गोप (gopa)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
शब्दसागरः
Englishगोप (-पः-पा-पं)
1. A helper, a friend or patron.
2. A preserver, a
cherisher.
3. Who or what hides or conceals.
(-पः)
1. Superin-
tendent of a district.
2. The head of a cowpen.
3. A herdsman, a
cowherd, a milkman by caste and occupation.
4. A king.
5.
A Myrrh: see गोपरस.
(-पा or -पी) A plant, (Echites frutescens)
(-पा) A milk-woman, a female cowherd.
(-पी)
1. A cowherd's
wife, but especially applied to those of Brindaban, the compani-
ons and objects of KRISHNA'S juvenile sports, and who are consid-
ered sometimes as holy or celestial personages.
2. A protectress.
3. Nature, elementary nature.
गो the earth &c. and प what
preserves
also in some sense गुप् to hide, to protect, &c. affix क,
fem. affix टाप् or ङीष्, गां भूमिं वा पाति रक्षति पा-क ।
Yates
EnglishHelp us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Spoken Sanskrit
English गोप gopa herdsman
पशुपालक pazupAlaka herdsman
चारक cAraka herdsman
पाल pAla herdsman
पशुप pazupa herdsman
पशुरक्षि pazurakSi herdsman
पशुरक्षिन् pazurakSin herdsman
व्रजौकस् vrajaukas herdsman
गोपाध्यक्ष gopAdhyakSa chief herdsman
गोपेन्द्र gopendra chief herdsman
गोष्ठपति goSThapati chief herdsman
गोविन्द govinda chief herdsman
गोप gopa chief herdsman
पाली pAlI herdsman's wife
पशुपालिका pazupAlikA herdsman's wife
मदनगोपाल madanagopAla herdsman of love
ग्रामगोदुह् grAmagoduh village herdsman
गोपता gopatA herdsman's office
गोपायति { गोपाय } gopAyati { gopAya } verb act like a herdsman
गोपवेष gopaveSa dressed as a herdsman
सपाल sapAla attended by a herdsman
गोरक्षा gorakSA business of a herdsman
गौपिक gaupika son of a herdsman's wife
पिण्डार piNDAra buffalo-herdsman or cowherd
बालगोपाल bAlagopAla kRSNa as a youthful herdsman
व्रजकिशोर vrajakizora young herdsman or a young man of vraja
गोप gopa herdsman
पशुपालक pazupAlaka herdsman
चारक cAraka herdsman
पाल pAla herdsman
पशुप pazupa herdsman
पशुरक्षि pazurakSi herdsman
पशुरक्षिन् pazurakSin herdsman
व्रजौकस् vrajaukas herdsman
गोपाध्यक्ष gopAdhyakSa chief herdsman
गोपेन्द्र gopendra chief herdsman
गोष्ठपति goSThapati chief herdsman
गोविन्द govinda chief herdsman
गोप gopa chief herdsman
सङ्घातचारिन् saGghAtacArin living in herds
पाली pAlI herdsman's wife
पशुपालिका pazupAlikA herdsman's wife
पशुपा pazupA keeper of herds
मदनगोपाल madanagopAla herdsman of love
ग्रामगोदुह् grAmagoduh village herdsman
गो go herds of the sky
गोप gopa herder
Wilson
Englishगोप
(-पः-पा-पं)
1 A helper, a friend or patron.
2 A preserver, a cherisher.
3 Who or what hides or conceals.
(-पः)
1 Superintendent of a district.
2 The head of a cowpen.
3 A herdsman, a cowherd, a milkman by caste and occupation.
4 A king.
5 Myrrh: see गोपरस.
(-पा or -पी) A plant, (Echites frutescens).
(-पा) A milkwoman, a female cowherd.
(-पी)
1 A cowherd's wife, but especially applied to those of Vṛndāvana, the
companions and objects of KṚṢṆA'S juvenile sports, and who are considered
sometimes as holy or celestial personages.
2 A protectress.
3 Nature, elementary nature.
गो the earth, &c. and प what preserves
also in some senses
गुप to hide, to protect, &c. affix घञ्, fem. affix टाप् or
ङीष्.
Apte
Englishगोपः [gōpḥ], (-पी ) [गुप्-अच्]
One who guards or protects
शालिगोप्यो जगुर्यशः 4.2.
Hiding. concealment.
Reviling, abuse.
Flurry, agitation.
Light, lustre, splendour.
गोपः [gōpḥ] गोपनम् [gōpanam], गोपनम् See under गुप्.
Apte 1890
EnglishMonier Williams Cologne
EnglishMonier Williams 1872
Englishगोप गो-प, अस्, m. (fr. गो and rt. पा), a
cowherd, a herdsman, a milkman, considered as a
man of mixed caste
the chief of a cow-pen or
station
a protector, a guardian, a preserver, a
cherisher, a helper, a friend or patron
the super-
intendent of several villages, the head of a district
a king
the chief herdsman, i. e. Kṛṣṇa
N. of a
Gandharva [cf. गो-पति]
N. of a Buddhist Arhat
N. of a mountain
myrrh, = गोप-रस
(आ), f.
