| YouTube Channel

घुट (ghuTa)

 
शब्दसागरः
English
घुट r. 1st cl. (घोटते)
1. To come back, to return.
2. To barter or ex-
change. r. 6th cl. (घुटति)
1. To strike again or retaliate, to resist
or oppose.
2. To prevent.
3. To protect or preserve. भ्वा-आत्म-
सक-सेट्
घुट
m.
(-टः) The ankle.
E.
घुट् to resist, and affix
also घुटि, &c.
Yates
English
घुट (टः) 1.
m.
The ancle.
Spoken Sanskrit
English
घुट ghuTa
m.
ankle
Wilson
English
घुट r. 1st cl. (घोटते)
1 To come back, to return.
2 To barter or exchange. r. 6th cl. (घुटति)
1 To strike again or retaliate, to resist or oppose.
2 To prevent.
3 To protect or preserve.
घुट
m.
(-टः) The ancle.
E.
घुट to resist, and affix
also घुटि, &c.
Apte
English
घुटः [ghuṭḥ] घुटिः [ghuṭiḥ] टी [ṭī], घुटिः टी
f.
, घुटिकः, -का The ankle.
Apte 1890
English
घुटः, घुटिः,
टी f., घुटिकः,
का The ankle.
Monier Williams Cologne
English
घुट
m.
the ancle,
L.
Monier Williams 1872
English
घुट, अस्, m. or घुटि, इस्, f. or घुटी, f. the ancle.
Apte Hindi
Hindi
घुटः
स्त्री*
- घुट् - अच्
टखना
Shabdartha Kaustubha
Kannada
घुट - परिवर्तने (भ्वा० आत्म० सक० से०) घोटते
पदविभागः - > धातुः
कन्नडार्थः - > ಬದಲಾಯಿಸು /ಬದಲಾವಣೆ ಹೊಂದು
घुट - परिवर्तने (भ्वा० आत्म० सक० से०) घोटते
पदविभागः - > धातुः
कन्नडार्थः - > ಹಿಂತಿರುಗು /ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಬಾ
घुट - प्रतीघाते (तुदा० पर० सक० से०)
पदविभागः - > धातुः
कन्नडार्थः - > ಹೊಡೆ /ಬದಲು ಏಟು ಹಾಕು /ಹಿಂತಿರುಗಿ ಹೊಡೆ
घुट - प्रतीघाते (तुदा० पर० सक० से०)
पदविभागः - > धातुः
कन्नडार्थः - > ಪ್ರತಿಭಟಿಸು /ಎದುರಿಸು /ತಡೆಗಟ್ಟು
घुट
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗುಲ್ಫ /ಕಾಲುಗಳ ಗಂಟು
L R Vaidya
English
Guwa {% m. %} The ankle.
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
घुट्
मूलधातुः:
घुट
धात्वर्थः:
परिवर्तने
गणः:
भ्वादिः
कर्मकत्वं:
सकर्मकः
इट्त्वं:
सेट्
उपग्रहः:
आत्मनेपदी
रूपम्:
घोटते
अनुबन्धादिविशेषः:
द्युतादिः
धातुः:
घुट्
मूलधातुः:
घुट
धात्वर्थः:
प्रतिघाते
गणः:
तुदादिः
कर्मकत्वं:
सकर्मकः
इट्त्वं:
सेट्
उपग्रहः:
परस्मैपदी
रूपम्:
घुटति
अनुबन्धादिविशेषः:
कुटादिः
धातुप्रदीपः
Sanskrit
घुटँ घुट परिवर्तने
- घोटते जुघुटे अघुटत् अघोटिष्ट घोटकः ।। 749 ।।
घुटँ घुट प्रतिघाते
- घुटति घुटिता घोटकः 105
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
गुल्फस्तु चरणग्रन्थिर्घुटिको घुण्टको घुटः ६१५
-wordlist-
गुल्फ (पुंस्त्री), चरणग्रन्थि (पुंस्त्री), घुटिक (पुंस्त्री), घुण्टक (पुंस्त्री), घुट (पुंस्त्री)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
