ग्रथित्वा (grathitvA)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
Kridanta Forms
Sanskritग्रन्थ् (ग्र꣡न्थँ꣡ सन्दर्भे - क्र्यादिः - सेट्)
ल्युट् = ग्रन्थनम्
अनीयर् = ग्रन्थनीयः - ग्रन्थनीया
ण्वुल् = ग्रन्थकः - ग्रन्थिका
तुमुँन् = ग्रन्थितुम्
तव्य = ग्रन्थितव्यः - ग्रन्थितव्या
तृच् = ग्रन्थिता - ग्रन्थित्री
क्त्वा = ग्रन्थित्वा / ग्रथित्वा
ल्यप् = प्रग्रथ्य
क्तवतुँ = ग्रथितवान् - ग्रथितवती
क्त = ग्रथितः - ग्रथिता
शतृँ = ग्रथ्नन् - ग्रथ्नती
ग्रन्थ् (ग्र꣡न्थँ꣡ बन्धने - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = ग्रन्थनम्
अनीयर् = ग्रन्थनीयः - ग्रन्थनीया
ण्वुल् = ग्रन्थकः - ग्रन्थिका
तुमुँन् = ग्रन्थयितुम् / ग्रन्थितुम्
तव्य = ग्रन्थयितव्यः / ग्रन्थितव्यः - ग्रन्थयितव्या / ग्रन्थितव्या
तृच् = ग्रन्थयिता / ग्रन्थिता - ग्रन्थयित्री / ग्रन्थित्री
क्त्वा = ग्रन्थयित्वा / ग्रन्थित्वा / ग्रथित्वा
ल्यप् = प्रग्रथ्य
क्तवतुँ = ग्रन्थितवान् / ग्रथितवान् - ग्रन्थितवती / ग्रथितवती
क्त = ग्रन्थितः / ग्रथितः - ग्रन्थिता / ग्रथिता
शतृँ = ग्रन्थयन् / ग्रन्थन् - ग्रन्थयन्ती / ग्रन्थन्ती
शानच् = ग्रन्थयमानः / ग्रन्थमानः - ग्रन्थयमाना / ग्रन्थमाना
ग्रन्थ् (ग्र꣡न्थँ꣡ सन्दर्भे - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = ग्रन्थनम्
अनीयर् = ग्रन्थनीयः - ग्रन्थनीया
ण्वुल् = ग्रन्थकः - ग्रन्थिका
तुमुँन् = ग्रन्थयितुम् / ग्रन्थितुम्
तव्य = ग्रन्थयितव्यः / ग्रन्थितव्यः - ग्रन्थयितव्या / ग्रन्थितव्या
तृच् = ग्रन्थयिता / ग्रन्थिता - ग्रन्थयित्री / ग्रन्थित्री
क्त्वा = ग्रन्थयित्वा / ग्रन्थित्वा / ग्रथित्वा
ल्यप् = प्रग्रथ्य
क्तवतुँ = ग्रन्थितवान् / ग्रथितवान् - ग्रन्थितवती / ग्रथितवती
क्त = ग्रन्थितः / ग्रथितः - ग्रन्थिता / ग्रथिता
शतृँ = ग्रन्थयन् / ग्रन्थन् - ग्रन्थयन्ती / ग्रन्थन्ती
शानच् = ग्रन्थयमानः / ग्रन्थमानः - ग्रन्थयमाना / ग्रन्थमाना
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit1 {@“ग्रथ बन्धने”@} 2 आधृषीयः।
