| YouTube Channel

ग्रस्त (grasta)

 
शब्दसागरः
English
ग्रस्त
mfn.
(-स्तः-स्ता-स्तं)
1. Inarticulately pronounced, slurred, uttered
with the omission of a letter or syllable.
2. Eaten.
3. Taken,
seized.
4. Affected by.
5. Commenced as an eclipse, eclipsed.
E.
ग्रस् to eat, affix कर्मणि क्त.
Yates
English
ग्रस्त (स्तः-स्ता-स्तं)
a. Inarticulately pro-
nounced
eaten
taken
seized
eclipsed
involved in.
Spoken Sanskrit
English
ग्रस्त - grasta -
adj.
- surrounded or absorbed
ग्रस्त - grasta -
adj.
- affected by
ग्रस्त - grasta -
adj.
- involved in
ग्रस्त - grasta -
adj.
- taken
ग्रस्त - grasta -
adj.
- eaten
ग्रस्त - grasta -
adj.
- possessed
ग्रस्त - grasta -
adj.
- tormented
ग्रस्त - grasta -
adj.
- eclipsed
ग्रस्त - grasta -
adj.
- seized
ग्रस्त - grasta -
adj.
- slurred
ग्रस्त - grasta -
adj.
- affected [ e.g. with disease ]
ग्रस्त - grasta -
adj.
- inarticulately pronounced
ग्रस्त - grasta -
n.
- inarticulate pronunciation of the vowels
ग्रस्त - grasta - ppp. - swallowed
ग्रस्त grasta
adj.
slurred
Wilson
English
ग्रस्त
mfn.
(-स्तः-स्ता-स्तं)
1 Inarticulately pronounced, slurred, uttered with the omission of a letter or
syllable.
2 Eaten.
3 Taken, seized.
4 Affected by.
5 Commenced as an eclipse, eclipsed.
E.
ग्रस to eat, affix क्त.
Apte
English
ग्रस्त [grasta], p. p. [ग्रस् कर्मणि क्त]
Eaten, devoured.
Seized, stricken, affected, possessed
ग्रह˚, विपद्˚, जरा˚
U.*
6. 39.
Slurred
˚मुक्तम्
U.*
5.13
˚आमिषम्
Pt.*
1.193.
Eclipsed.
Taken, seized.
Tormented, afflicted
Y.*
3.245. -स्तम् A word or sentence half-uttered or slurred over.
Comp.
-अस्तम् the setting of the sun or moon while eclipsed. -उदयः rising of the sun or moon while eclipsed.
Apte 1890
English
ग्रस्त p. p. [ग्रस् कर्मणि क्त] 1 Eaten, devoured.
2 Seized, stricken, affected, possessed
ग्रह°, विपद्°, जरा° U. 6. 39.
3 Slurred
°मुक्तं U. 5. 13
°आमिषं Pt. 1. 193.
4 Eclipsed.
5 Taken, seized.
स्तं A word or sentence half-uttered or slurred over.
Comp.
अस्तं the setting of the sun or moon while eclipsed.
उदयः rising of the sun or moon while eclipsed.
Monier Williams Cologne
English
ग्रस्त
mfn.
swallowed, eaten,
Pañcat.
taken, seized,
W.
surrounded or absorbed,
Suśr.
possessed (by a demon),
Daś.
iv
Hit.
involved in
MBh.
xiii, 7292
R.
iv, 50, 11
tormented, affected by,
Yājñ.
iii, 245
Pañcat.
&c.
eclipsed,
MBh.
iii, 2667
R.
&c.
inarticulately pronounced, slurred,
RPrāt.
Lāṭy.
PāṇŚ.
(RV. ) 35
Pat.
(अ-
neg.
),
ChUp.
ग्रस्त
n.
inarticulate pronunciation of the vowels,
Pat.
Introd. on
Vārtt.
18.
Monier Williams 1872
English
ग्रस्त, अस्, आ, अम्, swallowed, eaten
taken,
seized
involved in, affected by
possessed by (e. g.
ग्रह-ग्रस्त, seized or possessed by a demon
दारिद्र्य-ग्रस्त, poverty-stricken)
seized (as the
sun or moon by Rāhu)
eclipsed (e. g. राहु-ग्रस्त,
q. v.)
inarticulately pronounced, slurred, uttered with
the omission of a letter or syllable.
—ग्रस्तास्त (°त-
अस्°), अस्, आ, अम्, commenced and ended as an eclipse
(अम्), n. the setting of the sun or moon while
eclipsed.
—ग्रस्तोदय (°त-उद्°), अस्, m. the rising
of the sun or moon while eclipsed.
