ग्रीवा (grIvA)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 ग्रीवा f.
  (-वा)
	 1. The neck.
	 2. The back part of the neck,  the nape,  the
tendon of the Trepazium muscle.
 E.
  गॄ to swallow,  वनिप् Unadi affix
गिरति अनया गॄ वनिप् निपातने ।

Yates

English

 ग्रीवा (वा) 1.
f.
  The neck,  the nape.

Spoken Sanskrit

English

ग्रीवा 	-	 grIvA 	-	 f.
  	-	 neck
ग्रैवेयक 	-	 graiveyaka 	-	 n.
  	-	 necklace
इयं माला न मदीया 	-	 iyaMmAlAnamadIyA 	-	 sent.
  	-	 Thisnecklaceisnotmine.
अपि इयं न तव रत्नमाला? 	-	 apiiyaMnatavaratnamAlA? 	-	 sent.
  	-	 Isthisnotyournecklace?
व्यापलण्डिका 	-	  vyApalaNDikA 	-	 neck
अवसुषिरा 	-	  avasuSirA 	-	 f.
  	-	 neck
कण्ठनाली 	-	  kaNThanAlI 	-	 f.
  	-	 neck
कण्ठी 	-	  kaNThI 	-	 f.
  	-	 neck
ग्रीवालिका 	-	  grIvAlikA 	-	 f.
  	-	 neck
धमनि 	-	  dhamani 	-	 f.
  	-	 neck
शिरोधरा 	-	  zirodharA 	-	 f.
  	-	 neck
ग्रीव 	-	  grIva 	-	 m.
  	-	 neck
शिरोधर 	-	  zirodhara 	-	 m.
  	-	 neck
कण्ठ 	-	  kaNTha 	-	 m.
  	-	 neck
कन्धरा 	-	  kandharA 	-	 m.
  	-	 neck
कन्धि 	-	  kandhi 	-	 m.
  	-	 neck
कम्बु 	-	  kambu 	-	 m.
  	-	 neck
गल 	-	  gala 	-	 m.
  	-	 neck
गलक 	-	  galaka 	-	 m.
  	-	 neck
पश्चाद्घाट 	-	  pazcAdghATa 	-	 m.
  	-	 neck

ग्रीवा 	-	 grIvA 	-	 f.
  	-	 neck
ग्रीवा 	-	 grIvA 	-	 f.
  	-	  cervix  [ Anat. ]
ग्रीवा 	-	 grIvA 	-	 f.
  	-	  back part of the neck
ग्रीवा 	-	 grIvA 	-	 f.
  	-	  nape
कूपी - ग्रीवा 	-	  kUpI - grIvA 	-	 f.
  	-	  bottle neck

 
   ग्रीवा  grIvA f.
   cervix  [ Anat. ]

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Wilson

English

 ग्रीवा
f.
  (-वा)
1 The neck.
2 The back part of the neck,  the nape,  the tendon of the Trapezium muscle.
E.
  गॄ to swallow,  वन् Uṇādi affix,  ईट् inserted.

Apte

English

ग्रीवा [grīvā],  [गिरत्यनया,  गॄ-वनिप् नि˚ Uṇ.*
  1.152] The neck,  the back part of the neck
 ग्रीवाभङ्गाभिरामं मुहुरनुपतति स्यन्दने दत्तदृष्टिः Ś.*
  1.7. Comp.
   -अङ्कुशः a camel.-घण्टा a bell hanging down from the neck of a horse.

Apte 1890

English

 ग्रीवा [गिरत्यनया,  गॄ-वनिप् नि° Uṇ. 1. 152] The neck,  the back part of the neck
 ग्रीवाभंग भिरामं मुहुरनुपतति स्यंदने दत्तदृष्टिः Ś. 1. 7. 
Comp. 
घंटा a bell hanging down from the neck of a horse. 

Monier Williams Cologne

English

 ग्रीवा॑ a f.
  the back part of the neck,  nape,  neck (in the earlier literature generally pl.
 
 cf.
   also,  Pāṇ.
  iv,  3,  57),  RV.
  