चुरादौ ‘ग्रन्थ बन्धने, ग्रन्थ सन्दर्भे’ इति द्वौ धातू आधृषीयौ पठ्येते।
3 देवश्लोकात् पुरुषकारवाक्याच्च ‘ग्रथ बन्धने’ इति पाठ एव साधुरिति प्रतिभाति।
अत एव धातुकाव्यव्याख्याने 4 नारायणभट्टेनापि ‘ग्रथ बन्धने’ इत्येवानुवादः क्रियते।
तेन सिद्धान्तकौमुद्यादिषु ‘ग्रन्थ बन्धने’ इति दृष्टः पाठोऽयुक्त इति गम्यते।
तथा हि देवः-- ‘ग्रथ्नातीति तु सन्दर्भे, ग्रन्थयेद् ग्रन्थतीति यौ।
कौटिल्ये ग्रन्थते ग्रन्थेः, ग्राथयेद् ग्रथति ग्रथेः।।’ 5 इति।
6 ग्राथकः-थिका, जिग्राथयिषकः-षिका, 7 ग्राथकः-थिका, 8 जिग्रथिषकः-षिका, 9 जाग्रथकः-थिका
ग्राथयिता-त्री, जिग्राथयिषिता-त्री, ग्रथिता-त्री, जिग्रथिषिता-त्री, जाग्रथिता-त्री
ग्राथयन्-न्ती, जिग्राथयिषन्-न्ती, 10 ग्रथन्- 11 न्ती, जिग्रथिषन्-न्ती
-- ग्राथयिष्यन्-न्ती-ती, जिग्राथयिषिष्यन्-न्ती-ती, ग्रथिष्यन्-न्ती-ती, जिग्रथिषिष्यन्-न्ती-ती
-- ग्राथयमानः, जिग्राथयिषमाणः, -- -- जाग्रथ्यमानः
ग्राथयिष्यमाणः, जिग्राथयिषिष्यमाणः, -- -- जाग्रथिष्यमाणः
ग्रात्-ग्राथ्-ग्राथौ-ग्राथः
-- -- -- -- ग्राथितम्-तः, जिग्राथयिषितः, ग्रथितः, जिग्रथिषितः, जाग्रथितः-तवान्
ग्राथः, जिग्राथयिषुः, ग्रथः, जिग्रथिषुः, जाग्रथः
ग्राथयितव्यम्, जिग्राथयिषितव्यम्, ग्रथितव्यम्, जिग्रथिषितव्यम्, जाग्रथितव्यम्, ग्राथनीयम्, जिग्राथयिषणीयम्, ग्रथनीयम्, जिग्रथिषणीयम्
जाग्रथनीयम्
12 ग्राथ्यम्, जिग्राथयिष्यम्, ग्राथ्यम्, जिग्रथिष्यम्, जाग्रथ्यम्
ईषद्ग्राथः-दुर्ग्राथः-सुग्राथः
-- -- -- ग्राथ्यमानः, जिग्राथयिष्यमाणः, ग्रथ्यमानः, जिग्रथिष्यमाणः, जाग्रथ्यमानः
ग्राथः, जिग्राथयिषः, ग्राथः, जिग्रथिषः, जाग्रथः
ग्राथयितुम्, जिग्राथयिषितुम्, ग्रथितुम्, जिग्रथिषितुम्, जाग्रथितुम्
ग्राथना, जिग्राथयिषा, 13 ग्रथितिः, जिग्रथिषा, जाग्रथा
ग्राथनम्, जिग्राथयिषणम्, ग्रथनम्, जिग्रथिषणम्, जाग्रथनम्
ग्राथयित्वा, जिग्राथयिषित्वा, ग्रथित्वा, जिग्रथिषित्वा, जाग्रथित्वा
सङ्ग्राथ्य, प्रजिग्राथयिष्य, प्रग्रथ्य, प्रजिग्रथिष्य, प्रजाग्रथ्य
