तत (tata)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
शब्दसागरः
EnglishCapeller Eng
EnglishHelp us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Spoken Sanskrit
Englishतत - tata - - spreading over
तत - tata - - bent
तत - tata - - stretched
तत - tata - - composed
तत - tata - - performed
तत - tata - - wide
तत - tata - - covered over by
तत - tata - - protracted
तत - tata - - expanded
तत - tata - - spreading
तत - tata - - extending to
तत - tata - - wind
तत - tata - - fond name for any relative
तत - tata - - metre of 4 x 1 2 syllables
तत - tata - - any stringed instrument
तत - tata - ppp. - extended
तत { तन् } - tata { tan } - ppp. - spread
तत { तन् } - tata { tan } - ppp. - diffused
तत - tata - - protracted
प्रकृष्ट - prakRSTa - - protracted
प्लुत - pluta - - protracted
विकृष्ट - vikRSTa - - protracted
तनुते { तन् } - tanute { tan } - verb - be protracted
तनोति { तन् } - tanoti { tan } - verb 8 - be protracted
प्रसारयति { प्रसृ } - prasArayati { prasR } - verb caus. - be protracted
ततत्व - tatatva - - protractedness
चिरारोध - cirArodha - - long or protracted siege
तत - tata - - spreading over
तत - tata - - bent
तत - tata - - stretched
तत - tata - - composed
तत - tata - - performed
तत - tata - - wide
तत - tata - - covered over by
तत - tata - - protracted
तत - tata - - expanded
तत - tata - - spreading
तत - tata - - extending to
तत - tata - - wind
तत - tata - - fond name for any relative
तत - tata - - metre of 4 x 1 2 syllables
तत - tata - - any stringed instrument
तत - tata - ppp. - extended
तत { तन् } - tata { tan } - ppp. - spread
तत { तन् } - tata { tan } - ppp. - diffused
Wilson
EnglishApte
Englishतत [tata], See under तन्.
तत [tata], p. p. [तन्-क्त]
Extended, spread
तमीं तमोभिर- भिगम्य तताम् 9.23
6.5
5.11.
Spreading or reaching over, extending to.
Covered over, concealed.
Protracted, continued.
Bent (as a bow)
ततायुधकलापवान् * 1.49.25.
Spreading wide
see तन्. -तः
A father
पितरं तत कस्मै मां दास्यसि Kaṭh.1.1.4.
1.18.37.
Wind, air.
Extent.
Offspring, a child (n. also).
A son. -तम् Any stringed musical instrument.
Apte 1890
Englishतत p. p. [तन्-क्त] 1 Extended, spread
Śi. 9. 23, 6. 50
Ki. 5. 11.
2 Spreading or reaching over, extending to.
3 Covered over, concealed.
4 Protracted, continued.
5 Bent (as a bow).
6 Spreading wide &c.
see तन्.
तः Ved. 1 A father.
2 Wind, air.
3 Extent.
4 Offspring, a child (n. also).
5 A son.
तं Any stringed musical instrument.
Monier Williams Cologne
EnglishMonier Williams 1872
Englishतत 1. तत, अस्, m. (connected with तात, said
to be fr. rt. 3. तन्), Ved. father (a familiar expression
corresponding to नना, mother).
—तत-तत, अस्,
m. father of fathers.
—तता-मह, अस्, m., Ved. a
grandfather
[cf. प्र-ततामह।]
2. तत, अस्, आ, अम् (for 1. see p. 359), extended,
stretched, spread, diffused, expanded
spreading or
reaching over, extending to
covered over, concealed
protracted, continued
bent (as a bow)
spreading, wide,
&c.
(अस्), m. wind, air
(अम्), n. any stringed musical
instrument
a kind of metre consisting of four lines
of twelve syllables each.
—तत-चिह्न, अस्, आ, अम्,
having marks drawn along, distinctly marked.
