| YouTube Channel

चण (caNa)

 
शब्दसागरः
English
चण r. 1st cl. (चणति)
1. To give.
2. To sound.
3. To hurt or kill. भ्वा-पर-
सक-सेट्
Capeller Eng
English
चण
a.
known, famous (—°),
abstr.
त्व
n.
m.
=
seq.
Spoken Sanskrit
English
चण caNa
adj.
renowned or famous for
चण caNa
m.
chick-pea
Wilson
English
चण r. 1st cl. (चणति)
1 To give.
2 To sound.
3 To hurt or kill.
Apte
English
चण [caṇa],
a.
(At the end of
comp.
) Renowned, celebrated, skilled in, famous for
तेन वित्तश्चुञ्चुप्चणपौ Sk.
अक्षरचणः रामो$पि मायाचणमस्त्रचुञ्चुः
Bk.*
2.32
अन्येनाखिलपापकर्षणचणां रुद्राक्षमालामपि Rām. Ch.2.87. -णः The chick-pea.
Apte 1890
English
चण a. (At the end of comp.) Renowned, celebrated, skilled in, famous for
अक्षरचणः.
णः The chick-pea.
Monier Williams Cologne
English
चण
mfn.
ifc. (Pāṇ. v, 2, 26
=
चञ्चु) renowned or famous for,
HPariś.
viii, 195
चण
m.
the chick-pea,
MBh.
xiii, 5468 (cf. अक्षर-, कथा-, चार-, माया-).
Monier Williams 1872
English
चण चण, अस्, आ, अम्, (at the end of a com-
pound) renowned, famous for, known [cf. विद्या-
चण and अक्षर-चण]
(अस्), m. = चणक, the
chick-pea.
—चण-द्रुम, अस्, m., N. of a plant,
= क्षुद्र-गोक्षुर
(also written चणी-द्रम।)
—चण-पत्त्री, f., N. of a plant
[cf. रुदन्ती।]
Macdonell
English
चण caṇa,
a.
—°, known or celebrated for 🞄(-tva,
n.
abst. ɴ.)
m.
chick-pea: -ka,
m.
🞄chick-pea.
Benfey
English
चण चण, and चणक चण + क,
m.
Chick-pea, MBh. 13, 5468
Pañc.
i. d. 148.
Apte Hindi
Hindi
चण
वि* - चण् - अच्
"विख्यात, प्रसिद्ध, कुशल, कीर्तिकर"
चणः
पुं*
- -
चना
Shabdartha Kaustubha
Kannada
चण - दाने (भ्वा० पर० सक० से०) चणति
पदविभागः - > धातुः
कन्नडार्थः - > ಕೊಡು /ದಾನ ಮಾಡು
चण
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಚಣಕ /ಕಡಲೆ
निष्पत्तिः - > चण (दाने) - "घञ्" (३-३-१९)
L R Vaidya
English
caRa {% (I) a. (f. णा) (at the end of a compound) %} Renowned, famous for.
caRa {% (II) m. %} The chick-pea.
