जित (jita)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 जित mfn.
   (-तः-ता-तं) Conquered,  subdued,  surpassed,  overcome.
	 m.
  (-तः)
One of the attendants upon a Jina or Jaina saint.
 E.
  जि to con-
quer,  aff.
   कर्मणि क्त.

Yates

English

 जित (तः-ता-तं)
a. Conquered.
m.
 
An attendant on a
Jaina sage.

Wilson

English

 जित
mfn.
   (-तः-ता-तं) Conquered,  subdued,  surpassed,  overcome.
m.
 
(-तः) One of the attendants upon a Jina or Jaina saint.
E.
  जि to conquer,  aff.
   क्त.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Apte

English

जित [jita],  p. p.  [जि-कर्मणि क्त]

Conquered,  subdued,  curbed,  restrained,  (as enemies,  passions &c.
 ).

Won,  got,  obtained (by conquest).

Surpassed,  excelled.

Subject to,  enslaved or influenced by
 कामजित
 स्त्रीजित &c.
  -तम् Victory. Comp.
   -अक्षर a.
  reading well or readily. -अमित्र a.
  one who has conquered his foes,  triumphant,  victorious.

one who has subdued his passions. (-त्रः) N.
  of Viṣṇu. -अरि a.
  one who has conquered his enemies or passions. (-रिः) an epithet of Buddha.  -आत्मन् a.
  self-subdued,  void of passion
 जितात्मनः प्रशान्तस्य Bg.*
  6.7. -आहव a.
  victorious.-इन्द्रिय a.
  one who has conquered his passions or subdued the senses (रूप,  रस,  गन्ध,  स्पर्श & शब्द)
 श्रुत्वा स्पृष्ट्वा$थ दृष्ट्वा च भुक्त्वा घ्रात्वा च यो नरः । न हृष्यति ग्लायति वा स विज्ञेयो चितेन्द्रियः Ms.*
  2.98. -काशिः the fist doubled.-काशिन् a.
  appearing victorious,  proud of victory,  assuming the airs of a victor
 जितकाशिनश्च खचराः Mb.
 *  3.244.6
 भीष्मः पुरुषमानी च जितकाशी तथैव च ibid.
  5.177.12
 चाणक्यो$पि जितकाशितया Mu.*
  2
 जितकाशी राजसेवकः ibid.
 -कोप,  -क्रोध,  -मन्यु a.
  imperturbable,  not excitable. (-धः) an epithet of Viṣṇu. -नेमिः a staff made of the Aśvattha tree. -लोक a.
  'one who has won heaven' (epithet of a class of manes). -शत्रु a.
  victorious.-शिश्नोदर a.
  One who has overcome lust and appetite.-श्रम a.
  inured to fatigue,  hardy
 कृतहस्तो जितश्रमः Mb.
 *  7.16.24. -स्वर्ग n.
  one who has won heaven.  -हस्त a.
  one who has exercised his hand.

Apte 1890

English

 जित p. p. [जि-कर्मणि क्त] 1 Conquered,  subdued,  curbed,  restrained,  (as enemies,  passions &c.) 
2 Won,  got,  obtained (by conquest). 
3 Surpassed,  excelled. 
4 Subject to,  enslaved or influenced by
 कामजित
 स्त्रीजित &c. 
तं Victory. 
Comp. 
अक्षर a. reading well or readily. 
अमित्र a. one who has conquered his foes,  triumphant,  victorious. {2} one who has subdued his passions. (
त्रः) N. of Viṣṇu. 
अरि a. one who has conquered his enemies or passions. (
रिः) an epithet of Buddha. 
आत्मन् a. selfsubdued,  void of passion. 
आहव a. victorious. 
इंद्रिय a. one who has conquered his passions or subdued the senses (रूप,  रस,  गंध,  स्पर्श & शब्द)
 श्रुत्वा स्पष्ट्वाथ दृष्ट्वा च भुक्वा घ्रात्वा च यो नरः । न हृष्यति ग्लायति वा स विज्ञेयो जितेंद्रियः Ms. 2. 98. 
काशिः the fist doubled. 
काशिन् a. appearing victorious,  proud of victory,  assuming the airs of a victor
 चाणक्योऽपि जितकाशितया Mu. 2
 जितकाशी राजसेवकः ibid. 
कोप,  
क्रोध,  
मन्यु a. imperturbable,  not excitable (
धः) an epithet of Viṣṇu. 
नेमिः a staff made of the Aśvattha tree. 
लोक a. ‘one who has won heaven’ (epithet of a class of manes). 
शत्रु a. victorious. 
श्रम a. inured to fatigue,  hardy. 
स्वर्ग a. one who has won heaven. 

Monier Williams Cologne

English

 जित॑ mfn.
   won,  acquired,  conquered,  subdued,  RV.
   viii,  76,  4
 AV.
   &c.
  

 overcome or enslaved by (in comp. ,  e.g. काम-,  ‘under the dominion of lust’),  Mn.
   &c.
  

 given up,  discontinued,  Mn.
   iv,  181.