घुट, परिवर्त्ते इति कविकल्पद्रुमः
(भ्वां-आत्मं-अकं-सेट् ।) परिवर्त्तो गतवतः प्रत्या-गमनं विनिमयो वा ङ, घोटते नदी ऌ, अघु-टत् इति दुर्गादासः
(यथा, कविरहस्ये १४६ ।“यस्य व्याघोटते दण्डो नाकृतार्थः कुतश्चन
”)
घुट, शि प्रतिहतौ इति कविकल्पद्रुमः
(तुदां-परं-सकं-सेट् ।) शि, घुटति अघुटीत् शत्रुंशूरः जुघोट इति दुर्गादासः
घुटः,
पुं,
(घुट् प्रतिहतौ + संज्ञायां अच् ।) चरण-ग्रन्थिः इति हेमचन्द्रः
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
घुट आवर्त्तने (घाँटा)
भ्वा०
आत्म०
सक०
सेट् घोटतेऌदित् अघुटत् जुघुटे
घुट प्रतिघाते तु० कुटा०
पर०
सक०
सेट् घुटति अघुटीत् जुघोट
घुट
पु०
कु० घुट--अच् चरणग्रन्थौ गुल्फे हेम० ततःस्वार्थे क, घुट--ण्वुल् वा घुटक अत्रैवार्थे
पु०
क्षीरतरङ्गिणी
Sanskrit
घुटँ घुट परिवर्तने
- घोटते अघुटत्, अघोटिष्ट घोटकः घुटिका गुल्फास्थि 725
धातुवृत्तिः
Sanskrit
घुटँ घुट (अर्थः) परिवर्तने
( घोटते जुघुटे घोटिता अघुटत् अघोटिष्ट घुटित्वा घोटित्वा )"रलो व्युपधाद्'' इति वा कित्त्वम्, ( जोघुट्यते जोघोट्टि घोटयति अजूघुटत् घुटितः) भावादिकर्मणो कित्त्वविकल्पे (घुटितमनेनघोटितमनेनेत्यादि) अच् (घोटः घोटकः) संज्ञायां कन् (घुटिका) संज्ञायां क्कुन् अयं तुदादौ 733
घुटँ घुट (अर्थः) प्रतीघाते
अयं प्रथमान्तः ( घुटति जुघोट घुटिता ) इत्यादि (घोटकः) ण्वुल् ( घोटः ) घञ् अयं द्युतादावात्मनेपदी गतः 103
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“घुट परिवर्तने”@} 2 3 घोटकः-टिका, घोटकः-टिका, जुघुटिषिकः-जुघोटिषकः-षिका, जोघुटकः-टिका
घोटिता-त्री, घोटयिता-त्री, जुघुटिषिता-जुघोटिषिता-त्री, जोघुटिता-त्री
इत्यादीनि सर्वाण्यपि रूपाणि ‘कुक आदाने’ 4 इति भौवादिकधातुवत् बोध्यानि।
अचि--घोटः, क्वुनि घुटिका, इति विशेषः।
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
(४६४)
02
=>
(१-भ्वादिः-७४६। सक। सेट्। आत्म।)
03
=>
[[C। ‘अस्विन्नरुग्घोटकरुट्यमानमार्गा जवेनालुटिता निरीयुः।।’ धा। का। २-१।]]
04
=>
(१९७)
1 {@“घुट प्रतिघाते”@} 2 कुटादिः।
घोटकः-टिका, घोटकः-टिका, जुघुटिषकः-षिका, जोघुटकः-टिका
घुटिता-त्री, घोटयिता-त्री, जुघुटिषिता-त्री, जोघुटिता-त्री
अित्यादीनि सर्वाण्यपि रूपाणि तौदादिककुटधातुवत् 3 बोध्यानि।
4 घुटितः।
5
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
(४६५)
02
=>
(६-तुदादिः-१३८५। सक। सेट्। पर।)
03
=>
(२०४)
04
=>
[[ड्। ‘ईशश्चाघुटितस्तुडन् खलमुदं रोषं थुडन् प्रस्फुडन् धाम स्वं स्फुरितो जगाम धनुषः पार्श्वं क्षणादस्फुलन्।।’ धा। का। २-८१।]]
05
=>
[पृष्ठम्०४५४+ २१]
Burnouf
French
घुट घुट
m.
घुटि, घुटी et घुटिका
f.
talon, coude-pied.