| YouTube Channel

जनपदः (janapadaH)

 
Apte Hindi
Hindi
जनपदः
पुं*
 जनः-पदः -
"जनसमुदाय, वंश, राष्ट्र"
जनपदः
पुं*
 जनः-पदः -
"राजधानी, साम्राज्य, बसा हुआ देश"
जनपदः
पुं*
 जनः-पदः -
देश
जनपदः
पुं*
 जनः-पदः -
"जनसाधारण, प्रजा"
जनपदः
पुं*
 जनः-पदः -
"मनुष्यजाति, "
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 प्रजा, क्षेत्रम्, जनता, राज्यं, देशः, जनपदः, जगत्, जनाः, लोकः
noun
क्षेत्रवासिनः।
"एषा प्रजा मूल्यवृद्धिकारणात् त्रस्ता।"
Synonyms:
 जनपदः
noun
राज्यस्य सः विभागः यः विशिष्टस्य अधिकारिणः अधिकारक्षेत्रे वर्तते तथा च मण्डलेषु विभज्यते।
"सः उत्तरप्रदेशस्य गोरखपूर इति मण्डलस्य निवासी अस्ति।"
Synonyms:
 राज्यम्, प्रान्तः, क्षेत्रम्, मण्डलम्, चक्रम्, देशः, प्रदेशः, निर्गः, राष्ट्रम्, ग्रामशतम्, क्षत्रम्, जनपदः
noun
देशस्य तद्भागः यस्य प्रजायाः भाषा तथा च आचारविचारपद्धतिः भिन्ना स्वतन्त्रा च अस्ति।
"अधुना भारतदेशे नवविंशराज्यानि सन्ति।"
Synonyms:
 लोकः, जनपदः, प्रजा, जनाः
noun
एकात् अधिकाः व्यक्तयः।
"जनानां हितार्थे कार्यं करणीयम्।"
वैजयन्तीकोषः
Sanskrit
Word: जनपदः
Root: जनपद
Gender: पुं
Number: all
अर्थः ⇒ जननिवासस्थानम्
Meaning(s):
⇒ Country
Shloka(s):
3|1|21|1 ► नीवृज्जनपदो देशस्ततद्भेदाः पुंसि भूम्नि च। (भूमिकाण्डः/देशाध्यायः)
Synonym(s):
➠ 3|1|21|1 ⇢ नीवृत् (नीवृत्) (पुं) ⇒ Country ⇒
➠ 3|1|21|1 ⇢ जनपदः (जनपद) (पुं) ⇒ Country ⇒ जननिवासस्थानम्
Related word(s):
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
जनपदः,
पुं,
 (जनस्य लोकस्य पदं आश्रयस्थानंयत्र । जनः पदं वस्तु यस्येति वा ।) देशः ।(यथा, चाणक्यशतके । ३१ ।“त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत् ।ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत् ॥
”जनपदनामानि महाभारते भीष्मपर्व्वणि ९ अध्यायेकथितानि अतस्तत्रैव विशेषतो द्रष्टव्यानि ॥
)जनः । इति मेदिनी । दे, ४८ ॥