| YouTube Channel

डप (Dapa)

 
शब्दसागरः
English
डप r. 10th cl (डापयते) (इ) डपि r. 1st and 10th cls. (डम्प-ते डम्पयते) To
collect, to accumulate, to heap together. संहतौ वा-चुरा-आत्म-अक-सक-
सेट् पक्षे भ्वा ।
Wilson
English
डप r. 10th cl. (डापयति) (इ) डपि r. 1st and 10th cls.
(डम्पति डम्पयति) To collect, to accumulate, to heap together.
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
 डप्
मूलधातुः:
 डप
धात्वर्थः:
 सङ्घाते
गणः:
 चुरादिः
कर्मकत्वं:
 सकर्मकः
इट्त्वं:
 सेट्
उपग्रहः:
 आत्मनेपदी
रूपम्:
 डापयते
अनुबन्धादिविशेषः:
 आकुस्मीयः
धातुप्रदीपः
Sanskrit
डपँ डप
मानकरूपान्तरम् - डिपँ
डिप संघाते
- डापयते डेपयते 139, 140
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
डप, इ क ङ ञ संहतौ । इति कविकल्पद्रुमः ॥
(चुरां-आत्मं उभं च-सकं-सेट् ।) मूर्द्धन्य-वर्गतृतीयादिः । इ क ङ, डम्पयते । ञ, डम्प-यति डम्पयते । अयमात्मनेपदीत्यन्ये । संहतीराशीकरणम् । इति दुर्गादासः ॥
डप, क ङ ञ संहतौ । इति कविकल्पद्रुमः ॥
(चुरां-आत्मं-उभं च-सकं सेट् ।) मूर्द्धन्यवर्ग-तृतीयादिः । क ङ, डापयते । ञ, डापयतिडापयते । पुनःपाठान्नेदनुबन्धः । अयं आत्मने-पदीत्यन्ये । संहती राशीकरणम् । इति दुर्गा-दासः ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
डप संघाते (राशीकरणे)
चु०
 आत्म०अक०
सक०
 सेट् । डाप-यते अडीडपत । चुरादित्वेऽपि डित्करणादफलवत्-कर्त्तर्य्यपि आत्म० । तेनास्य ञित्करणसामर्थ्यात् पाक्षि-कचुरादित्वम् पक्षे भ्वादित्वम् । डपते अडपिष्ट ।
डप संहतौ उक्तौ डपवत् इदित् । डम्पयते अडिडम्पत ।पक्षे
भ्वा०
 डम्पते अडम्पिष्ट ।
धातुवृत्तिः
Sanskrit
डपँ डप
मानकरूपान्तरम् - डिपँ
डिप (अर्थः) संघाते
( डापयते डेपयते ) डेपयतीति क्षेपे गतः 142-143
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“डप सङ्घाते”@} 2 डापकः-पिका, डिडापयिषकः-षिका, डापयमानः, इत्यादीनि सर्वाण्यपि रूपाणि चौरादिकगालयतिवत् 3 ज्ञेयानि।
4 संडापितः।
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
 (६४६)
02
=>
 (१०-चुरादिः-१६७७। अक। सेट्। आत्म। आकुस्मीयः)
03
=>
 (३८८)
04
=>
 [[B। ‘संडापितः सदसि डेपितवृष्णिवीरे भोजेन्द्रतन्त्रणविनिन्द्यममन्त्रतैवम्।।’ धा। का। ३। ३३।]]