Apte Hindi
Hindi
ग्रस्त
भू* क* कृ* - ग्रस् - क्त
"खाया हुआ, निगला हुआ"
ग्रस्त
भू* क* कृ* - -
"पकड़ा हुआ, पीड़ित, ग्रस्त, अधिकृत"
ग्रस्त
भू* क* कृ* - -
ग्रहणग्रस्त
ग्रस्तम्
नपुं*
- -
अर्धोच्चारित शब्द या वाक्य
Shabdartha Kaustubha
Kannada
ग्रस्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ತಿನ್ನಲ್ಪಟ್ಟ /ನುಂಗಲ್ಪಟ್ಟ
निष्पत्तिः - > ग्रसु (अदने)- "क्तः" (३-२-१०२)
ग्रस्त
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ನುಂಗಿ ಆಡುವ ಮಾತು /ಅಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಉಚ್ಚರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮಾತು
विस्तारः - > "लुप्तवर्णपदं ग्रस्तम्" - अम०
L R Vaidya
English
grasta {% (I) a. (f. स्ता) %} 1. Eaten, devoured
2. seized
3. eclipsed.
grasta {% (II) n. %} A word or sentence half-uttered.
Kridanta Forms
Sanskrit
ग्रस् (ग्र꣡सुँ॒ अदने - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् = ग्रसनम्
अनीयर् = ग्रसनीयः - ग्रसनीया
ण्वुल् = ग्रासकः - ग्रासिका
तुमुँन् = ग्रसितुम्
तव्य = ग्रसितव्यः - ग्रसितव्या
तृच् = ग्रसिता - ग्रसित्री
क्त्वा = ग्रसित्वा / ग्रस्त्वा
ल्यप् = प्रग्रस्य
क्तवतुँ = ग्रस्तवान् - ग्रस्तवती
क्त = ग्रस्तः - ग्रस्ता
शानच् = ग्रसमानः - ग्रसमाना
Abhyankara Grammar
English
ग्रस्त a fault of pronunciation due to the utterance of a letter hindered or held back at the throat
cf. जिह्वामूलनिग्रहे ग्रस्तमेतत् R.Pr.XIV.3
cf. also ग्रस्तं निरस्तमवलम्बितम् ग्रस्तः जिह्वामूले गृहीतः अव्यक्त इत्यपरे Pradipa on M. Bh. Ahnika 1.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
गृहीत, अभिगृहीत, परिगृहीत, संगृहीत, ग्रस्त, ग्रथित, प्रलब्ध, आत्त, आदत्त, आक्षिप्त, स्वांकृत, समादत्त, निगृहीत
adjective
यत् धृतम्।
"गृहीतः मनुष्यः बन्धनात् पलायितः।"
Synonyms:
ग्रस्त
adjective
यः ग्रस्यते।
"व्याधिभिः ग्रस्तः सः उपचारान् करोति।"
Synonyms:
ग्रस्त
adjective
यः ग्रासीकृतः।
"राहुणा केतुना ग्रस्तः चन्द्रमाः दृश्यते।"
Synonyms:
पीडित, ग्रस्त, व्यथित
adjective
यः पीडाम् अनुभवति।
"आप्लावेन पीडितेभ्यः जनेभ्यः शीघ्रमेव साहाय्यं प्रयच्छन्ते।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
लुप्तवर्णपदं ग्रस्तमवाच्यं स्यादनक्षरम् २६६
-wordlist-
लुप्तवर्णपद (क्ली), ग्रस्त (क्ली), अवाच्य (क्ली), अनक्षर (क्ली)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
ग्रस्त
ग्रस्त, लुप्तपद
तूर्णोदितं निरस्तं स्याद् ग्रस्तं लुप्तपदं स्मृतम्
verse 1.1.1.142
page 0017
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
ग्रस्तं, त्रि, (ग्रस्यते स्म इति ग्रस + क्तः “यस्यविभाषा ।” १५ इति इडभावः ।)लुप्तवर्णपदम् असम्पूर्णवाक्यम् भुक्तम् ।(यथा, रामायणे ४२ १२ ।“राज्ञो नातिबभौ रूपं ग्रस्तस्यांशुम्रतो यथा
”)खादितम् इत्यमरः २०
(आक्रा-न्तम् यथा, याज्ञवल्क्ये २४४ ।“दीर्घतीव्रामयग्रस्तं ब्राह्मणं गामथापि वा
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
ग्रस्त
त्रि०
ग्रस--कर्मणि क्त उदित्त्वात् क्त्वोवेट्कत्वेन इडभावः ।१ भक्षिते लुप्तवर्णपदे असंपूर्णोच्चारितशब्दे
न०
अमरः