| YouTube Channel

गोपिका (gopikA)

 
शब्दसागरः
English
गोपिका
f.
 (-का) A female cowherd, &c.: see गोपक.
Yates
English
गोपिका (का) 1.
f.
 A milk-maid.
Wilson
English
गोपिका
f.
 (-का) A female cowherd, &c.: see गोपक.
Monier Williams Cologne
English
गोपिका a
f.
 (g. शिवादि) a cowherd's wife, cowherdess,
BhP.
 x, 9, 14
f.
a protectress,
W.
गोपिका b
f.
 of °पक, q.v.
Shabdartha Kaustubha
Kannada
गोपिका
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಾರ್ತಿಕಮಾಸದ ಶುಕ್ಲಾಷ್ಟಮಿ
निष्पत्तिः - > गुपू (रक्षणे)- "ण्वुल्" (३-१-१३३)
व्युत्पत्तिः - > गोपायति
प्रयोगाः - > "कैदारिकाणामभितः समाकुलाः सहामसालोकयति स्म गोपिकाः"
उल्लेखाः - > माघ० १२-४२
गोपिका
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಾಪಾಡುವವಳು
प्रयोगाः - > "न खलु गोपिकानन्दनो भवानखिलदोहिनामन्तात्मदृक्"
उल्लेखाः - > भाग० १०-३१-४
Edgerton Buddhist Hybrid
English
Gopikā = Gopā (and Gopī), wife of the Bodhisattva: °kāya (gen.) LV 〔235.21〕 (vs)
°ke (voc.) 〔237.13〕 (vs)
MSV 〔iv.233.17〕 (but in 〔234.14〕 Yaśodharā).
Kridanta Forms
Sanskrit
गुप् (गु꣡पूँ꣡ रक्षणे - भ्वादिः - वेट्)
ल्युट् = गोपायनम् / गोपनम्
अनीयर् = गोपायनीयः / गोपनीयः - गोपायनीया / गोपनीया
ण्वुल् = गोपायकः / गोपकः - गोपायिका / गोपिका
तुमुँन् = गोपायितुम् / गोपितुम् / गोप्तुम्
तव्य = गोपायितव्यः / गोपितव्यः / गोप्तव्यः - गोपायितव्या / गोपितव्या / गोप्तव्या
तृच् = गोपायिता / गोपिता / गोप्ता - गोपायित्री / गोपित्री / गोप्त्री
क्त्वा = गोपायित्वा / गोपित्वा / गुप्त्वा / गुपित्वा
ल्यप् = प्रगोपाय्य / प्रगुप्य
क्तवतुँ = गोपायितवान् / गुप्तवान् - गोपायितवती / गुप्तवती
क्त = गोपायितः / गुप्तः - गोपायिता / गुप्ता
शतृँ = गोपायन् - गोपायन्ती
गुप् (गु꣡पँ॒ गोपने - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् = गोपनम्
अनीयर् = गोपनीयः - गोपनीया
ण्वुल् = गोपकः - गोपिका
तुमुँन् = गोपितुम्
तव्य = गोपितव्यः - गोपितव्या
तृच् = गोपिता - गोपित्री
क्त्वा = गोपित्वा / गुपित्वा
ल्यप् = प्रगुप्य
क्तवतुँ = गुपितवान् / गोपितवान् - गुपितवती / गोपितवती
क्त = गुपितः / गोपितः - गुपिता / गोपिता
शानच् = गोपमानः - गोपमाना
गुप् (गु꣡पँ꣡ व्याकुलत्वे - दिवादिः - सेट्)
ल्युट् = गोपनम्
अनीयर् = गोपनीयः - गोपनीया
ण्वुल् = गोपकः - गोपिका
तुमुँन् = गोपितुम्
तव्य = गोपितव्यः - गोपितव्या
तृच् = गोपिता - गोपित्री
क्त्वा = गोपित्वा / गुपित्वा
ल्यप् = प्रगुप्य
क्तवतुँ = गुपितवान् - गुपितवती
क्त = गुपितः - गुपिता
शतृँ = गुप्यन् - गुप्यन्ती
गुप् (गु꣡पँ꣡ भाषार्थः - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = गोपनम्
अनीयर् = गोपनीयः - गोपनीया
ण्वुल् = गोपकः - गोपिका
तुमुँन् = गोपयितुम् / गोपितुम्
तव्य = गोपयितव्यः / गोपितव्यः - गोपयितव्या / गोपितव्या
तृच् = गोपयिता / गोपिता - गोपयित्री / गोपित्री
क्त्वा = गोपयित्वा / गोपित्वा / गुपित्वा
ल्यप् = प्रगोप्य / प्रगुप्य
क्तवतुँ = गोपितवान् / गुपितवान् - गोपितवती / गुपितवती
क्त = गोपितः / गुपितः - गोपिता / गुपिता
शतृँ = गोपयन् / गोपन् - गोपयन्ती / गोपन्ती
शानच् = गोपयमानः / गोपमानः - गोपयमाना / गोपमाना
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 गोपिका, गोपी
noun
पुराणेषु वर्णिता गोपस्त्री।
"गोपिकाः कृष्णे स्निह्यन्ति स्म।"
Synonyms:
 गोपी, गोपिका, गोपा
noun
गोपजातीया स्त्री।
"गोपी दधि विक्रीणाति।"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
गोपिका,
स्त्री,
 (गोप्येव स्वार्थे कन् ह्रस्वश्च ।)गोपी । यथा, --“न खलु गोपिकानन्दनो भवा-नखिलदेहिनामन्तरात्मदृक् ।”इति श्रीभागवते । १० । ३१ ४ ॥
(गोपायति रक्षति या । गुपू ञ रक्षणे + ण्वुल् ।स्त्रियां टापि अत इत्वम् ।) रक्षित्री ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
गोपिका स्त्री गोपायति गुप--ण्वुल् । १ गोपालयित्र्याम्गोप्येव स्वार्थे क ह्रस्वः । २ गोपपत्न्याम् ।