—त-
त-पत्त्री, f. the plantain tree, Musa Sapientum
[cf. कदल।]
Apte Hindi
Hindiतत
भू*क*क* - तन+क्त
"फैलाया हुआ, विस्तारित घेरा हुआ"
ततम्
- -
तारों वाला बाजा
Shabdartha Kaustubha
Kannadaतत
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಾಯು /ಗಾಳಿ
तत
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತಂದೆ
तत
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮಗ
निष्पत्तिः - > तनु (विस्तारे) - कर्म० "क्तः"(३-२-१०२)
व्युत्पत्तिः - > तन्यते अन्वयोऽस्मात्
तत
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವೀಣೆ ಮೊದಲಾದ ತಂತಿಯ ವಾದ್ಯ
तत
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಿಸ್ತಾರ
निष्पत्तिः - > तनु - भावे "क्तः"(३-३-११४)
विस्तारः - > "अथ ततं व्याप्ते विस्तृते च त्रिलिङ्गकम् । क्लीबं वीणादिवाद्ये स्यात् पुल्लिङ्गस्तु समीरणे" - मेदि० ।
तत
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ವಿಸ್ತಾರವಾದ /ದೊಡ್ಡದಾದ
प्रयोगाः - > "ते वीरा बद्धनिस्त्रिंशास्ततायुधकपालिनः" । "वनं ततानेकतमालतालम्" ।
उल्लेखाः - > भा० विरा० ६-६, माघ० ४-३९
तत
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ವ್ಯಾಪ್ತವಾದ /ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ
निष्पत्तिः - > तनु (विस्तारे) - कर्म० "क्तः"(३-२-१०२)
प्रयोगाः - > "यस्यान्तस्थानि भूतानि येन सर्वमिदं ततम्"
उल्लेखाः - > गीता० ८-२२
L R Vaidya
EnglishIndian Epigraphical Glossary
EnglishLanman
EnglishKridanta Forms
Sanskritतन् (त꣡नुँ॑ विस्तारे - तनादिः - सेट्)
ल्युट् = तननम्
अनीयर् = तननीयः - तननीया
ण्वुल् = तानकः - तानिका
तुमुँन् = तनितुम्
तव्य = तनितव्यः - तनितव्या
तृच् = तनिता - तनित्री
क्त्वा = तनित्वा / तत्वा
ल्यप् = प्रतत्य
क्तवतुँ = ततवान् - ततवती
क्त = ततः - तता
शतृँ = तन्वन् - तन्वती
शानच् = तन्वानः - तन्वाना
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
Germanअभिधानचिन्तामणिः
Sanskritततं वीणाप्रभृतिकं तालप्रभृतिकं घनम् ॥ २८६ ॥
तत (क्ली), घन (क्ली)
दीर्घायते समे तुङ्गमुच्चमुन्नतमुद्धुरम् ॥ १४२८ ॥
प्रांशूच्छ्रितमुदग्रं च न्यङ्नीचं ह्रस्वमन्थरे ।
खर्वं कुब्जं वामनं च विशालं तु विशङ्कटम् ॥ १४२९ ॥
पृथूरु पृथुलं व्यूढं विकटं विपुलं बृहत् ।
स्फारं वरिष्ठं विस्तीर्णं ततं बहु महद्गुरुः ॥ १४३० ॥
दीर्घ (क्ली), आयत (क्ली), तुङ्ग (क्ली), उच्च (क्ली), उन्नत (क्ली), उद्धुर (क्ली), प्रांशु (क्ली), उच्छ्रित (क्ली), उदग्र (क्ली), न्यञ्च् (क्ली), नीच (क्ली), ह्रस्व (क्ली), मन्थर (क्ली), खर्व (क्ली), कुब्ज (क्ली), वामन (क्ली), विशाल (क्ली), विशङ्कट (क्ली), पृथु (क्ली), उरु (क्ली), पृथुल (क्ली), व्यूढ (क्ली), विकट (क्ली), विपुल (क्ली), बृहत् (क्ली), स्फार (क्ली), वरिष्ठ (क्ली), विस्तीर्ण (क्ली), तत (क्ली), बहु (क्ली), महत् (क्ली), गुरु (क्ली)
Vedic Reference
EnglishTata, ‘dada, ’ is the pet name for ‘father’ in the Rigveda^1
and later.^2 Cf. Tāta and Pitṛ.