Monier Williams 1872

English

 जित,  अस्,  आ,  अम्,  conquered,  vanquished,  subdued
surpassed,  overcome,  subject to,  enslaved by (e. g.
काम-जित,  under the dominion of lust)
 won, 
gained,  obtained
 (अस्),  m. one of the attendants
upon a Jina or Jaina saint
 (a wrong form for अ-जित।)
—जित-काशि,  इस्,  m. the fist doubled.
—जित-काशिन्, 
ई,  इनी,  इ,  appearing victorious.
—जित-कोप or जित-
क्रोध,  अस्,  आ,  अम्,  one who has subdued anger, 
imperturbable,  not to be roused to wrath.
—जित-
क्लम,  अस्,  आ,  अम्,  one who has overcome fatigue.
—जित-नेमि,  इस्,  m. a staff made of the wood of the
religious fig-tree (carried during the performance of
certain vows).
—जित-मन्यु,  उस्,  उस्,  उ,  one who
has subdued his wrath
 (अस्),  m. an epithet of
Viṣṇu.
—जित-लोक,  अस्,  आ,  अम्,  one who has con-
quered heaven,  epithet of a class of manes.
—जित-
वती,  f.,  N. of a daughter of Uśīnara.
—जित-व्रत, 
अस्,  m.,  N. of a son of Havir-dhāna.
—जित-शत्रु, 
उस्,  उस्,  उ,  one whose enemies are conquered,  con-
quering foes,  victorious,  triumphant
 (उस्),  m.,  N. of
a Buddha
 the father of A-jita,  the second Arhat of
the present Ava-sarpiṇī.
—जित-श्रम,  अस्,  m. one
who has conquered toil,  free from worldly cares,  a
stoic.
—जित-स्वर्ग,  अस्,  आ,  अम्,  one who has con-
quered or won heaven.
—जिताक्षर (°त-अक्°),  अस्, 
आ,  अम्,  ‘one who has mastered the letters, ’ reading
well or readily.
—जितात्मन् (°त-आत्°),  आ,  आ,  अ,  self-
subdued,  void of passion
 (आ),  m.,  N. of one of the
Viśve-devas.
—जितामित्र (°त-अम्°),  अस्,  आ,  अम्,  one
who has conquered an enemy,  triumphant,  victorious
(अस्),  m. an epithet of Viṣṇu.
—जितारि (°त-अरि), 
इस्,  इस्,  इ,  triumphant over an enemy
 (इस्),  m.,  N. of
a son of Avikṣit
 a Buddha
 N. of the father of
Śam-bhava,  the third Arhat of the present Ava-sarpiṇī.
—जिताहव (°त-आह्°),  अस्,  आ,  अम्,  one who has
won a battle,  victorious,  triumphant.
—जिताहार
(°त-आह्°),  अस्,  आ,  अम्,  one who by abstraction is able
to do without food.
—जितेन्द्रिय (°त-इन्°),  अस्,  आ, 
अम्,  one who has conquered his passions or subdued
the senses,  calm,  impassive,  unmoved
 (अस्),  m. an
ascetic,  a sage
 N. of a man.
—जितेन्द्रिय-त्व,  अम्, 
n. subjugation of the senses or passions.
—जितेन्द्रि-
याह्व (°य-आह्°),  अस्,  m.,  N. of a plant,  = काम-
वृद्धि।

 जित जित,  &c. See under rt. 1. जि।

Hindi

होने पर विजय प्राप्त की

Apte Hindi

Hindi

जित
भू*क*कृ* - जि + क्त
"जीता,  अभिभूत,  दमन किया हुआ,  संयत"

जित
भू*क*कृ* - -
"हस्तगत,  हासिल,  प्राप्त"

जित
भू*क*कृ* - -
"मात दिया हुआ,  आगे बढ़ा हुआ"

जित
भू*क*कृ* - -
"वशीभूत,  दासीकृत या प्रभावित"

Shabdartha Kaustubha

Kannada

जित
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಜಯ /ಗೆಲುವು
निष्पत्तिः - > जि (जये) - भावे "क्तः" (३-३-११४)
जित
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಜಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟ /ಗೆಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟ
निष्पत्तिः - > जि (जये) - कर्म० "क्तः" (३-२-१०२)
प्रयोगाः - > "अन्तर्धामुपययुरुत्पलावलीषु प्रादुःष्यात्क इव जितः पुरः परेण"
उल्लेखाः - > माघ० ८-१२

L R Vaidya

English

 jita {% a. (f. ता) %} 1. Conquered,  subdued
surpassed,  excelled
overcome by,  enslaved by
won,  obtained,  (pp. of जि q.v.).

Indian Epigraphical Glossary

English

 jita,  jīta (EI 28,  29),  income or wages
 revenue income
derived from Sanskrit jīvita in the same sense.