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
चण्
मूलधातुः:
चण
धात्वर्थः:
दाने गतौ
गणः:
भ्वादिः
कर्मकत्वं:
सकर्मकः
इट्त्वं:
सेट्
उपग्रहः:
परस्मैपदी
रूपम्:
चणति
अनुबन्धादिविशेषः:
टिप्पनी: चण¦ गतौ हिंसे भ्वा० पर० सक० सेट् वा घटा० मित् चणति
धातुप्रदीपः
Sanskrit
चणँ चण
मानकरूपान्तरम् - शणँ
शण
मानकरूपान्तरम् - श्रणँ
श्रण दाने
- गतावित्येके चणति चणयति शणति शणयति श्रणति श्रणयति ।। 800-802 ।।
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
चण 1. Adj. auch Śrīk. 24, 10.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
चण, शब्दे इति कविकल्पद्रुमः
(भ्वां-परं-अकं-सेट् ।) चणति इति दुर्गादासः
चण, दाने इति कविकल्पद्रुमः
(भ्वां-परं-सकं-सेट् ।) म, चणयति इति दुर्गादासः
चण, मि गतौ हिंसे इति कविकल्पद्रुमः
(भ्वां-परं-सकं-सेट् ।) मि, चणयति चाण-यति इति दुर्गादासः
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
चण शब्दे
भ्वा०
पर०
सक०
सेट् चणति अचाणीत्--अचणीत्चचाण चेणतुः
चण गतौ हिंसे
भ्वा०
पर०
सक०
सेट् वा घटा० मित् ।चणति अचाणीत्--अचणीत् चचाण चेणतुः चण-यति ते--चाणयति ते
चण दाने
भ्वा०
पर०
अक० सेट् घटा० चणति अचणीत्-अचाणीत् चणयति चचाण चेणतुः चणकः
चण
पु०
चण--अच् चणके शस्यभेदे (छोला) राजनि०
क्षीरतरङ्गिणी
Sanskrit
चणँ चण
मानकरूपान्तरम् - श्रणँ
श्रण दाने
-चणति चणयति चणकः गतिहिंसार्थाच्चाणयति श्रणति श्रणयति चुरादौ (1037) विश्राणयति भज विश्राणने (10179) विश्राणनादन्यपयस्विनीनाम् (तु0 रघु0 254) शण इत्यपि दुर्गः-शणः शाणः 776, 777
धातुवृत्तिः
Sanskrit
चणँ क्षण
मानकरूपान्तरम् - शणँ
शण
मानकरूपान्तरम् - श्रणँ
श्रण (अर्थः) दाने
चणिश्रणोश्चौरादिकयोर्हेतुमण्णिचोभावात् स्वार्थे तु णौ"नान्ये मितो हेतौ'' इति मित्त्वनिषेधान्नतयोरिमावनुवादाविति धात्वन्तरावेतौ ( चणति चचाण चेणतुः चणिता अचणीत् अचाणीत् चिचणिषति चञ्चण्डि चञ्चण्हः चणयति अचीचणत् अचणि ) इत्यादि एवं (शणति श्रणतीत्यादि) शणगतावित्यन्ये अन्त्यौ तालव्यादी 786
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“चण दाने च”@} 2 घटादिः।
3 माधबधातुवृत्तिपर्यालो चनया चुरादावपि कश्चन चणधातुरस्तीति ज्ञायते।
क्षीरतरङ्गिणी-सिद्धान्तकौमुद्यादिषु तस्यानुपलम्भात् तस्य रूपाणि लिखितानि।
तस्य सत्त्वे तु चाणकः-णिका, चिचाणयिषकः-षिका
इत्यादीनि रूपाणि चौरादिककणधातुवत् 4 ज्ञेयानि।]] चकाराद् गतावपि।
चाणकः-णिका, चिचणिषकः-षिका, चञ्चणकः-णिका
अित्यादीनि सर्वाण्यपि रूपाणि शुद्धात्, सन्नन्तात्, यङन्ताञ्च भौवादिककणतिवत् 5 बोध्यानि।
घटादित्वेन मित्त्वाण्णौ उपधाह्रस्वे, चणकः-णिका, चणयिता-त्री, इत्यादिकानि ण्यन्तरूपाणि घाटादिक- कणतिवत् 6 ज्ञेयानि।
7 चणन्-न्ती।
8
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
(४९०)
02
=>
(१-भ्वादिः-७९६। सक। सेट्। पर।)
03
=>
[[[अ]
04
=>
(१५९)
05
=>
(१५७)
06
=>
(१५८)
07
=>
[[B। ‘चणन् विषादं विशणन् विचिन्तां श्रणन् विमोहं श्रथितोऽस्तु सद्यः।।’ धा। का। २।९।]]
08
=>
[पृष्ठम्०४७४+ २५]
Capeller
German
चण (—°) bekannt, berühmt durch (Abstr.
°त्वा
n.
)
m.
Kichererbse.
Stchoupak
French
चण-
-क-
m.
pois chiche.