ग्राथम् २, ग्राथयित्वा २, जिग्राथयिषम् २, जिग्राथयिषित्वा २, ग्राथम् २, ग्राथित्वा २, जिग्रथिषम् २, जिग्रथिषित्वा २, जाग्रथम् २
जाग्रथित्वा २।
01 (४३५)
02 (१०-चुरादिः-१८२६। सक। सेट्। उभ।)
03 [पृष्ठम्०४२८+ २५]
04 [३-५०]
05 (श्लो। ९७)
06 [[१। ‘अत उपधायाः’ (७-२-११६) इति णौ वृद्धिः णेरनिटि’ (६-४-५१) इति णिलोपः।]]
07 [[२। ‘आधृषाद्वा’ (ग। सू। चुरादौ) इति णिज्विकल्पः। णिजभावपक्षे ण्वुलि ‘अत उप- धायाः’ (७-२-११६) इति ण्वुल्निमित्तिका वृद्धिः।]]
08 [[३। णिजभावपक्षे शुद्धाद्धातोः सनि रूपम्। द्वित्वम्। अभ्यासकार्यम्।]]
09 [[४। णिजभावपक्षे यङि, द्वित्वे, ‘यस्य हलः’ (६-४-४९) इति यकारलोपे, अकारलोपे च रूपम्।]]
10 [[५। णिजभावपक्षे ‘शेषात् कर्तरि परस्मैपदम्’ (१-३-७८) इति परस्मैपदमेव।]]
11 [[आ। ‘कृष्णोऽविश्रथितारिभीरभिमयन् दोष्णा ग्रथन् भ्रामयन् क्राथ्यं प्रोथितवानशीकितमतिं भूमावचीकन् अमुम्।’ धा। का। ३-५०।]]
12 [पृष्ठम्०४२९+ २४]
13 [[१। ‘तितुत्रेष्वग्रहादीनामिति वक्तव्यम्’ (वा। ७-२-९) इति पर्युदासात् ‘फणितिः’ इत्यादिवत् इड् भवति।]]
1 {@“ग्रथि कौटिल्ये”@} 2 ‘कौटिल्यम् = शाठ्यं वक्रता वा’ इति मा।
धा।
वृत्तिः।
‘कौटिल्यम् = कुसृतिर्बन्धश्च’ इति क्षीरस्वामी।
‘ग्रथ्नातीति तु सन्दर्भे, ग्रन्थयेद् ग्रन्थतीति यौ।
कौटिल्ये ग्रन्थते ग्रन्थेः ग्राथयेद् ग्रथति ग्रथेः।।’ 3 इति देवः।
4 ग्रन्थकः-न्थिका, ग्रन्थकः-न्थिका, जिग्रन्थिषकः-षिका, जाग्रन्थकः-न्थिका
ग्रन्थिता-त्री, ग्रन्थयिता-त्री, जिग्रन्थिषिता-त्री, जाग्रन्थिता-त्री
-- ग्रन्थयन्-न्ती, ग्रन्थयिष्यन्-न्ती ती
-- ग्रन्थमानः, ग्रन्थयमानः, जिग्रन्थिषमाणः, जाग्रन्थ्यमानः
ग्रन्थिष्यमाणः, ग्रन्थयिष्यमाणः, जिग्रन्थिषिष्यमाणः, जाग्रन्थिष्यमाणः
5 ग्रन्-ग्रन्थौ-ग्रन्थः
-- -- -- ग्रन्थितम्-तः, ग्रन्थितः, जिग्रन्थिषितः, जाग्रन्थितः-तवान्
6 ग्रन्थः, 7 ग्रन्थनः, ग्रन्थः, जिग्रन्थिषुः, जाग्रन्थः
ग्रन्थितव्यम्, ग्रन्थयितव्यम्, जिग्रन्थिषितव्यम्, जाग्रन्थितव्यम्
ग्रन्थनीयम्, ग्रन्थनीयम्, जिग्रन्थिषणीयम्, जाग्रन्थनीयम्
ग्रन्थ्यम्, ग्रन्थ्यम्, जिग्रन्थिष्यम्, जाग्रन्थ्यम्
