| YouTube Channel

ग्रामणी (grAmaNI)

 
शब्दसागरः
English
ग्रामणी
mfn.
(-णीः-णीः-णि)
1. Best, excellent.
2. Chief, pre-eminent,
superintendent.
3. One who only thinks of enjoyment.
m.
(-णीः)
A barber.
f.
(-णीः)
1. A whore, a harlot.
2. A female peasant or
villager.
3. The indigo plant.
E.
ग्राम a village, नी to get or obtain,
affix क्विप्. ग्रामं समूहं नयति प्रेरयति स्वस्वकार्य्येषु
Capeller Eng
English
ग्रामणी॑
m.
chief of a troop or a community
*barber.
Yates
English
ग्रामणी (णीः) 2.
m.
A barber.
f.
A
whore
a female villager
indi-
go plant.
a. Best, chief.
Spoken Sanskrit
English
ग्रामणी grAmaNI
adj.
pre-eminent
ग्रामणी grAmaNI
f.
Indigo plant
ग्रामणी grAmaNI
f.
female peasant or villager
ग्रामणी grAmaNI
f.
harlot
ग्रामणी grAmaNI
m.
squire
ग्रामणी grAmaNI
m.
chief
ग्रामणी grAmaNI
m.
leader of a troop or army
ग्रामणी grAmaNI
m.
superintendent
ग्रामणी grAmaNI
m.
leader or chief of a village or community
ग्रामणी grAmaNI
m.
village barber
ग्रामणी grAmaNI
m.
groom
ग्रामणी grAmaNI
m.
lord of the manor
ग्रामणी grAmaNI
m.
yakSa
ग्रामणी grAmaNI
m.
leader of a village
Wilson
English
ग्रामणी
mfn.
(-णीः-णीः-णि)
1 Best, excellent.
2 Chief, pre-eminent, superintendent.
3 One who only thinks of enjoyment.
m.
(-णीः) A barber.
f.
(-णीः)
1 A whore, a harlot.
2 A female peasant or villager.
3 The indigo plant.
E.
ग्राम a village, नी to get or obtain, affix क्विप्.
Monier Williams Cologne
English
ग्राम—णी॑
m.
(fr. -नी,
Pāṇ.
viii, 4, 14,
Siddh.
vi, 4, 82
gen.
pl.
-ण्याम्, or
Ved.
-णीनाम्, vii, 1, 56
3, 116, Sch., not in
Kāś.
°णि
n.
‘leading, chief’, vii, 1, 74,
Kāś.
) the leader or chief of a village or community, lord of the manor, squire, leader of a troop or army, chief, superintendent,
RV.
x, 62, 11 and 107, 5
VS.
AV.
&c.
ग्राम—णी॑
mfn.
(See before -णि
n.
) chief, pre-eminent,
W.
ग्राम—णी॑
m.
a village barber (chief person of a village),
L.
a groom (भोगिक),
L.
a Yakṣa,
VP.
ii, 10, 2
f.
BhP.
v, 21, 18
N.
of a Gandharva chief,
R.
iv, 41, 61
of a demon causing diseases,
Hariv.
9556
of one of Śiva's attendants,
L.
of a locality g. तक्षशिलादि
ग्राम—णी॑
f.
a female peasant or villager,
L.
a harlot,
L.
(for °मिणी) the Indigo plant,
L.
Benfey
English
ग्रामणी ग्रामणी, i. e. ग्राम-नी,
m.
1. The chief of a community, MBh.
1, 4798 (ग्रामणि, on account of the
metre, MBh. 7, 1123
4099).
2. A
chief, MBh. 12, 4798.
3. A proper
name, Rām. 4, 41, 61.
Apte Hindi
Hindi
ग्रामणीः
स्त्री*
ग्राम-णीः -
गाँव या जाति का नेता या मुखिया
ग्रामणीः
स्त्री*
ग्राम-णीः -
"नेता, प्रधान"
ग्रामणीः
स्त्री*
ग्राम-णीः -
नाई
ग्रामणीः
स्त्री*
ग्राम-णीः -
विषयासक्त पुरुष
ग्रामणीः
स्त्री*
ग्राम-णीः -
"वारांगना, वेश्या"
ग्रामणीः
स्त्री*
ग्राम-णीः -
नील का पौधा
ग्रामणीः
पुं*
ग्रामः-णीः -
"सूर्य के अनुचरों का नेता, उपदेवता"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
ग्रामणी
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಿಷ್ಣು
निष्पत्तिः - > णीङ् (प्रापणे) - "क्विप्" (३-२-६१)
व्युत्पत्तिः - > नित्यसिद्धानां ग्रामं समाजं नयति
प्रयोगाः - > "अग्रणीर्ग्रामणीः श्रीमान्"
उल्लेखाः - > वि० स०
विस्तारः - > "ग्रामं समाजं सूरीणां नयति ग्रामणीश्च यः" -निरुक्तिः
ग्रामणी
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನಾಪಿತ /ಕ್ಷೌರಿಕ
ग्रामणी
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗ್ರಾಮಾಧಿಪತಿ /ಗ್ರಾಮದ ಯಜಮಾನ /ಹಳ್ಳಿಯವರನ್ನು ಅವರವರ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ನಡೆಸುವವನು
निष्पत्तिः - > णीङ् (प्रापणे) - "क्विप्" (३-२-६१)
व्युत्पत्तिः - > ग्रामं जनसमूहं नयति
ग्रामणी
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಗುಂಪಿನ ಯಜಮಾನ
ग्रामणी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವೇಶ್ಯೆ /ಸೂಳೆ
व्युत्पत्तिः - > ग्रामेण ग्राम्यधर्मेण नयति कालम्
ग्रामणी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನೀಲಿ ಗಿಡ
L R Vaidya
English
grAma-RI {% (I) m. %} 1. the leader or chief of a village or community
2. a leader in general
3. a barber
4. a libidinous man.