Kridanta Forms

Sanskrit

जि (जि॒ अभिभवे - भ्वादिः - अनिट्)
ल्युट् =  जयनम्
अनीयर् =  जयनीयः - जयनीया
ण्वुल् =  जायकः - जायिका
तुमुँन् =  जेतुम्
तव्य =  जेतव्यः - जेतव्या
तृच् =  जेता - जेत्री
क्त्वा =  जित्वा
ल्यप् =  प्रजित्य
क्तवतुँ =  जितवान् - जितवती
क्त =  जितः - जिता
शतृँ =  जयन् - जयन्ती

जि (जि॒ जये - भ्वादिः - अनिट्)
ल्युट् =  जयनम्
अनीयर् =  जयनीयः - जयनीया
ण्वुल् =  जायकः - जायिका
तुमुँन् =  जेतुम्
तव्य =  जेतव्यः - जेतव्या
तृच् =  जेता - जेत्री
क्त्वा =  जित्वा
ल्यप् =  प्रजित्य
क्तवतुँ =  जितवान् - जितवती
क्त =  जितः - जिता
शतृँ =  जयन् - जयन्ती

Wordnet

Sanskrit

Synonyms:
  पराजित,  पराभूत,  अभिभूत,  पराहत,  परास्त,  कृतध्वंस,  जित
adjective
 
यस्य पराजयः जातः।
 "पराजितः राजा पुरुः सिकन्दरस्य पुरतः न नतः।"

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
परापर्यभितो भूतो जितो भग्नः पराजितः ।
-wordlist-
 
पराभूत (पुं),  परिभूत (पुं),  अभिभूत (पुं),  जित (पुं),  भग्न (पुं),  पराजित (पुं)

Tamil

ஜித : ஜெயிக்கப்பட்ட,  அடக்கப்பட்ட,  அடையப்பட்ட,  வசீகரிக்கப்பட்ட.

Mahabharata

English

Jita^1 = Śiva (1000 names^2).

Jita^2 = Vishṇu (1000 names).

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 जितः,  पुं,
   (जितं जयमस्यास्तीति । अच् ।)अर्हदुपासकविशेषः । इति हेमचन्द्रः ॥

 जितः,  त्रि,  (जि + कर्म्मणि क्तः ।) प्राप्तपरा-जयः । तत्पर्य्यायः । पराभूतः २ परिभूतः ३अभिभूतः ४ भग्नः ५ पराजितः ६ । इतिहेमचन्द्रः ॥
 (यथा,  मनुः । ४ । १८१ ।“एभिर्जितैश्च जयति सर्व्वान् लोकानि-मान् गृही ॥
”)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 जित त्रि०
  जि--क्विप् । जेतरि । “मारजित् लोकजि-ज्जिनः” अमरः “स्वर्जिता यजेत” “विश्वजिता यजेत”श्रुति । “यजेत वाश्वमेधेन स्वर्जिता गोषवेन वा” मनुः

 जित त्रि०
  जि--कर्म्मणि क्त । १ एराजिते २ पराभूते । भावेक्त । ३ जये न०
  । तदस्यास्ति अच् । ४ अर्हदुपासकभेदेपु०  हेमच० ।

Burnouf

French

 जित जित (pp. de जि) vaincu
 conquis
 soumis.
जितकाशिन् a. (काश्) qui brille de l'éclat de la
victoire.
जितोक्रोध a. qui a vaincu sa colère.
जितक्लम a. qui a surmonté la fatigue
		 qui n'est plus
fatigué.
जितनेमि m.
  bâton de bois de figuier [ficus religiosa].
जितशत्रु a. qui a vaincu ses ennemis.
जितात्मन् a. (आत्मन्) qui s'est dompté soimême.
जितामित्र a. (अमित्र) qui a vaincu ses ennemis. -- S. m.
 
surn.  de Viṣṇu.
जितारि a. (अरि) qui a vaincu ses ennemis. -- S. m.
  np. de
plusieurs personnages जैनस्।
जिताहव a. (आहर) qui a gagné la bataille.
जितेन्द्रिय a. (इन्द्रिय) qui a vaincu ses sens,  ses désirs
sensuels.

Stchoupak

French

 जित-
 (जि-) a. v. vaincu,  etc. 
 ifc. vaincu par,  sous l'empire de 
iic. qui a vaincu,  conquis,  maîtrisé.
°काशि- a. les poings serrés (?) 
 -ता- f.
  air de vainqueur 
-इन्- a. fier de sa victoire,  qui prend des airs de vainqueur.
°कोप- °क्रोध- a. qui a maîtrisé sa colère,  renoncé à la
colère.
°क्लम- a. qui a surmonté sa fatigue.
°लोक- a. qui a conquis le monde.
°शिश्नोदर- a. qui a renoncé à la luxure et à la gloutonnerie.
°श्वास- a. qui sait maîtriser son souffle.
जितात्मन्- a. qui se maîtrise 
 m.
  un des Viśvedeva.
जितासन- a. qui a renoncé à l'usage des sièges.
जितेन्द्रिय- a. qui a maîtrisé ses sens.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.