ईषद्ग्रन्थः-दुर्ग्रन्थः-सुग्रन्थः
-- -- -- ग्रन्थ्यमानः, ग्रन्थ्यमानः, जिग्रन्थिष्यमाणः, जाग्रन्थ्यमानः
ग्रन्थः, ग्रन्थः, जिग्रन्थिषः, जाग्रन्थः
ग्रन्थितुम्, ग्रन्थयितुम्, जिग्रन्थिषितुम्, जाग्रन्थितुम्
ग्रन्था, ग्रन्थना, जिग्रन्थिषा, जाग्रन्था
8 ग्रन्थनम्, ग्रन्थनम्, जिग्रन्थिषणम्, जाग्रन्थनम्
ग्रन्थित्वा, 9 ग्रथित्वा, ] ग्रन्थयित्वा, जिग्रन्थिषित्वा, जाग्रन्थित्वा
सङ्ग्रन्थ्य, सङूग्रन्थ्य, सञ्जिग्रन्थिष्य, सञ्जाग्रन्थ्य
ग्रन्थम् २, ग्रन्थित्वा २, 10 ग्रन्थम् २, ग्रन्थयित्वा २, जिग्रन्थिषम् २, जिग्रन्थिषित्वा २, जाग्रन्थम् २
जाग्रन्थित्वा २
11 इप्रत्यये रूपम्।
ग्रन्थिः = बन्धः।]] ग्रन्थिः।
01 (४३६)
02 (१-भ्वादिः-३६। सक। सेट्। आत्म।)
03 (श्लो। ९७)
04 [[२। ‘इदितो नुम् धातोः’ (७-१-५८) इति नुम्। एवं सर्वत्र नुम्।]]
05 [[३। थकारस्य संयोगान्तलोपः।]]
06 [पृष्ठम्०४३०+ २५]
07 [[१। ‘अनुदात्तेतश्च हलादेः’ (३-२-१४९) इति तच्छीलादिषु कर्तृषु युच्।]]
08 [[आ। ‘स वेथते स्माखिलवेथितं विधिं प्रश्रन्थितग्रन्थनधी रकत्थनः। अतेन्मुरारिर्मम चिन्मयोऽन्तिके च्योतन् दिशः प्रश्च्युतितैः स्मितामृतैः।।’ धा। का। १-६।]]
09 [[[२। अस्य धातोरिदित्त्वात् ‘नोपधात्--’ (१-२-२३) इति कित्त्वविकल्पे ‘अनिदिताम्--’ (६-४-२४) इति नलोपो न प्रवर्तते। अतः ‘ग्रन्थित्वा’ इत्येकमेव रूपम्। क्षीरस्वाम्याशयस्तु-- ‘नोपधात् थफान्ताद्वा’ (१-२-२३) इति क्त्वायां कित्त्वविकल्पः। तेन कित्त्वपक्षे ‘अनिदितां हल उपधायाः क्ङिति’ (६-४-२४) इति नकारलोपः, इति।]]
10 [ग्रथित्वा २, ]
11 [[३। औणादिके [द। उ। १-६८]
1 {@“ग्रन्थ सन्दर्भे”@} 2 सन्दर्भः = बन्धनम्।
‘ग्रथ्नातीति तु सन्दर्भे ग्रन्थयेद् ग्रन्थतीति यौ।
कौटिल्ये ग्रन्थते ग्रन्थेः ग्राथयेद् ग्रथति ग्रथेः।।’ 3 इति देवः।
4 ग्रन्थकः-न्थिका, ग्रन्थकः-थिका, जिग्रन्थिषकः-षिका, 5 जाग्रथकः-थिका
ग्रन्थिता-त्री, ग्रन्थयिता-त्री, जिग्रन्थिषिता-त्री, जाग्रथिता-त्री
6 ग्रथ्नन्-ती, ग्रन्थयन्-न्ती, जिग्रन्थिषन्-न्ती
-- ग्रन्थिष्यन्-न्ती-ती, ग्रन्थयिष्यन्-न्ती-ती, जिग्रन्थिषिष्यन्-न्ती-ती
