| YouTube Channel

गोपनम् (gopanam)

 
Apte
English
गोपनम् [gōpanam], [गुप् भावे ल्युट्]
Guarding, protecting
तदाहुः स्वस्य गोपनम्
Av.*
12.4.1.
Hiding, concealing
उचितं गोपनमनयोः कुचयोः कनकाद्रिकान्तितस्करयोः Udb.
Reviling, abuse.
Flurry, hurry, alarm.
Envy, jealousy.
Perplexity, confusion.
ना Protection.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
गोपनम्, गुहनम्, निगुहनम्, छादनम्
noun
किमपि वस्तु कः अपि विचारः वा अन्यैः ज्ञायेत इति हेतुना आचरणम्।
"स्वजनेभ्यः किमपि गोपनं योग्यं नास्ति।"
Synonyms:
रक्षणम्, रक्षा, रक्ष्णम्, पालनम्, त्राणम्, गुप्तिः, गोपनम्, अवनम्
noun
कस्य अपि वस्तुनः तथा व्यक्तेः अन्येभ्यः त्राणार्थे रक्षकाणां नियोजनम्।
"रक्षकः रक्षणे जागरुकः अस्ति।"
Synonyms:
तेजःपत्त्रम्, तेजःपत्रम्, तापसजम्, तमालपत्त्रम्, तमालपत्रम्, तमालकम्, शिम्बपत्रम्, शिम्बपत्त्रम्, गन्धजातम्, छदनम्, गोपनम्, त्वक्पत्त्रम्, त्वक्पत्रम्, पत्त्रम्, पत्रम्, रामः, पत्त्राख्यम्, पत्राख्यम्
noun
उपस्करभेदः- त्वक्सार-वृक्षस्य पत्रम्।
"तेजःपत्त्रेण भोजनं रुचिकरं भवति।"
Synonyms:
गोपनीयता, गुप्तता, गुह्यता, गोप्यता, गुप्तिः, गोपनम्, गूढता, प्रच्छन्नता, रहस्यता, संवृतिः, संवृतता, गुप्तभावः
noun
गोपनीया अवस्था गोपनीयः भावो वा।
"अस्य रहस्यस्य गोपनीयता सन्धारणीया।"
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“गुप व्याकुलत्वे”@} 2 “णौ गोपयति भाषार्थे, निन्दायां से जुगुप्सते।
गोपायेद् रक्षणे त्वाये, व्याकुलत्वे तु गुप्यति।।” 3 इति देवः।
गोपकः-पिका, गोपकः-पिका, 4 जुगोपिषकः-जुगुपिषकः, 5 जोगुपकः-पिका
गोपिता-त्री, गोपयिता-त्री, जुगोपिषिता-जुगुपिषिता-त्री, जोगुपिता-त्री
6 गुप्यन्-न्ती, गोपयन्-न्ती, जुगोपिषन्-जुगुपिषन्-न्ती
-- गोपिष्यन्-न्ती-ती, गोपयिष्यन्-न्ती-ती, जुगोपिषिष्यन्-जुगुपिषिष्यन्-न्ती-ती
-- गोपयमानः, गोपयिष्यमाणः, जोगुप्यमानः, जोगुपिष्यमाणः
गुब्-गुप्-गुपौ-गुपः
-- -- -- गुपितम्-तः-तवान्, गोपितः, जुगोपिषितः-जुगुपिषितः, जोगुपितः-तवान्
7 गुपः, 8 प्रगोपी, गोपः जुगोपिषुः-जुगुपिषुः, जोगुपः
गोपितव्यम्, गोपयितव्यम्, जुगोपिषितव्यम्-जुगुपिषितव्यम्, जोगुपितव्यम्
गोपनीयम्, गोपनीयम्, जुगोपिषणीयम्-जुगुपिषणीयम्, जोगुपनीयम्
गोप्यम्, गोप्यम्, जुगोपिष्यम्-जुगुपिष्यम्, जोगुप्यम्
ईषद्गोपः-दुर्गोपः-सुगोपः
-- -- गुप्यमानः, गोप्यमानः, जुगोपिष्यमाणः-जुगुपिष्यमाणः, जोगुप्यमानः
गोपः, गोपः, जुगोपिषः-जुगुपिषः, जोगुपः
गोपितुम्, गोपयितुम्, जुगोपिषितुम्-जुगुपिषितुम्, जोगुपितुम्
गुप्तिः, गोपना, जुगोपिषा-जुगुपिषा, जोगुपा
9 गोपनम्, गोपनम्, जुगोपिषणम्-जुगुपिषणम्, जोगुपनम्, 10 गोपित्वा-गुपित्वा, गोपयित्वा, जुगोपिषित्वा-जुगुपिषित्वा, जोगुपित्वा
सङ्गुप्य, सङ्गोप्य, सञ्जुगोपिष्य-सञ्जुगुपिष्य, सञ्जोगुप्य
गोपम् २, गोपित्वा २, गुपित्वा २, गोपम् २, गोपयित्वा २, जुगोपिषम् -जुगुपिषम् २, जुगोपिषित्वा -जुगुपिषित्वा २, जोगुपम्
जोगुपित्वा २।
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
(४०९)
02
=>
(४-दिवादिः-१२३४। सक। सेट्। पर।)
03
=>
(श्लो। १२९)
04
=>
[[१। ‘रलो व्युपधाद्धलादेः संश्च’ (१-२-२६) इत्यनेन सेटः सनः कित्त्वविकल्पः। तेन गुणतदभावयोः रूपद्वयम्। एवं सर्वत्र सन्नन्ते बोद्ध्यम्।]]
05
=>
[[२। यङन्ते, ‘यस्य हलः’ (६-४-४९) इति यकारलोपे, ‘अतो लोपः’ (६-४-४८) इत्यलोपे, अल्लोपस्य स्थानिवद्भावात् लघूपधगुणो न। एवं सर्वत्र यङन्ते बोध्यम्।]]
06
=>
[[३। ‘दिवादिभ्यः--’ (३-१-६९) इति श्यन्। श्यनो ङिद्वद्भावान्नाङ्गस्य गुणः। ‘शप्- श्यनोर्नित्यम्’ (७-१-८१) इति नित्यं नुम्।]]
07
=>
[[४। ‘इगुपधज्ञा--’ (३-१-१३५) इति कर्तरि कः।]]
08
=>
[[५। ‘सुप्यजातौ--’ (३-२-७८) इति ताच्छील्ये णिनिः।]]
09
=>
[पृष्ठम्०३९८+ २२]
10
=>
[[१। ‘रलो व्युपधाद्धलादेः संश्च’ (१-२-२६) इति क्त्वायाः वैकल्पिकं कित्त्वम्। तेन रूपद्वयम्।]]