| YouTube Channel

जीवातु (jIvAtu)

 
शब्दसागरः
English
जीवातु mn. (-तुः-तु)
1. A drug for reanimating the dead.
2. Boiled rice,
food.
3. Life, existence.
E.
जीव life, णिच् कर्त्तरि आतु Unadi
aff.
Capeller Eng
English
जीवा॑तु
f.
life.
Yates
English
जीवा_तु (तुः-तु) 1.
m.
n.
A drug for
re-animating the dead
boiled
rice
life, existence.
Spoken Sanskrit
English
जीवातु - jIvAtu -
f.
- life-giving drug
जीवातु - jIvAtu -
f.
- food
जीवातु - jIvAtu -
f.
- life
जीवातु - jIvAtu -
m.
n.
- victuals
Wilson
English
जीवातु
mn. (-तुः-तु)
1 A drug for reanimating the dead.
2 Boiled rice, food.
3 Life, existence.
E.
जीव life, आतु Uṇādi
aff.
Apte
English
जीवातु [jīvātu],
m.
,
n.
Food.
Life, existence (fig. also)
खलु प्राज्ञजीवातुः सर्वशास्त्रविशारदः J.
N.
V.
Restoration to life, revival
रे हस्त दक्षिण मृतस्य शिशोर्द्विजस् जीवातवे बिसृज शूद्रमुनौ कृपाणम्
U.*
2.1.
Medicine for restoring life.
Apte 1890
English
जीवातु m., n. 1 Food.
2 Life, existence (fig. aloo)
खलु प्राज्ञजीवातुः सर्वशास्त्रविशारदः J. N. V.
3 Restoration to life, revival
रे हस्त दक्षिण मृतस्य शिशोर्द्विजस्य जीवातवे विसृज शूद्रमुनौ कृपाणं U. 2. 10.
4 A medicine for restoring life.
Monier Williams Cologne
English
जीवा॑तु
f.
life,
RV.
AV.
&c.
(dat. °तवे
once °त्वै,
MaitrS.
ii, 3, 4)
a life-giving drug,
HPariś.
xiii, 189
जीवा॑तु mn. victuals, food (ifc.
mfn.
‘living on’),
Kautukas.
Monier Williams 1872
English
जीवातु, उस्, f. life, existence
(उस्, उ), m. n. victuals,
food, boiled rice
a medicine for restoring life
[cf.
Lat. victus.]
—जीवातु-मत्, आन्, अती, अत्, animated,
living.
Macdonell
English
जीवातु jīv-ātu,
f.
life.
Benfey
English
जीवातु जीव् + आतु (m. and
n.
?), Life,
Mṛcch. 172, 2.
Apte Hindi
Hindi
जीवातु
पुं*
- जीवत्यनेन जीव्+आतु
"भोजन, आहार"
जीवातु
पुं*
- -
"प्राण, अस्तित्व"
जीवातु
पुं*
- -
"पुनर्जीवन, फिर जीवित करना"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
जीवातु
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬದುಕಿಸುವ ಔಷಧ
प्रयोगाः - > "अवधिं दर्शनीयानामाकल्पमनघं दिवः जीवातुं देवसैन्यानां दर्पभङ्गं विरुन्धताम्"
उल्लेखाः - > याद० १६-१८
जीवातु
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಜೀವನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಅನ್ನ
निष्पत्तिः - > जीव (प्राणधारणे) + णिच् - "आतुः" (उ० १-७९) जिव - कर० "आतुः"
व्युत्पत्तिः - > जीवयति जीवत्यनेन
जीवातु
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಜೀವಧಾರಣೆ /ಬದುಕುವುದು /ಜೀವಿಸುವುದು
निष्पत्तिः - > जीव - भावे "आतुः"
प्रयोगाः - > "रे हस्त दक्षिण मृतस्य शिशोर्द्विजस्य जीवातवे विसृज शूद्रमुनौ कृपाणम्"
उल्लेखाः - > उ० रा० २-१०
L R Vaidya
English
jIvAtu {% m.n. %} 1. Victuals, food
2. life, existence
3. restoration to life, रे हस्त दक्षिण मृतस्य शिशोर्द्विजस्य जीवितवे विसृज शूद्रमुनौ कृपाणम् Ut.ii.
4. a medicine for restoring life.
Aufrecht Catalogus Catalogorum
English
जीवातु Naiṣadhīyaṭīkā, by Mallinātha.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
जीवातु 3. am Ende eines adj. Komp. lebend von, Kautukas. 19. Vgl. तमीजीवातु = Mond, Śrīk. 4, 50. ° = Wiederbeleben (प्रत्युज्जिवन), Uttarar. II, 10.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
जीवेऽसुजीवितप्राणा जीवातुर्जीवनौषधम् १३६७
-wordlist-
जीव (त्रि), असवः (पुंब), जीवित (क्ली), प्राणाः (पुंब), जीवातु (पुंक्ली), जीवनौषध (क्ली)
अभिधानचिन्तामणीशिलोच्छः
Sanskrit
--source--
जीवातुर्जीवितेऽथायुः पुंस्युदन्तोऽपि चायुषि
-wordlist-
जीवातु (पुंक्ली), आयु (पुं)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
जीवातुः,
पुं,
क्ली,
(जीवत्यनेनेति जीव + “जीवे-रातुः ।” उणां ८० इति करणे आतुः ।)भक्तम् जीवनौषधम् (यथा, काशीखण्डे ।२९ ६५ ।“जीवजीवातुलतिका जन्मिजन्मनिवर्हिणी
”“जीवानां प्राणिनां जीवनौषधरूपा ।” इतितट्टीका
*
(जीव + भावे आतुः ।) जीवितम् ।इति मेदिनी ते, ११२
(यथा, उत्तरराम-चरिते अङ्के ।“रे हस्त दक्षिण ! मृतस्य शिशोर्द्विजस्यजीवातवे विसृज शूद्रमुनौ कृपाणम् ।रामस्य गात्रमसि दुर्व्वहगर्भखिन्न-सीताविवासनपटोः करुणा कुतस्ते
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
जीवातु
पु०
जीवयति जीव--णिच् + कर्त्तरि आतुः जीवत्य-नेन जीव--करणे वा आतु अन्ने जीवनौषधे३ मृतसञ्जीवनौषधे भावे आतु जीवने मेदि० “रेहस्त! दक्षिण! मृतस्य शिशोर्द्विजस्य जीवातवे विसृजशूद्रमुनौ कृपाणम्” उत्तरच० “आर्त्तया पुनर्जीवातवेन मर्त्तवे” ताण्ड्य० ब्रा० १८ जीवितुमिति भाष्योक्तेःतवेप्रत्ययान्तमित्यन्ये तथा जीव--तुमर्थे तवे वा०दीर्घः मर्त्तवे इति साहचर्य्यात् जीवितुमित्यर्थकतातच्च तवेप्रत्ययान्ततयैव सिध्यतीति बोध्यम्
Capeller
German
जीवा॑तु
f.
das Leben.
Grassman
German
jīvā́tu, f., das Leben [von jīv]
Gegensatz mṛtyú {886, 10}.
-us {853, 24}
{886, 7}.
-um {91, 6}
{488, 10}
{667, 4}.
-ave {94, 4}
{885, 5}
{886, 8}—_{886, 10}
{1002, 4}
{1012, 2}.
Burnouf
French
जीवातु जीवातु
m.
n.
(sfx. आतु) vie, existence [ce
mot sert, dans le Vd., d'inf. à जीव्].
Aliment, riz bouilli.
Médicament pour ranimer un mourant.