छदि (chadi)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
Spoken Sanskrit
Englishछदि - chadi - , - roof
छदि - chadi - - covering
Apte
Englishछदिः [chadiḥ], , -छदिस् [छद्-कि-इस् वा]
The roof of a carriage.
The roof or thatch of a house.
Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Apte 1890
EnglishApte Hindi
Hindiछदिः
- "छद्-कि, इस् वा"
गाड़ी की छत
छदिः
- -
घर की छत या छप्पर
Shabdartha Kaustubha
Kannadaछदि
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮನೆ ಮೊದಲಾದುವುಗಳ ಹೊದಿಕೆ /ಮೇಲ್ಛಾವಣಿ
निष्पत्तिः - > छद (अपवारणे) - "इसिः" (उ० २-१०८)
व्युत्पत्तिः - > छादयति
विस्तारः - > "पटलं छदिः" ಎಂದು पटल ಪದದ ಸಾಹಚರ್ಯದಿಂದ छदिस् ಎಂದು ಸಕಾರಾಂತ ನಪುಂಸಕಲಿಂಗವಾಗಿ ಅಮರ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಉಕ್ತವಾಗಿದೆ. "छदिः स्त्रियाम्" ಎಂಬ ಲಿಂಗಾನುಶಾಸನಸೂತ್ರದಿಂದ ಇಕಾರಾಂತ ಸ್ತ್ರೀಲಿಂಗವೇ ಸಾಧುವಾದುದು.
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit छन्द्
छदि
संवरणे
चुरादिः
सकर्मकः
सेट्
उभयपदी
छन्दयति-ते
धातुप्रदीपः
Sanskritछदिँ छदि संवरणे
- छन्दयति 45
Wordnet
Sanskrit पटलम्, वलीकम्, नीव्रम्, वलभीः, चालः, छदिः, छदि, छादम्, गृह-पृष्ठम्
गृहचालिकान्तभागः।
"पटलेषु अन्विष्यन् इदं काव्यं मया विहितम्"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritछदिः, [स्] (छादयतीति छाद्यतेऽनेनवा । छंद् + णिच् + “अर्च्चिशुचिहुसृपिछादि-छर्दिभ्य इसिः ।” उणां । २ । १०९ । इतिइसिः । “इस्मन्त्रन्क्विषु च ।” ६ । ४ । ९७ ।इति ह्रस्वः ।) पटलम् । इत्यमरः । २ । २ ।१४ ॥
(यथा, भागवते । ७ । १४ । १३ ।“कृमिविड् भस्मनिष्ठान्तं क्वेदं तुच्छं कलेवरम् ।क्व तदीयरतिर्भार्य्या क्वायमात्मा नभश्छदिः ॥
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskritधातुवृत्तिः
Sanskritछदिँ छदि (अर्थः) संवरणे
( छन्दयति अच्छन्दत् छन्दति ) शाकटायनस्त्वात्मनेपदिष्वप्यमुं पपाठ स्वाम्यादयश्छदेत्यनिदितं पठित्वा छादयतीत्युदाजह्रुः तथा छादयतीति रूपस्य छद अपवारणइत्याधृषीयेणैव सिद्धत्वादिह पाठो व्यर्थः स्यात् इदित्त्वाभावे छन्दःशाब्दोऽपि न स्यादिति मैत्रेयाद्युक्त इदित्पाठ एव न्याय्यः अत एव न्यासपदमञ्जर्यादौ छादेयमित्यत्रोरश्छदादि छद अपवारण इत्यस्मादेव व्युत्पादितम् 43
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit1 {@“छदि संवरणे”@} 2 ‘यौ वा णौ अपचारणे छदत इत्येकम्, द्वितीयं छदेत् 3 अन्यत् छादयति, छदेदिति पुनः स्यादूर्जनेऽर्थे मितः।
यत्तुच्छन्दयतीति णौ नुमि पदं, तत् संवृताविष्यते--’ 4 इति देवः।
इदित्करणाण्णिचो वैकल्पिकत्वम्।
छन्दकः-न्दिका, चिच्छन्दयिषकः-षिका, छन्दकः-न्दिका, चिच्छन्दिषकः-षिका, चाच्छन्दकः-न्दिका, इत्यादीनि सर्वाण्यपि रूपाणि चौरादिकचिन्तयतिवत् 5 ज्ञेयानि।
6 छन्दन्-न्ती।
01 (५६३)
02 (१०-चुरादिः-१५७७। सक। सेट्। उभ।)
03 [छदन्]
04 (श्लो-११३)
05 (५२४)
06 [[आ। ‘छन्दन् शुचं बरमशिश्रिणदाश्रितानां सन्ताडनैर्वृषभदैत्यमखाडयच्च।।’ धा। का। ३-१८।]]
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.
