| YouTube Channel

चूर्ण् (cUrN)

 
Apte
English
चूर्ण् [cūrṇ], 1
U.
 (चूर्णयति-ते, चूर्णित)
To reduce to powder pulverize pound.
To bruise, crush.
Apte 1890
English
चूर्ण् {c10c} U. (चूर्णयति-ते, चूर्णित) 1 To reduce to powder, pulverize, pound.
2 To bruise, crush.
Monier Williams Cologne
English
चूर्ण्
cl.
 10. (or more properly
Nom.
fr.
 चूर्ण) °णयति (Pass. °ण्यते) to reduce to powder or flour, pulverise, grind, pound, crush, bruise,
MBh.
R.
Pañcat.
BhP.
Kathās.
&c.
Monier Williams 1872
English
चूर्ण् चूर्ण् (perhaps more properly re-
garded as a nom. fr. चूर्ण below), cl. 10.
P. चूर्णयति, -यितुम्, to reduce to powder or flour,
to crumble, pulverize, grind, pound, knead, crush,
bruise, split, crumple
[cf. Hib. coirneach, ‘a part
’
crinim, ‘I gnaw, bite.’]
Benfey
English
चूर्ण् चूर्ण्, i, 10 (rather a de-
nomin. derived from the next), Par.
1. To grind, Suśr. 2, 56, 3.
2. To
crush, MBh. 3, 12133. -- With the prep.
अव अव,
1. To powder, to cover with
a ground substance, Suśr. 1, 46, 14
MBh. 8, 456.
2. To cover, MBh. 2,
813. -- With विनि वि-नि, To crush, MBh.
8, 4665. -- With वि वि,
1. To grind,
MBh. 1, 4773.
2. To crush, Rām. 6,
87, 23. -- With सम् सम्,
1. To grind,
Suśr. 1, 162, 19.
2. To crush, MBh. 7,
1394
Rājat. 5, 411.
Apte Hindi
Hindi
चूर्ण्
"चुरा* उभ* , " - -
"चूरा-चूरा करना, कुचलना, पीस देना"
चूर्ण्
"चुरा* उभ* , " - -
"चकनाचूर करना, कुचल देना"
L R Vaidya
English
cUrR {% vt. 10U (pp. चूर्णित
pres. चूर्णयति-ते) %} 1. To reduce to powder, to pulverise
2. to bruise, to crush.With सम्-, to bruise, to crash, संचूर्णयामि गदया न सुयोधनोरू Ve.i.
Bopp
Latin
चूर्ण् 10. P. (पेषणे K. पेषे V., ut videtur Denom. a चूर्ण
q. v.) frangere, conterere. DEV. 3. 35.: तान् (भूध-
रान्) प्रहितांस् तेन चूर्णयन्ती शरोत्करैः
9. 12.: मु-
ष्टिपातेन देवी तच्चा ऽप्य् अचूर्णयत् (शूलम्)
A. 8. 2.:
तद् (अश्मवर्षम्) अचूर्णयम् वेगवद्भिः शरैः
3.: चू-
र्ण्यमानेऽश्मवर्षे तु. (Cf. चीर्ण, चिरि, 2. कॄ, शॄ, जॄ,
जूर्
hib. coirneach «a part», crinim «I knaw, bite».)
Kridanta Forms
Sanskrit
चूर्ण् (चू꣡र्णँ꣡ सङ्कोचने - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = चूर्णनम्
अनीयर् = चूर्णनीयः - चूर्णनीया
ण्वुल् = चूर्णकः - चूर्णिका
तुमुँन् = चूर्णयितुम्
तव्य = चूर्णयितव्यः - चूर्णयितव्या
तृच् = चूर्णयिता - चूर्णयित्री
क्त्वा = चूर्णयित्वा
ल्यप् = प्रचूर्ण्य
क्तवतुँ = चूर्णितवान् - चूर्णितवती
क्त = चूर्णितः - चूर्णिता
शतृँ = चूर्णयन् - चूर्णयन्ती
शानच् = चूर्णयमानः - चूर्णयमाना
चूर्ण् (चू꣡र्णँ꣡ प्रेरणे - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = चूर्णनम्
अनीयर् = चूर्णनीयः - चूर्णनीया
ण्वुल् = चूर्णकः - चूर्णिका
तुमुँन् = चूर्णयितुम्
तव्य = चूर्णयितव्यः - चूर्णयितव्या
तृच् = चूर्णयिता - चूर्णयित्री
क्त्वा = चूर्णयित्वा
ल्यप् = प्रचूर्ण्य
क्तवतुँ = चूर्णितवान् - चूर्णितवती
क्त = चूर्णितः - चूर्णिता
शतृँ = चूर्णयन् - चूर्णयन्ती
शानच् = चूर्णयमानः - चूर्णयमाना
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
 चूर्ण्
मूलधातुः:
 चूर्ण
धात्वर्थः:
 प्रेरणे, सङ्कोचने च
गणः:
 चुरादिः
कर्मकत्वं:
 सकर्मकः
इट्त्वं:
 सेट्
उपग्रहः:
 उभयपदी
रूपम्:
 चूर्णयति-ते
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 पिष्, चूर्ण्
verb
वस्तुविशेषस्य आघर्षणेन चूर्णीकरणानुकूलः व्यापारः।
"सः गोधूमं पिनष्टि।"
Burnouf
French
*चूर्ण् चूर्ण्। चूर्णयामि 10. Broyer: तस्य
गात्राणि चूर्णयामास il lui broya les membres.
Envoyer
(?).