 VS.
 
 AV.
   &c.
   (ifc.  [cf.   Pāṇ.
  vi,  2,  114] f(आ). ,  MBh.
   i,  6662)

 the tendon of the trapezium muscle,  L.
 

 the neck part of the hide of an animal,  ŚBr.
   iii

 the neck of a bottle,  VarBṛS.
  iii,  37

 ग्रीवा॑ b f.
  of °व,  q.v.

Monier Williams 1872

English

 ग्रीवा ग्रीवा,  f. (said to be fr. 2. गॄ),  the back
part of the neck,  the nape,  the tendon of the trapezium
muscle,  the neck (in the earlier literature always pl.), 
the neck-part of the hide of an animal
 [cf. असित-
ग्रीव,  ऋक्ष-ग्°,  कम्बु-ग्°,  कल्माष-ग्°
 cf. also
Lith. galwà
 Russ. glava and golova.]
—ग्रीवा-
क्ष (°वा-अक्°),  अस्,  m.,  N. of a man.
—ग्रीवा-
घण्टा,  f. a bell hanging down from the neck of a
horse.
—ग्रीवा-बिल,  अम्,  n. the hollow in the back
part or nape of the neck.

Benfey

English

 ग्रीवा ग्रीवा,  f.
  The neck,  Man.  8, 
283.
 -- Comp.
  अश्व-ग्रीव,  m.
  the name
of a demon.  उद्-ग्रीव,  adj.
 ,  f.
  वा,  with
raised neck,  Rājat. 5,  359.
कम्बु-, 
 I. adj.
 ,  f.
  वा,  having a neck marked
with three lines like a shell,  and con-
sidered to be indicative of exalted
fortune,  Rām.  1,  1,  11.
 II. m.
  a
proper name,  Pañc. 76,  7. चित्र
-ग्रीव,  m.
  a proper name,  Pañc. 105,  6.
दशग्रीव,  i. e.
दशन्-,  adj.
  1. an
epithet of Rāvaṇa,  Rām.  1,  16,  18. 2.
the name of a demon,  MBh. 2,  367.
निष्क-ग्रीव,  adj.
  wearing a golden
ornament on the neck,  Bhāg. P. 3,  23, 
31. नील-ग्रीव,  adj.
  with a blue neck
(epithet of Śiva),  MBh. 3,  1625. महा-
ग्रीव,  m.
  a camel.
वक्र-,  m.
  a camel.
सु-, 
 I. adj.
  handsome-necked.
 II. m.
 
1. a goose. 2. a hero. 3. a sort of
weapon.  4. one of Kṛṣṇa's horses. 5. a
proper name. 6. Indra. 7. Śiva. 8. a
serpent of the lower regions. 9. the
name of a mountain. 
हय-,  m.
  a demon. 

Apte Hindi

Hindi

ग्रीवा
स्त्री*
  - "गिरत्यनया - गृ - वनिप्,  नि*"
गर्दन का पिछला भाग

Shabdartha Kaustubha

Kannada

ग्रीवा
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕೊರಳು /ಹೆಕ್ಕತ್ತು
निष्पत्तिः - > गॄ (निगरणे) - "वन्" (उ० १-१५२) निपा० ।
व्युत्पत्तिः - > गिरत्यनया
प्रयोगाः - > "ग्रीवाभङ्गाभिरामं मुहुरनुपतति स्यन्दने बद्धदृष्टिः पश्चार्धेन प्रविष्टः शरपतनभयात् भूयसा पूर्वकायम्" । "ग्रीवां चास्य तथाक्राक्षीत्"
उल्लेखाः - > शाकु० १-७,  भट्टि० १५-१२२

L R Vaidya

English

 grIvA {% f. %} The neck,  the back part of the neck,  ग्रीवाभंगाभिरामं मुहुरनुपतति स्यंदने दत्तदृष्टिः Sak.i.

