरी नक्तमुखा च शर्वरी ।
क्षपा त्रियामा क्षणदा निशीथिनी,
निशा च दोषा रजनी च यामिनी ॥ १०७ ॥
वसतिर्वासतेयी च श्यामा रात्रिश्च कथ्यते ।
verse 1.1.1.107
page 0014
Tamil
Tamilதமீ : இருண்ட, இருட்டு, மயக்கம், மஞ்சள்.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritवाचस्पत्यम्
Sanskritकृदन्तरूपमाला
Sanskrit1 {@“तमु काङ्क्षायाम्”@} 2 शमादिः।
घटादिः।
3 ‘ग्लानावेव 4 प्रयोगः।
मुरारिस्तु ‘द्रष्टुं बहूत्ताम्यति।’ इति काङ्क्षाया- मेवाह।’ इति धातुकाव्यव्याख्याने 5।]] 6 तमकः-मिका, 7 तमकः-मिका, तितमिषकः-षिका, 8 तन्तमकः-तंतमकः-मिका
तमिता-त्री, तमयिता-त्री, तितमिषिता-त्री, तन्तमिता-त्री
9 ताम्यन्-न्ती, तमयन्-न्ती, तितमिषन्-न्ती
-- 10 तमिष्यन्-न्ती-ती, तमयिष्यन्-न्ती-ती, तितमिषिष्यन्-न्ती-ती
-- तमयमानः, तमयिष्यमाणः, तन्तम्यमानः, तन्तमिष्यमाणः
11 प्रतान्-प्रतामौ-प्रतामः
-- -- -- 12 तान्तः, तमितः, तितमिषितः, तन्तमितः-तवान्
-- तमः, 13 तमी 14, तमः, तितमिषुः, तन्तमः
तमितव्यम्, तमयितव्यम्, तितमिषितव्यम्, तन्तमितव्यम्
तमनीयम्, तमनीयम्, तितमिषणीयम्, तन्तमनीयम्
15 तम्यम्, तम्यम्, तितमिष्यम्, तन्तम्यम्
ईषत्तमः-दुस्तमः-सुतमः
-- -- -- तम्यमानः, तम्यमानः, तितमिष्यमाणः, तन्तम्यमानः, तमः, तमः, तितमिषः, तन्तमः
तमितुम्, तमयितुम्, तितमिषितुम्, तन्तमितुम्
16 तान्तिः, तमना, तितमिषा, तन्तमा
तमनम्, तमनम्, तितमिषणम्, तन्तमनम्
17 तमित्वा-तान्त्वा, तमयित्वा, तितमिषित्वा, तन्तमित्वा
प्रतम्य, 18 प्रतमय्य, प्रतितमिष्य, प्रतन्तम्य
19 तमम् २, तमित्वा२, तान्त्वा २, 20 तमम् २ -तामम् २, तमित्वा २ -तान्त्वा २, तितमिषम् २, तितमिषित्वा २, तन्तमम् २
तन्तमित्वा २
21 इत्यसुन् प्रत्ययः।]] तमः, 22 असच्प्रत्यये रूपम्।]] तमसा 23, 24 इति रक्प्रत्ययः, दीर्घश्च।
तम्यते जनैरिति ताम्रम् = लोहविशेषः।]] ताम्रम् 25।
01 (७०६)
02 (४-दिवादिः-१२०२। सक। सेट्। पर।)
03 [[[अ]
04 [अस्य]
05 [२-६५]
06 [[१। ‘नोदात्तोपदेशस्य मान्तस्यानाचमेः’ (७-३-३४) इति वृद्धिनिषेधः। एवं घञि, णमुलि च ज्ञेयम्।]]
07 [[२। ‘जनीजॄष्क्रसुरञ्जोऽमन्ताश्च’ (ग। सू। भ्वादौ) इति मित्संज्ञायाम्, ‘मितां ह्रस्वः’ (६-४-९२) इति णौ उपधाया ह्रस्वः। एवं ण्यन्ते सर्वत्र ज्ञेयम्।]]
08 [[३। यङन्ते, ‘नुगतोऽनुनासिकान्तस्य’ (७-४-८४) इत्यभ्यासस्य नुगागमः। तस्य ‘पदान्तवद्वाच्यः’ (वा। ७-४-८४) इति वचनात् पदान्तवद्भावे, ‘वा पदान्तस्य’ (८-४-५९) इति परसवर्णविकल्पः। एवं यङन्ते सर्वत्र रूपद्वयं ज्ञेयम्।]]
09 [[४। ‘शमामष्टानां दीर्घः श्यनि’ (७-३-७४) इति दीर्घः।]]
10 [पृष्ठम्०६५२+ २५]
11 [[१। क्विपि, ‘अनुनासिकस्य क्विझलोः क्ङिति’ (६-४-१५) इति दीर्घे, ‘मो नो धातोः’ (८-२-६४) इति नकारः पदान्ते। तस्य नकारस्य त्रैपादिकत्वात् ‘न लोपः प्राति- पदिकान्तस्य’ (८-२-७) इति लोपो न।]]
12 [[२। उदित्त्वेन क्त्वायामिड्विकल्पनात्, निष्ठायाम्, ‘यस्य विभाषा’ (७-२-१५) इतीण्णिषेधः। ‘अनुनासिकस्य क्वि--’ (६-४-१५) इति दीर्घः। ‘मोऽनुस्वारः’ (८-३-२३) इत्यनुस्वारः। ‘अनुस्वारस्यययि--’ (८-४-५८) इति परसवर्णः।]]
13 [[आ। ‘अशाम्यदात्माऽपि तमी नमामि दमिप्रियं श्रान्तिहरं भवन्तम्।’ धा। का। २। ६५।]]
14 [[३। ‘शमित्यष्टाभ्यो घिनुण् (३-२-१४१) इति तच्छीलादिषु कर्तषु घिनुण्। ‘नोदात्तो- पदेशस्य--’ (७-३-३४) इति वृद्धिनिषेधः।]]
15 [[४। ‘पोरदुपधात्’ (३-१-९३) इति यत्।]]
16 [[५। ‘तितुत्र--’ (७-२-९) इतीण्णिषेधः। अनुस्वारपरसवर्णौ।]]
17 [[६। ‘उदितो वा’ (७-२-५६) इति क्त्वायामिड्विकल्पः। इडभावपक्षे, दीर्घानुस्वार- परसवर्णाः।]]
18 [[७। ‘ल्यपि लघुपूर्वात्’ (६-४-५६) इति णेरयादेशः।]]
19 [पृष्ठम्०६५३+ २४]
20 [[१। ‘चिण्णमुलोर्दीर्घोऽन्यतरस्याम्’ (६-४-९३) इति णमुल्परे णौ दीर्घविकल्पः।]]
21 [[२। ‘असुन्’ [द। उ। ९-४९]
22 [[३। औणादिके [द। उ। ९-४४]
23 [नदी]
24 [[४। ‘असितम्योर्दीर्घश्च’ [द। उ। ८-३६]
25 [[आ। ‘मधुरिपोरभिताम्रमुखी मुदं दिवि तदा विततान शुकावलिः।’ शि। व। ६। ५३।]]
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.