चञ्चुः (caJcuH)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
Apte Hindi
Hindiचञ्चुः
- -
हरिण
चञ्चुः
- -
"चोंच, चूँच"
Wordnet
Sanskrit एरण्डः, अमङ्गलः, अमण्डः, असारः, आमण्डः, आमण्डकः, गन्धर्वहस्तः, चञ्चुः, निधापकः, रुवुः, रूवुकः, वरण्डालुः, व्यडम्बकम्, व्यडम्बनम्
एरण्डस्य क्षुपात् प्राप्तं बीजं यस्मात् तैलं तथा च भेषजं प्राप्यते।
"एरण्डस्य तैलात् वैद्यः भेषजं निर्माति।"
एरण्डः, अमङ्गलः, अमण्डः, असारः, आमण्डः, आमण्डकः, गन्धर्वहस्तः, चञ्चुः, निधापकः, रुवुः, रूवुकः, वरण्डालुः, व्यडम्बकम्, व्यडम्बनम्
क्षुपविशेषः सः क्षुपः यस्मात् तैलं प्राप्यते।
"एरण्डस्य फलं कण्टकयुक्तम् अस्ति।"
चञ्चुः, चञ्चूः, त्रोटिः, चञ्चुका
पक्षिणाम् ओष्ठः।
"सारसस्य चञ्चुः दीर्घा अस्ति।"
वैजयन्तीकोषः
SanskritWord: चञ्चुः
Root: चञ्चु
Gender: स्त्री
Number: all
अर्थः ⇒ पक्षिणां तुण्डः
Meaning(s):
⇒ Beak
Shloka(s):
2|3|50|1 ► पेशी कोशश्च डिम्बोऽण्डं त्रोटिश्चञ्चुः सृपाटिका। (अन्तरिक्षकाण्डः/खगाध्यायः)
Synonym(s):
➠ 2|3|50|1 ⇢ त्रोटिः (त्रोटि) (स्त्री) ⇒ Beak ⇒ पक्षिणां तुण्डः
➠ 2|3|50|1 ⇢ चञ्चुः (चञ्चु) (स्त्री) ⇒ Beak ⇒ पक्षिणां तुण्डः
➠ 2|3|50|1 ⇢ सृपाटिका (सृपाटिका) (स्त्री) ⇒ Beak of a bird ⇒ पक्षिणां तुण्डः
Related word(s):
जातिः ➡ पक्षी
उपाधि ➡ अवयवः
Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritचञ्चुः, (चन्च + बाहुलकात् उः ।) गोना-डीचः । स तु नाडीचशाकः । एरण्डवृक्षः ।इति मेदिनी । चे । ५ ॥
मृगः । इति शब्द-रत्नावली ॥
रक्तैरण्डः । क्षुद्रचञ्चुवृक्षः । इतिराजनिर्घण्टः ॥
चञ्चुः, (चञ्चति प्राप्नोति गृह्णाति भक्ष्यमनया ।)पक्षिणामोष्ठः । पाखिर ठोँट् इति भाषा । जानीमहे(यथा, चातकाष्टके । ६ ।“भ्रातश्चातक ! पातकं किमपि ते सम्यङ् नयत्तेऽस्मिन्न पतन्ति चञ्चुपुटके द्वित्राः पयो-बिन्दवः ॥
”)तत्पर्य्यायः । त्रोटिः २ । इत्यमरः । २ । ५ । ३६ ॥
चञ्चूः ३ त्रोटी ४ चञ्चुका ५ । इति शब्दरत्ना-वली ॥
सृपाटिका ६ । इति हेमचन्द्रः ॥
पत्र-शाकविशेषः । तत्पर्य्यायः । विजला २ चञ्चूः ३कलभी ४ चीरपत्रिका ५ चञ्चुरः ६ चञ्चुपत्रः ७सुशाकः ८ क्षेत्रसम्भवः ९ । अस्या गुणाः । मधु-रत्वम् । तीक्ष्णत्वम् । कषायत्वम् । मलशोधन-त्वम् । गुल्मोदरविबन्धार्शोग्रहणीनाशित्वञ्च ॥
“चिञ्चश्चञ्चुश्चिञ्चुकी च दीर्घपत्रा सतिक्तिका ।चञ्चुः शीता सरा रुच्या स्वाद्वी दोषत्रयापहा ।धातुपुष्टकरी बल्या मेध्या पिच्छिलिका स्मृता ॥
”इति भावप्रकाशः ॥
तस्या बीजस्य गुणाः । कटुत्वम् । उष्णत्वम् ।गुल्मशूलोदररोगविषत्वग्दोषकण्डूखर्जूकुष्ठनाशि-त्वञ्च । इति राजनिर्घण्टः ॥
(व्यवहारोऽस्य यथा, “आमे परिणते यस्तु विबन्धमतिसार्य्यते ।सशूलपिच्छमल्पाल्पं बहुशः संप्रवाहिकम् ॥
तं भूलकानां यूषेण वदराणामथापि वा ।उपोदकायाः क्षीरिण्या यवान्या वास्तुकस्य वा ॥
सुवर्च्चलायाश्चञ्चोर्व्वा शाकेनावल्गुजस्य वा ॥
”इति चरके चिकित्सास्थाने दशमेऽध्याये ॥
)
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.