धातुः: घुंष्
मूलधातुः: घुषि
धात्वर्थः: कान्तिकरणे
गणः: भ्वादिः
कर्मकत्वं: सकर्मकः
इट्त्वं: सेट्
उपग्रहः: आत्मनेपदी
रूपम्: घुंषते


ADVANCED, Sanskrit to Sanskrit, Madhavlya Dhatu Vritti is about Dhatus

घुषिँ घुषि (अर्थः)  कान्तिकरणे
(घुंषतेजुघुंषेघुंषिताजुघुंषिषतेजोघुंषतेजोघुष्टि)लोटि हेर्धिभावे ष्टुत्वजश्त्वानुस्वारपरसवर्णेषु (जोगुण्ढि) लङि तिप्सिपोर्लोपे (अजोघुन्)घिषीतीदुपधं पेठतुश्चन्द्रकाश्यपौ स्वामी घसेति दन्त्यान्तमदुपधं पपाठ यथा वयं तथा दैवमैत्रेयदुर्गाः षकारान्तोप्ययम् 643

घुषिँ घुषि  कान्तिकरणे 
- घुंषते । जुघुंषे ।घुंष्यते  ।उत्तरधातुसाधर्म्यानुरोधेनायमिह निर्दिश्यते  ।।653।।

ADVANCED, Sanskrit to Sanskrit, Various kridanta words of Dhatus.

<ul><li><a href="#foot_krm01">1</a> {@“घुषि कान्तिकरणे”@} <a href="#foot_krm02">2</a> घुषेर्विशब्दनादौ णौ घोषयत्यविशब्दने।। </li> <li>घोषतीतीदितो घुंषेद् घुंषते कान्तिकर्मणि।’ <a href="#foot_krm03">3</a> इति देवः। </li> <li>“घषीत्यदुपधं पेठतुश्चन्द्रकाश्यपौ। </li> <li>स्वामी घसेति दन्त्यान्तमदुपधं पपाठ। </li> <li>यथा वयं, तथा देवमैत्रेयदुर्गाः। </li> <li>षकारान्तोऽप्ययं ‘घुषिर् अवि- शब्दने’ इत्युत्तरधातुसाम्यादिह पठितः।।” इति मा। </li> <li>धा। </li> <li>वृत्तिः। </li> <li><a href="#foot_krm04">4</a> घुंषकः-षिका, घुंषकः-षिका, जुघुंषिषकः-षिका, जोघुंषकः-षिका;</li> <li> घुंषिता-त्री, घुंषयिता-त्री, जुघुंषिषिता-त्री, जोघुंषिता-त्री;</li> <li> -- घुंषयन्-न्ती, घुंषयिष्यन्-न्ती-ती;</li> <li> -- घुंषमाणः, घुंषयमाणः, जुघुंषिषमाणः, जोघुंष्यमाणः;</li> <li> घुंषिष्यमाणः, घुंषयिष्यमाणः, जुघुंषिषिष्यमाणः, जोघुंषिष्यमाणः;</li> <li> <a href="#foot_krm05">5</a> घुन्-घुंषौ-घुंषः;</li> <li> -- -- -- घुंषितम्-तः, <a href="#foot_krm06">6</a> घुंषितः, जुघुंषिषितः, जोघुंषितः-तवान्;</li> <li> घुंषः, घुंषः, जुघुंषिषुः, जोघुंषः;</li> <li> घुंषितव्यम्, घुंषयितव्यम्, जुघुंषिषितव्यम्, जोघुंषितव्यम्;</li> <li> घुंषणीयम्, घुंषणीयम्, जुघुंषिषणीयम्, जोघुंषणीयम्;</li> <li> घुंष्यम्, घुंष्यम्, जुघुंषिष्यम्, जोघुंष्यम्;</li> <li> <a href="#foot_krm07">7</a> ईषद्घुंषः-दुर्घुषः-सुघुंषः;</li> <li> -- -- <a href="#foot_krm08">8</a> घुंष्यमाणः, घुंष्यमाणः, जुघुंषिष्यमाणः, जोघुंष्यमाणः;</li> <li> घुंषः, घुंषः, जुघुंषिषः, जोघुंषः;</li> <li> घुंषितुम्, घुंषयितुम्, जुघुंषिषितुम्, जोघुंषितुम्;</li> <li> <a href="#foot_krm09">9</a> घुंषा, घुंषणा, जुघुंषिषा, जोघुंषा;</li> <li> घुंषित्वा, घुंषयित्वा, जुघुंषिषित्वा, जोघुंषित्वा;</li> <li> प्रघुंष्य, प्रघुंष्य, प्रजुघुंषिष्य, प्रजोघुंष्य;</li> <li> घुंषम् २, घुंषित्वा २, घुंषम् २, घुंषयित्वा २, जुघुंषिषम् २, जुघुंषिषित्वा २, जोघुंषम् २;</li> <li> जोघुंषित्वा २।</li></ul>

प्रासङ्गिक्यः
 <ul><li id="foot_krm01">01 => (४६९)</li> <li id="foot_krm02">02 => (१-भ्वादिः-६५२। अक। सेट्। आत्म।)</li> <li id="foot_krm03">03 => (श्लो। १६९-१७०)</li> <li id="foot_krm04">04 => [[१। ‘इदितो नुम् धातोः’ (७-१-५८) इति नुमि, ‘नश्चापदान्तस्य झलि’ (८-३-२४) इति नकारस्यानुस्वारः। एवं सर्वत्र ज्ञेयम्।]]</li> <li id="foot_krm05">05 => [[२। क्विपि, षकारस्य ‘संयोगान्तस्य--’ (८-२-२३) इति लोपः।]]</li> <li id="foot_krm06">06 => [[B। ‘गाढमैत्ररसगृह्यमाणधीर्भूषणग्लहनघुंषितो बलः।।’ धा। का १।८२।]]</li> <li id="foot_krm07">07 => [पृष्ठम्०४५७+ २१]</li> <li id="foot_krm08">08 => [[१। धातोरिदित्त्वेन, ‘अनिदितां हल उपधायाः क्ङिति’ (६-४-२४) इति उपधाया नलोपो न।]]</li> <li id="foot_krm09">09 => [[२। ‘गुरोश्च हलः’ (३-३-१०३) इति स्त्रियामकारप्रत्ययः।]]</li></ul>

† घुंष् घुंष्, i. 1, Ātm. To
render beautiful. -- Cf. घंष्।


INTERMEDIATE, Sanskrit to English, 1872 Edition

घुंष् घुंष्, cl. 1. A. घुंषते, &c., to
diffuse lustre.


घुंष् (ghuMS)

Monier Williams 1872

Benfey

धातुपाठः (Krishnacharya)