grAma-RI {% (II) f. %} 1. a whore, a harlot
2. the indigo plant.
Indian Epigraphical Glossary
English
Grāmaṇī (EI 27
LL
HD), a village headman
same as
Grāmakūṭa. See Hist. Dharm., pp. 153-54
Pāṇini, V. 2. 78.
Sanskrit Tibetan
Tibetan
grong gi bdag
१) ग्रामणी २) ग्रामाधिप
grong dpon
१) ग्रामणी २) ग्रामपति ३) पुरोभास ४) वन्ध्य
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
मुख्यं प्रकृष्टं प्रमुखं प्रबर्हं वर्यं वरेण्यं प्रवरं पुरोगम्
अनुत्तरं प्राग्रहरं प्रवेकं प्रधानमग्रेसरमुत्तमाग्रे १४३८
ग्रामण्यग्रण्यग्रिमजात्याग्र्यानुत्तमान्यनवरार्ध्यवरे
प्रेष्ठपरार्ध्यपराणि श्रेयसि तु श्रेष्ठसत्तमे पुष्कलवत् १४३९
-wordlist-
मुख्य (वा), प्रकृष्ट (वा), प्रमुख (वा), प्रबर्ह (वा), वर्य (वा), वरेण्य (वा), प्रवर (वा), पुरोग (वा), अनुत्तर (वा), प्राग्रहर (वा), प्रवेक (वा), प्रधान (वा), अग्रेसर (वा), उत्तम (वा), अग्र (वा), ग्रामणी (वा), अग्रणी (वा), अग्रिम (वा), जात्य (वा), अग्र्य (वा), अनुत्तम (वा), अनवरार्ध्य (वा), वर (पुंक्ली), प्रष्ठ (वा), परार्ध्य (वा), पर (वा), श्रेयस् (वा), श्रेष्ठ (वा), सत्तम (वा), पुष्कल (वा)
अभिधानचिन्तामणिपरिशिष्टम्
Sanskrit
--source--
नापिते ग्रामणीभण्डिवाहक्षौरिकभाण्डिकाः १५३
-wordlist-
ग्रामणी (पुं), भण्डिवाह (पुं), क्षौरिक (पुं), भाण्डिक (पुं)
Mahabharata
English
Grāmaṇī^1 = Vishṇu (1000 names).
Grāmaṇī^2, a follower of Śiva(?). § 770 (Ānuśāsanik.): XIII, 151, 7103 (vṛshabhadhvajaḥ, or is Śiva himself meant?).
पुराणम्
English
ग्रामणी / GRĀMAṆĪ. A bhūtagaṇa (set of attendants) of śiva. Sins of those who worship this gaṇa will be removed. (anuśāsana parva, Chapter 150, Verse 25).
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
ग्रामणी
त्रि०
ग्रामं समूहं नयति प्रेरयति स्वस्वकार्य्योषुनी--क्विप् णत्वम् प्रधाने ग्रामाध्यक्षे नापिते
पु०
मेदि० “ग्रामणीभ्योऽन्नं सुरां सुरापेभ्यः” कौषीत०व्रा० ग्रामं ग्रामधर्म्मं नयति भोगिके हेम०ग्रामेण मैथुनव्यापारेण नयति कालम् बहुजनभो-ग्यायां स्त्रियां वेश्यायां नीलिकायां स्त्री हेमच० ।७ विष्णौ
पु०
“अग्रणीर्ग्रामणीः श्रीमान्” विष्णुस० ।“भूतग्रामस्य नेतृत्वात् ग्रामणीः भा० ग्रामण्यःइदम् तक्षशि० अण् ग्रामण तत्सम्बन्धिनि
त्रि०
।ग्रामणीरिवाचरति क्यच् ग्रामणीयते ततः कर्त्तरिअच् ग्रामणीय तत्तुल्ये
त्रि०
“सिन्धुकूलाश्रिताये चग्रामणीयमहाबलाः” भा० स० ३१ अ०
Capeller
German
ग्रामणी॑
m.
Gemeindevorsteher, Scharenführer
*Barbier.
Grassman
German
grāma-ṇī́, a., m., die Gemeinde [grā́ma 2] leitend [nī́ von nī], Vorsteher der Gemeinde.
-ī́s [N. s. m.] {933, 5}
mánus {888, 11}.