| YouTube Channel

चला (calA)

 
Monier Williams Cologne
English
चला
f.
 lightning,
L.
incense,
L.
the goddess of fortune,
Kathās.
 lx, 119
a metre of 4 × 18 syllables
Macdonell
English
चला cal-ā,
f.
 goddess of fortune.
Apte Hindi
Hindi
चला
स्त्री*
 - -
धन की देवी लक्ष्मी
चला
स्त्री*
 - -
एक प्रकार का सुगन्ध द्रव्य
Shabdartha Kaustubha
Kannada
चला
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಲಕ್ಷ್ಮಿ
निष्पत्तिः - > चल (कम्पने) - "अच्" (३-१-१३४)
विस्तारः - > "चला लक्ष्म्यां पुमान् कम्पे" - मेदि० ।
चला
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಿದ್ಯುತ್ತು /ಮಿಂಚು
विस्तारः - > "ऐरावतं व विद्युत्तु चञ्चला चपला चला" - वैज० ।
चला
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅಸಭ್ಯ ಹೆಂಗಸು /ವ್ಯಭಿಚಾರಿಣಿ
विस्तारः - > "बन्धकी पांसुला चर्चा चला नग्ना तु कोट्टवी" - वैज० ।
L R Vaidya
English
cala {% (I) a. (f. ला) %} 1. Shaking, moving, trembling, चलकाकपक्षकैरमात्यपुत्रैः R.iii.28, तरले नेत्रे चले भ्रूलते Bhartr.i.6
2. loose, unfixed, unsteady, fickle, प्रायश्चलं गौरवमाश्रितेषु K.S.iii.1, मनो दुर्निग्रहं चलम् Bg.vi.85.
calA {% f. %} 1. Lakshmī, the goddess of wealth
2. a kind of perfume.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 रुक्मिणी, ईः, रमा, सिन्धुजा, सामा, चला, हीरा, चठ्चला, वृषाकपायी, चपला, इन्दिरा, लक्ष्मीः, पदमालया, पद्मा, कमला, श्रीः, हरिप्रिया
noun
कृष्णस्य राज्ञी वैदर्भपुत्री च।
"रुक्मिणेः गर्भात् प्रद्युम्नः जातः।"
Sanskrit Tibetan
Tibetan
glog
१) अशनि २) आकालिंका ३) आवर्त ४) चञ्चला ५) चपला ६) चला ७) तडित् ८) विद्युत् ६) विद्युक्कता १०) शतावर्त ११) स्फूर्जथु १२) ह्रादिनी
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
तडिदैरावती विद्युच्चला शम्पाचिरप्रभा ॥ ११०४ ॥
आकालिकी शतह्रदा चञ्चला चपलाशनिः ।
सौदामनी क्षणिका च ह्रादिनी जलवालिका ॥ ११०५ ॥
-wordlist-
तडित् (स्त्री), ऐरावती (स्त्री), विद्युत् (स्त्री), चला (स्त्री), शम्पा (स्त्री), अचिरप्रभा (स्त्री), आकालिकी (स्त्री), शतह्रदा (स्त्री), चञ्चला (स्त्री), चपला (स्त्री), अशनि (पुंस्त्री), सौदामनी (स्त्री), क्षणिका (स्त्री), ह्रादिनी (स्त्री), जलवालिका (स्त्री)
नाममाला
Sanskrit
नितम्बिनी, अबला, बाला, कामुकी, वामलोचना, भामा, तनूदरी, रामा, सुन्दरी, युवती, चला
नितम्बिन्यबला बाला कामुकी वामलोचना ।
भामा तनूदरी रामा सुन्दरी युवती चला ॥ ३१ ॥
verse 0.1.1.31
page 0016
पुराणम्
English
चला / CALĀ. Lakṣmīdevī. The following story is told in the devī-bhāgavata as to how this name came to be applied to the devī. Once revanta the very handsome son of Sūryadeva came to vaikuṇṭha riding Uccaiḥśravas, Indra's horse. devī, who was at that time with viṣṇu gazed for a few minutes in wonder at the horse. She did not, therefore, attend to Viṣṇu's talk. Angered at this viṣṇu told the devī: “Since your eyes find enjoyment on unnecessary things and move about among such objects, you shall be called from today onwards ramā and calā. Also you will be born as a mare on earth. Accordingly Mahālakṣmī was born as a mare on the banks of river sarasvatī, and regained her old form only after delivering a son by viṣṇu. That son was ekavīra, founder of the hehaya kingdom. (devī bhāgavata, skandha 6).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
चला,
स्त्री,
 (चलतीति चल + पचाद्यच् टाप् च ।नैकत्रावस्थितत्वात् तथात्वम् ।) लक्ष्मीः । इतिमेदिनी । ले, १५ ॥
सिह्लकः । इति रत्नमाला ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
चला स्त्री चल--अच् । १ लक्ष्म्यां मेदि० २ सिह्लके गन्धद्रव्यभेदे च रत्नमा० ।