| YouTube Channel

घनः (ghanaH)

 
Apte Hindi
Hindi
घनः
पुं*
 - -
बादल
घनः
पुं*
 - -
"लोहे का मुद्गर, गदा"
घनः
पुं*
 - -
शरीर
घनः
पुं*
 - -
संख्याद्योतक घन
घनः
पुं*
 - -
"विस्तार, प्रसार"
घनः
पुं*
 - -
"संग्रह, समुच्चय, परिमाण, राशि, जमाव या समवाय"
घनः
पुं*
 - -
अभरक
घनः
पुं*
 - -
बादल
घनः
पुं*
 - -
लोहे की गदा
घनः
पुं*
 - -
शरीर
घनः
पुं*
 - -
समुच्चय
घनः
पुं*
 - -
वेद का सस्वर पाठविशेष
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 घनः
noun
तद् वस्तु यस्य दैर्घ्यं पृथुता उच्चता च समानं भवति।
"घनस्य षट् भुजाः सन्ति।"
Synonyms:
 घनः
noun
सजातीयाङ्कत्रयस्य पूरणम्।
"द्वयोः घनः अष्टौ अस्ति।"
Synonyms:
 घनः
noun
कस्या अपि सङ्ख्यायाः तृतीयः घातः।
"पञ्च इति सङ्ख्यायाः घनात् द्वि इति सङ्ख्यायाः घनः न्यूनीक्रियताम्।"
Synonyms:
 घनः
noun
गुडादीनां पिण्डः।
"वर्षाकाले गुडस्य घनः विद्रवति।"
Synonyms:
 संहारकः, आमरीता, उच्छेत्ता, उपक्षपयिता, उपहन्ता, घनः, जगदन्तक, दंसयिता, निषूदकः, निहन्ता, संहर्ता
noun
यः संहारं करोति।
"शिवः सृष्टेः संहारकः इति मन्यते।"
Synonyms:
 घनः, कर्करः, मुद्गरकः
noun
बृहत् विघनः।
"कर्मकरः घनेन शीलायाम् आघातं करोति।"
Synonyms:
 मेघः, अभ्रमम्, वारिवाहः, स्तनयित्नुः, बलाबकः, धाराधरः, जलधरः, तडित्वान्, वारिदः, अम्बुभृत्, घनः, जीमूतः, मुदिरः, जलमुक्, धूमयोनिः, अभ्रम्, पयोधरः, अम्भोधरः, व्योमधूमः, घनाघनः, वायुदारुः, नभश्चरः, कन्धरः, कन्धः, नीरदः, गगनध्वजः, वारिसुक्, वार्मुक्, वनसुक्, अब्दः, पर्जन्यः, नभोगजः, मदयित्नुः, कदः, कन्दः, गवेडुः, गदामरः, खतमालः, वातरथः, श्नेतनीलः, नागः, जलकरङ्कः, पेचकः, भेकः, दर्दुरः, अम्बुदः, तोयदः, अम्बुवाबः, पाथोदः, गदाम्बरः, गाडवः, वारिमसिः, अद्रिः, ग्रावा, गोत्रः, बलः, अश्नः, पुरुभोजाः, वलिशानः, अश्मा, पर्वतः, गिरिः, व्रजः, चरुः, वराहः, शम्बरः, रौहिणः, रैवतः, फलिगः, उपरः, उपलः, चमसः, अर्हिः, दृतिः, ओदनः, वृषन्धिः, वृत्रः, असुरः, कोशः
noun
पृथ्वीस्थ-जलम् यद् सूर्यस्य आतपेन बाष्परुपं भूत्वा आकाशे तिष्ठति जलं सिञ्चति च।
"कालिदासेन मेघः दूतः अस्ति इति कल्पना कृता"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
घनः,
पुं,
 (घनति दीप्यते इति । घन दीप्तौ + अच् ।)मेघः । (यथा, महाभारते । १ । १३७ । २४ ।“ततः स्नेहाद्धरिहयं दृष्ट्वा रङ्गावलोकिनम् ।भास्करोऽप्यनयन्नाश समीपोपगतान् घनान् ॥
”)मुस्ता । ओघः । दार्ढ्यं । विस्तारः । (हन्यतेवध्यतेऽनेन । हन् + “मूर्त्तौ घनः ।” ३ । ३ ।७७ । इति अप् घनादेशश्च ।) लौहमुद्गरः ।इति मेदिनी । ने । ३ ॥
(यथा, भारविः । १८ । १ ।“धनुरपास्य सबाणधिशङ्करःप्रतिजघान घनैरिव मुष्टिभिः ॥
”)शरीरम् । कफः । अभ्रकम् । इति राज-निर्घण्टः ॥
सजातीयाङ्कत्रयस्य पूरणम् । यथा, “समस्त्रिघातश्च घनः प्रदिष्टःस्थाप्यो घनोऽन्त्यस्य ततोऽन्त्यवर्गः ।आदित्रिनिघ्नस्तत आदिवर्ग-स्त्र्यन्त्याहतोऽथादिघनश्च सर्व्वे ॥
”इति लीलावती ॥
(वेदपाठविशेषः । यथा, --“जटामुक्तां विपर्य्यस्य घनमाहुर्मनीषिणः ॥
”)
घनः, त्रि, (हन्यते इति । हन् + अप् घना-देशश्च ।) निविडः । तत्पर्य्यायः । निरन्तरः २सान्द्रः ३ । इत्यमरः । ३ । १ । ६६ ॥
(यथा, रघुः । ८ । ९१ ।“स तथेति विनेतुरुदारमतेःप्रतिगृह्य वचो विससर्ज्ज मुनिम् ।तदलब्धपदं हृदिं शोकघनेप्रतियातमिवान्तिकमस्य गुरोः ॥
”)दृढः । इति मेदिनी । ने । ४ ॥
(यथा, रघुः ।११ । ११८ ।“यच्चकार विवरं शिलाघनेताडकोरसि स रामसायकः ॥
”)पूर्णः । (यथा, महाभारते । १ । १३६ । २८ ।“किंस्विदापूर्य्यते व्योम जलधारावनैर्घनैः ॥
”)सम्पुटः । इति शब्दरत्नावली ॥
(निरवकाशः ।यथा, पञ्चतन्त्रे । ३ । २३६ ।“किं गाण्डीवस्फुरगुरुघनास्फालनक्ररपाणि-र्नासील्लीलानटनविलसन् मेखली सव्यसाची ॥
”)