जुगुप्सिषः (jugupsiSaH)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit1 {@“गुप गोपने”@} 2 ‘णौ गोपयति भाषार्थे, निन्दायां से जुगुप्सते।
गोपायेद् रक्षणे त्वाये, व्याकुलत्वे तु गुप्यति।।’ 3 इति देवः।
‘गोपनकुत्सनयोः’ इति मैत्रेयरक्षितः।
4 जुगुप्सकः-प्सिका, 5 जुगुप्सकः-प्सिका, 6 जुगुप्सिषकः-षिका, 7 -- -- 8 जोगुपकः-पिका
जुगुप्सिता-त्री, जुगुप्सयिता-त्री, जुगुप्सिषिता-त्री
-- जुगुप्सयन्-न्ती, जुगुप्सयिष्यन्-न्ती-ती
- जुगुप्समानः, जुगुप्सयमानः, जुगुप्सिषमाणः
जुगुप्सिष्यमाणः, जुगुप्सयिष्यमाणः, जुगुप्सिषिष्यमाणः
9 जुगुप्-जुगुप्सौ-जुगुप्सः
-- -- जुगुप्सितम्-तः-तवान्, जुगुप्सितः, जुगुप्सिषितः-तवान्
10 जुगुप्सुः, जुगुप्सयिषुः, जुगुप्सिषुः
जुगुप्सितव्यम्, जुगुप्सयितव्यम्, जुगुप्सिषितव्यम्
जुगुप्सनीयम्, जुगुप्सनीयम्, जुगुप्सिषणीयम्
जुगुप्स्यम्, जुगुप्स्यम्, जुगुप्सिष्यम्
ईषज्जुप्सः-दुर्जुगुप्सः-सुजुगुप्सः
-- जुगुप्स्यमानः, जुगुप्स्यमानः, जुगुप्सिष्यमाणः
जुगुप्सः, 11 जुगुप्सः, जुगुप्सिषः
जुगुप्सितुम्, जुगुप्सयितुम्, जुगुप्सिषितुम्
12 जुगुप्सा, जुगुप्सयिषा, जुगुप्सिषा
जुगुप्सनम्, जुगुप्सनम्, जुगुप्सिषणम्
जुगुप्सित्वा, जुगुप्सयित्वा, जुगुप्सिषित्वा
प्रजुगुप्स्य, प्रजुगुप्स्य, प्रजुगुप्सिष्य
जुगुप्सम् २, जुगुप्सित्वा २, जुगुप्सम् २, जुगुप्सयित्वा २, जुगुप्सिषम् २
जुगुप्सिषित्वा २। 13
01 (४०८)
02 (१-भ्वादिः-९७०। सक। सेट्। आत्म।)
03 (श्लो। १२९)
04 [[३। ‘गुप्तिज्किद्भ्यः सन्’ (३-१-५) इति सन् ‘गुपेर्निन्दायाम्’ (वा। ३-१-५) इति वार्तिकात् स्वार्थे भवति। अस्य सनः ‘धातोः’ (३-१-९१) इत्यधिकृत्य विहितत्वाभावात् न आर्धधातुकत्वम्। तेन, इडागमः प्रकृतेर्गुणश्च न भवतः। ‘सन्यङोः’ (६-१-९।) इति द्वित्वम्। अभ्यासकार्यादिकम्।]]
05 [[४। सन्नन्तात् णिचि ‘णेरनिटि’ (६-४-५१) इति णेर्लोपे ‘जुगुप्सकः’ इति भवति।]]
06 [[५। स्वार्थसन्नन्तादिच्छार्थे सनि, द्वितीयस्य सन इडागमे ‘अतो लोपः’ (६-४-४८) इत्यलोपे च रूपमिदम्। “शैषिकान्मतुबर्थीयात् शैषिको मतुबर्थिकः। सरूपः प्रत्ययो नेष्टः, सन्नन्तान्न सनिष्यते।।” (भाष्येष्टिः--३-१-७) इति सन्नन्तात् सन् न भवतीति तु न शङ्क्यम्-- ‘सरूप’ इत्यस्य समानार्थक इति भाष्यकृतोक्तत्वेन स्वार्थसन्नन्तादिच्छासन् भवत्येव।]]
07 [पृष्ठम्०३९६+ २६]
08 [[१। ‘अर्थान्तरे त्वननुबन्धकाश्चुरादयो बोध्याः’ इति वचनात्, निन्दाभिन्नार्थे, चुरादित्वमस्य धातोर्बोध्यम्। तदानीं ण्यन्तात् ण्वुलि रूपमेवम्। एवं तृजादिष्वपि ‘गोपयिता-त्री’ इत्यादीनि रूपाण्यूह्यानि।]]
09 [[२। ‘अतो लोपः’ (६-४-४८) इत्यकारलोपे ‘संयोगान्तस्य’ (८-२-२३) इति सकारस्य लोपे च रूपम्।]]
10 [[३। ‘सनाशंसभिक्ष उः’ (३-२-१६८) इति ताच्छीलिकः उप्रत्ययः।]]
11 [[आ। ‘सा जुगुप्सान् प्रचक्रेऽसून् जगर्हे लक्षणानि च। देहमाञ्जि ततः केशान् लुलुच्च लुलुठे मुहुः।।’ भ। का। १४-५९।]]
12 [[४। ‘अ प्रत्ययात्’ (३-३-१०२) इति स्त्रियां भावादौ अकारप्रत्ययः। टाप्।]]
13 [पृष्ठम्०३९७+ २५]
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.