Bopp

Latin

 ग्रीवा f. (ut videtur,  e गीर्वा,  quodipsum e गर्वा sive गार्वा, 
a r. गॄ s. वा) collum,  cervix. (Lith. galwà caput,  mu-
tato r in l,  v. गॄ
 russ. glavà et golovà id.)

Anekartha-Dvani-Manjari

Sanskrit

बलि
पु
बलि,  स्त्रीमध्यभागोर्मि,  चर्मजराकृति,  पूजोपहार,  दानवपुङ्गव,  अमरदण्ड,  जराश्लथचर्मन्,  ग्रीवा,  उदर,  दैत्य,  करपूजा,  उपहार
बलिः स्त्रीमध्यभागोर्मिर्बलिश्चर्मजराकृतिः ।
बलिः पूजोपहारः स्याद् बलिर्दानवपुङ्गवः ॥ ३१ ॥
बलिश्चामरदण्डे च जरया श्लथचर्मणि ।
ग्रीवायामुदरे दैत्ये करपूजोपहारयोः ॥ ३२ ॥
verse 1.1.1.31
page 0003

Lanman

English

 grīvā́,  f. nape of the neck
 neck. [for
*gaervā́: cf. Aeolic δέρρα,  *δερϝα,  Epic
δειρή,  ‘throat,  neck.’]

Wordnet

Sanskrit

Synonyms:
  ग्रीवा,  मन्याका,  कन्धिः,  शिरोधरा
noun
 
पृष्ठवर्ती भागः यः शिरः देहेन सह युनक्ति।
 "मम ग्रीवायां पीडा अस्ति।"

Synonyms:
  ग्रीवा,  कन्धरः,  कन्धरा,  शिरोधिः,  शिरोधरा
noun
 
गलघाटादिसमुदितः अवयवविशेषः,  यः शिरः देहेन सह युनक्ति।
 "जिराफस्य ग्रीवा अतीव दीर्घा।"

Sanskrit Tibetan

Tibetan

mgul pa
१) कण्ठ २) कन्धर ३) गल ४) ग्रीवा ५) लोल

mgo rten
ग्रीवा

mgo 'dzin
ग्रीवा

mgo 'dzin
ग्रीवा २) शिरोरोधि

mgrin
१) कण्ठ २) गल ३) ग्रीवा

mgrin pa
१) कण्ठ २) कन्धर ३) कन्धरा ४) कम्बु ५) ग्रीवा ६) शिरोधि

chu skyod
ग्रीवा

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
कंधरा धमनिर्ग्रीवा शिरोधिश्च शिरोधरा ।
-wordlist-
 
कन्धरा (स्त्री),  धमनि (स्त्री),  ग्रीवा (स्त्री),  शिरोधि (स्त्री),  शिरोधरा (स्त्री)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

ग्रीवा
ग्रीवा,  धमनि,  मन्या,  शिरोधरा,  कन्धरा
ग्रीवा धमनिर्मन्या शिरोधरा कन्धरा गलः कण्ठः ॥ ५१६ ॥
verse 2.1.1.516
page 0059

नाममाला

Sanskrit

शिरोधर,  गल,  ग्रीवा,  कण्ठ,  धमनी,  धम
शिरोधरो गलो ग्रीवा कण्ठश्च धमनी धमः ॥ १०० ॥
verse 0.1.1.100
page 0050

Tamil

க்3ரீவா : கழுத்து,  கழுத்தின் பின்புறம்.

पुराणम्

English

ग्रीवा / GRĪVĀ. A daughter in bird form born to Kaśyapaprajāpati by his wife tāmrā. grīvā had the following sisters,  kākī,  śyenī,  bhāsī,  gṛddhrikā and śuci,  all birds. (agni purāṇa,  Chapter 1).

