| YouTube Channel

ग्राम्यः (grAmyaH)

 
Apte Hindi
Hindi
ग्राम्यः
पुं*
 - -
पालतू सूअर
वैजयन्तीकोषः
Sanskrit
Word: ग्राम्यः
Root: ग्राम्य
Gender: पुं
Number: all
अर्थः ⇒ ग्राम्यपक्षिणः
Meaning(s):
⇒ Village bird
like a cock etc
Shloka(s):
2|3|41|1 ► हंसादयो जलचरा ग्राम्याः स्युः कक्कुटादयः। (अन्तरिक्षकाण्डः/खगाध्यायः)
Synonym(s):
➠ 2|3|41|1 ⇢ ग्राम्यः (ग्राम्य) (पुं) ⇒ Village bird
like a cock etc ⇒ ग्राम्यपक्षिणः
Related word(s):
परा_अपरासंबन्धः ➡ पक्षी
जातिः ➡ पक्षी
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
ग्राम्यः, त्रि, (ग्रामे भवः । ग्राम + “ग्रामात्यखञौ ।” ४ । २ । ९४ । इति यः ।) ग्रामोत्-पन्नः । तत्पर्य्यायः । ग्रामेयकः २ ग्रामीणः ३ ।इति हेमचन्द्रः । ३ । १६५ ॥
(यथा, मनुः ।११ । १९९ ।“श्वशृगालखरैर्दष्टो ग्राम्यैः क्रव्याद्भिरेव च ॥
”तथा, माघे । १२ । ३८ ।“ग्राम्यानपश्यत् कपिशं पिपासतः ॥
”मूढः । प्राकृतः । यथा, तत्रैव । १४ । ६४ ।“ग्राम्यभावमपहातुमिच्छबायोगमार्गपतितेन चेतसा ॥
”)भण्डादिवचनम् । “हालिकशाकटिकप्रधानत्वात्ग्रामे भवं ग्राम्यम् ।” इति भरतः ॥
तत्पर्य्यायः ।अश्लीलम् २ । इत्यमरः । १ । ६ । १९ ॥
(काव्यस्यदोषविशेषः । स च शंब्दगतः अर्थगतश्च । तत्रशब्दगतो यथा, साहित्यदर्पणे । ७ । ३ ।“दुःश्रवत्रिविधाश्लीलानुचितार्थाप्रयुक्तताः ।ग्राम्योऽप्रतीतसन्दिग्धनेयार्थनिहतार्थताः ॥
”अस्य उदाहरणं यथा तत्रैव । “कटिस्ते हरतेमनः । अत्र कटिशब्दो ग्राम्यः ॥
” अर्थगतोयथा, तत्रव । ७ । ५ ।“अपुष्टदुष्क्रमग्राम्य व्याहताश्लीलकष्टताः ॥
”उदाहरणं यथा तत्रैव । “स्वपिहि त्वं समीपे मेस्वपिम्येवाधुना प्रिय ! ॥
अत्रार्थो ग्राम्यः ॥
”)