| YouTube Channel

चोपकः-पिका (copakaH-pikA)

 
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“चुप मन्दायां गतौ”@} 2 ‘स्पर्शे चुपति, मन्दायां गतौ तु शपि चोपति।’ 3 इति देवः।
चोपकः-पिका, चोपकः-पिका, चुचोपिषकः-चुचुपिषकः-षिका, चोचुपकः-पिका
इत्यादीनि सर्वाण्यपि रूपाणि भौवादिककुचतिवत् 4 ज्ञेयानि।
5 गले- 6 चोपकः, 7 चोपनः, 8 चोपयन्-न्ती, चोपयिष्यन्-न्ती-ती, 9 चुपित्वा-चोपित्वा, इति रूपाण्यस्येति विशेषः।
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
(५४३)
02
=>
(१-भ्वादिः-४०३। अक। सेट्। पर।)
03
=>
(श्लो। १३८)
04
=>
(२००)
05
=>
[[४। गले चोप्यते इति, ‘कृत्यल्युटो बहुलम्’ (३-३-११३) इति ण्यन्तादस्मात् कर्मणि ण्वुल्। ‘कर्तृकरणे कृता बहुलम्’ (२-१-३२) इति बहुलग्रहणात् सप्तम्यन्तस्यापि समासः। ‘तत्पुरुषे कृति बहुलम्’ (६-३-१४) इति, ‘अमूर्धमस्तकात् स्वाङ्गादकामे’ (६-३-१२) इति वा सप्तम्या अलुक्।]]
06
=>
[पृष्ठम्०५२२+ २२]
07
=>
[[१। ‘चलनशब्दार्थादकर्मकाद्युच्’ (३-२-१४८) इति ताच्छीलिको युच्।]]
08
=>
[[२। ण्यन्तात्, ‘अणावकर्मकात्--’ (१-३-८८) इति परस्मैपदमेव।]]
09
=>
[[आ। ‘श्येनाश्चुपित्वा तुतुपुः कपोतकान् काकानतुम्पन्नभितुत्रुपुः शशान्।।’ धा। का। १। ५२।]]