अमरकोशः

Sanskrit

Word:  ग्रीवा
Root:  ग्रीवा
Gender:  स्त्री
Number:  all
Meaning(s): 
⇒ neck
⇒ nape
⇒ cervix [Anat.]
⇒ back part of the neck
Shloka(s): 
2|6|65|1 ► पश्चाद्ग्रीवाशिरा मन्या नाडी तु धमनिः शिरा। (मनुष्यवर्गः)
2|6|88|1 ► कण्ठो गलोऽथ ग्रीवायां शिरोधिः कन्धरेत्यपि। (मनुष्यवर्गः)
Synonym(s): 
➠ 2|6|65|1 ⇢ मन्या (मन्या) (स्त्री)
➠ 2|6|88|1 ⇢ ग्रीवा (ग्रीवा) (स्त्री) ⇒ neck, nape, cervix [Anat.], back part of the neck
➠ 2|6|88|1 ⇢ शिरोधिः (शिरोधि) (स्त्री)
➠ 2|6|88|1 ⇢ कन्धरा (कन्धरा) (स्त्री)
Related word(s): 
अवयव_अवयवीसंबन्धः ➡ ग्रीवायामुन्नतभागः
परा_अपरासंबन्धः ➡ शङ्खाकारग्रीवा
उपाधि ➡ अवयवः
    

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 ग्रीवा,  स्त्री,
   (गीर्य्यतेऽनया । गॄ निगरणे + “शेवा-यह्वजिह्वाग्रीवाप्वामीवाः ।” उणां । १ । १५४ ।इति वन्प्रत्ययेन निपातनात् साधुः ।) गल-घाटादिसमुदिता । इति भरतः ॥
 (यथा, शकुन्तलायां १ मे अङ्के ।“ग्रीवाभङ्गाभिरामं मुहुरनुपतति स्यन्दने दत्तदृष्टिः ॥
”)सा तु गर्भे मासमात्रेण भवति । इति सुख-बोधः ॥
 तत्पर्य्यायः । शिरोधिः २ कन्धरा ३ ।इत्यमरः । २ । ६ । ८८ ॥
 कन्धिः ४ शिरो-धरा ५ । इति राजनिर्घण्टः ॥
 कन्घराशिरा ।इति मेदिनी । वे । ६ ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 ग्रीवा स्त्री गिरत्यनया गॄ--वनिप् नि० । कन्धरायाम्“ग्रीवाभङ्गाभिरामं मुहुरनुपतति स्यन्दने दचदृष्टिः”शकु० । तन्मानादिकमुक्तं सुश्रुते यथा“चतुरङ्गुलानि मेहनवदनान्तरनासाकर्ण्णललाटग्रीवो-च्छ्रायदृष्ट्यन्तराणि । द्वादशाङ्गुलानि भगविस्तारमेह-ननाभिहृदयग्रीवास्तनान्तरमुखायाममणिबन्धप्रकोष्ठस्थौ-ल्यानि । चतुर्विंशतिविस्तारपरिणाहं मुखग्रीवम्”सुश्रु० । “ग्रीवाग्रसंसक्तयुगैस्तुरङ्गैः” माघः । “पाद-योर्द्दाढिकायाञ्च ग्रीवायां वृषणेषु च” मनुः । “प्राग्-ग्रीवमुत्तरलोस” आश्व० गृ० १ । १४ । ३ । “इदमहं रक्षसांग्रीवा अपि कृन्तामि” यजु० ५ । २२ । दशग्रीवः कम्बु-श्रीवः इत्यादि ।

Grassman

German

 grīvā́,  f. [Fi. 〔66〕
 BR.],  Hinterhals,  Nacken
 auch im plur. (eigentlich die Halswirbel) in gleicher (singularer) Bedeutung.
-ā́yām {336, 4} 〰 baddhás.
-ā́s [A. p.] {489, 17} (vés).
-ā́bhyas [Ab.] {989, 2}.

Burnouf

French

 ग्रीवा ग्रीवा f.
  cou
 la nuque ou tendon postérieur du cou.

Stchoupak

French

 ग्रीवा-
 f.
  (sg. et pl.
 ) cou,  nuque.
°सूत्र- nt. collier (?).

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.