1) viii. 91, 6
ix. 112, 3.
2) Av. v. 24, 16
Taittirīya Saṃhitā,
iii. 2, 5, 5
Taittirīya Brāhmaṇa, i. 6,
9, 7
in the vocative as a form of
address, Av. viii. 4, 77
Aitareya Brāh-
maṇa, v. 14
vii. 15
Aitareya Āraṇ-
yaka, i. 3, 3.
Cf. Delbrück, Die indogermanischen
Verwandtschaftsnamen, 449.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritततं, (तनोति मनोऽनेनेति । तन + “तनि-मृङ्भ्यां किच्च ।” उणां । ७ । ८८ । इति तन् ।)वीणादिवाद्यम् । इत्यमरः । १ । ७ । ४ ॥
ततः, त्रि, (तन्यते स्म इति । तन् + क्तः ।) विस्तृतः ।(यथा, महाभारते । ४ । ५ । १ ।“ते वीरा बद्धनिस्त्रिंशास्ततायुधकलापिनः ॥
”)व्याप्तः । (यथा, भगवद्गीतायाम् । ८ । २२ ।“यस्यान्तःस्थानि भूतानि येन सर्व्वमिदं ततम् ॥
”)वायौ, पुं । इति मेदिनी । ते, २० ॥
ततः, [स्] (तद् + “पञ्चम्यास्तसिल् ।” ५ ।३ । ७ । इति तसिल् । यद्वा, सर्व्वविभक्तिषुतसिल् ।) हेतुः इत्यमरः । ३ । ४ । ३ ॥
(यथा, महाभारते । १२ । ३४८ । ७९ ।“हीनाः सत्त्वेन सूक्ष्मेण ततो वैकारिकाः स्मृताः ॥
”आदिः । परिप्रश्नः । पञ्चम्यर्थः । (यथा, मनुः ।१२ । ८५ ।“सर्व्वेषामपि चैतेषामात्मज्ञानं परं स्मृतम् ।तद्ध्यग्र्यं सर्व्वविद्यानां प्राप्यते ह्यमृतं ततः ॥
”सप्तम्यर्थः । यथा, मनुः । ४ । १५ ।“न विद्यमानेष्वर्थेषु नार्त्त्यामपि यतस्ततः ॥
”तृतीयार्थः । यथा, नारदपञ्चरात्रे । २ । ६ ।“आराधितो यदि हरिस्तपसा ततः किंनाराधितो यदि हरिस्तपसा ततः किम् ॥
”)कथान्तरम् । आनन्तर्य्यम् । इति विश्वः ॥
(यथा, महाभारते । ४ । ५ । २ ।“ततस्ते दक्षिणं तीरमन्वगच्छन् पदातयः ॥
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskritतत तन--क्त । १ वीणादिवादो अमरः २ विस्तारिते३ व्याप्ते च । ४ वायौ मेदि० । भावे क्त ।५ विस्तारे ६ सन्ताने च । तन्यते अन्वयोऽस्मात् तन-नाम्नि अपादाने कर्मणि वा क्त तक् वा । ८ पितरि ९ पुत्रेच । “कारुरहं ततो भिषक्” ऋ० ९ । ११२ । ३ तत इतिसन्ताननाम तन्यतेऽस्मात् ततः पिता तन्यतेऽसौ ततःपुत्रो वा” भा० इमामृचमधिकृत्य । तत इति सन्तानस्यनाम पितुर्वा पुत्रस्य वा” निरु० । “सततमृषभहीनंमिन्नकीकृत्य षड्जम्” माघः । “सततं वीणादिवाद्यसहितम्” मल्लि० । “सहोबाच पितरं तत! कस्मै मांदास्यसीति” कटो० । “हे तत! हे तात!” भा० “यस्यनिश्वसितं वेदा येन सर्वमिदं ततम्” माघवः । ततंविस्तारितं व्याप्तं वेत्यर्थः ।
Grassman
GermanBurnouf
FrenchNo entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.