-- -- ग्रन्थयमानः, ग्रन्थयिष्यमाणः, -- जाग्रथ्यमानः, जाग्रथिष्यमाणः
7 सुग्रत्-सुग्रथ् सुग्रथौ-सुग्रथः
-- -- ग्रथितम्-तः, ग्रन्थितः, जिग्रन्थिषितः, जाग्रथितः-तवान्
ग्रन्थः, ग्रन्थः, जिग्रन्थिषुः, जाग्रन्थः
ग्रन्थितव्यम्, ग्रन्थयितव्यम्, जिग्रन्थिषितव्यम्, जाग्रथितव्यम्
ग्रन्थनीयम्, ग्रन्थनीयम्, जिग्रन्थिषणीयम्, जाग्रथनीयम्
ग्रन्थ्यम्, ग्रन्थ्यम्, जिग्रन्थिष्यम्, जाग्रथ्यम्
ईषद्ग्रन्थः-दुर्ग्रन्थः-सुग्रन्थः
-- -- ग्रथ्यमानः, ग्रन्थ्यमानः, जिग्रन्थिष्यमाणः, जाग्रथ्यमानः
ग्रन्थः, ग्रन्थः, जिग्रन्थिषः, जाग्रन्थः
ग्रन्थितुम्, ग्रन्थयितुम्, जिग्रन्थिषितुम्, जाग्रथितुम्
8 ग्रन्था, ग्रन्थना, जिग्रन्थिषा, जाग्रथा
ग्रन्थनम्, ग्रन्थनम्, जिग्रन्थिषणम्, जाग्रथनम्
9 ग्रन्थित्वा- 10 ग्रथित्वा, ग्रन्थयित्वा, जिग्रन्थिषित्वा, जाग्रथित्वा
सङ्ग्रथ्य, सङ्ग्रन्थ्य, सञ्जिग्रन्थिष्य, सञ्जाग्रथ्य
11 ग्रन्थम् २, ग्रन्थित्वा २, ग्रथित्वा २, ग्रन्थम् २, ग्रन्थयित्वा २, जिग्रन्थिषम् २, जिग्रन्थिषित्वा२, जाग्रथम् २
जिग्रन्थिषित्वा २, जाग्रथित्वा २।
01 (४३७)
02 (९-क्र्यादिः-१५१३। सक। सेट्। पर।)
03 (श्लो। ९७)
04 [पृष्ठम्०४३१+ २५]
05 [[१। ‘अनिदितां हल उपधायाः क्ङिति’ (६-४-२४) इति यङ्निमित्तकः सर्वत्र नलोपः। ‘दीर्घोऽकितः’ (७-४-८३) इत्यभ्यासस्य दीर्घः।]]
06 [[२। ‘क्र्यादिभ्यः--’ (३-१-८१) इति श्ना विकरणप्रत्ययः। ‘श्नाभ्यस्तयोरातः’ (६-४-११२) इत्याकारलोपः। ‘अनिदिताम्--’ (६-४-२४) इति नकारलोपः।]]
07 [[३। ‘अनिदिताम्--’ (६-४-२४) इति नलोपे चर्त्वविकल्पः।]]
08 [[४। ‘घट्टिवन्दिविदिभ्यश्च’ (वा। ३-३-१०७) इत्यत्र चकारादस्मादपि धातोः शुद्धादेव युचि ग्रन्थना इति प्रक्रियाकौमुदी।]]
09 [[५। ‘नोपधात् थफान्ताद्वा’ (१-२-२३) इति कित्त्वविकल्पः। कित्त्वे नलोपः।]]
10 [[आ। ‘पूतं शीतैर्नभस्वद्भिः ग्रन्थित्वेव स्थितं रुचः। गुम्फित्वेव निरस्यन्तं तरङ्गान् सर्वतो मुहुः।।’ भ। का। ७-१०५।]]
11 [पृष्ठम्०४३२+ २२]
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.