= गोपी, the plant Ichnocarpus Frutescens
N. of one
of the wives of Śākya-muni
(ई), f. the wife of a
cowherd, see below
[cf. गो-पा, अहि-गोप, इन्द्र-ग्°,
कुल-ग्°, त्रिदश-ग्°, सुरेन्द्र-ग्°।]
—गोप-कन्या,
f. the daughter of a cowherd
a nymph of Vṛndā-
vana
the plant Ichnocarpus Frutescens.
—गोप-कर्-
कटिका, f. = गोपाल-कर्कती.
—गोप-घोण्टा, f., N.
of a plant, = हस्तिकोलि, commonly शेयाकुल, a wild
sort of jujube, Zizyphus Nepeca or Zizyphus Œnoplia.
—गोप-जीविन्, ई, m., N. of a mixed caste.
—गोप-
ता, f. the office of a herdsman.
—गोप-दत्त, अस्,
m., N. of a Buddhist author.
—गोप-दल, अस्, m.
the betel-nut or areca tree.
—गोप-बधू or गोप-
वधू, ऊस्, f. a cowherd's wife
the plant Ichnocarpus
Frutescens (शारिवा)
[cf. गोप-कन्या।]
—गोप-
बधूटी, f. the youthful wife of a cowherd.
—गोप-
भद्र, अम्, n. the fibrous root of a water-lily
(शालूक)
(आ), f. the plant Gmelina Arborea, [cf.
काश्मरी]
also गोप-भद्रिका.
—गोप-रस, अस्,
m. gum myrrh, myrrh
[cf. गो-प and रस।]
—गोप-
राष्ट्र, आस्, m. pl., N. of a people.
—गो-परीणस्,
आस्, आस्, अस्, Ved. abundantly furnished with cattle or
milk.
—गोप-वन, अस्, m., N. of a Ṛṣi of the
family of Atri.
—गोप-वल्ली, f. the plant Ichnocarpus
Frutescens (अनन्ता)
Sanseviera Zeylanica (मूर्वा)।
—गोप-वेश or गोप-वेष, अस्, आ, अम्, dressed
as a herdsman.
—गोपाटविक, अस्, m. a cowherd
(fr. गोप, a herd, and आटविक, a forester?).
—गो-
पादित्य (°प-आद्°), अस्, m., N. of a king of Kaś-
mīra
N. of a poet.
—गोपाध्यक्ष (°प-अध्°),
अस्, m. an overseer of herdsmen, the chief of herds-
men.
—गोपानसी (°प-अन्°), f. the wood of a
thatch, a curved beam which supports it
the bam-
boo frame-work on which it rests.
—गोपेन्द्र (°प-
इन्°), अस्, m. the chief of the herdsmen, an epithet
of Kṛṣṇa or Viṣṇu.
—गोपेश (°प-ईश), अस्, m.
a chief herdsman, the keeper or owner of kine
an
epithet of Kṛṣṇa
also of Nanda, the foster-father
of Kṛṣṇa
also of Śākya-muni.
Macdonell
EnglishBenfey
EnglishApte Hindi
Hindiगोपः
गो-पः -
ग्वाला
गोपः
गो-पः -
गौशाला का प्रधान
गोपः
गो-पः -
गाँव का अधीक्षक
गोपः
गो-पः -
राजा
गोपः
गो-पः -
"प्ररक्षक, अभिभावक"
गोपः
- गुप् - अच्
घञ् वा
"रक्षक, रक्षा करने वाला"
गोपः
- -
"छिपाना, गुप्त रखना"
गोपः
- -
"दुर्वचन, गाली"
गोपः
- -
"हड़बड़ी, क्षोभ"
गोपः
- -
"प्रकाश, प्रभा, दीप्ति"
Shabdartha Kaustubha
Kannadaगोप
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗೊಲ್ಲ
निष्पत्तिः - > पा (रक्षणे) - "कः" (३-२-३)
व्युत्पत्तिः - > गाः पाति
प्रयोगाः - > "प्रपेदिरे पूर्वयुगानुभूतिं गोपास्तदा गोप्तरि वासुदेवे"
उल्लेखाः - > याद० ४-७८
गोप
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗ್ರಾಮಾಧಿಕಾರಿ
गोप
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಭೂಪಾಲ /ರಾಜ /ದೊರೆ
व्युत्पत्तिः - > गां भूमिं पाति
गोप
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ರಕ್ಷಕ /ಕಾಪಾಡುವವನು
गोप
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗೊಷ್ಠಾಧ್ಯಕ್ಷ /ದನಗಳ ಕೊಟ್ಟಿಗೆಯ ಅಧಿಕಾರಿ
विस्तारः - > "गोपो गोपालके गोष्ठाध्यक्षे पृथिवीपतावपि । ग्रामौघाधिकृते पुंसि शारिवाख्यौषधौ स्त्रियाम्"- मेदि० ।
L R Vaidya
EnglishIndian Epigraphical Glossary
EnglishGopa (EI 24), a watchman.
(HD), officer in charge of the royal cattle
officer over
five or ten villages according to the Arthaśāstra, II. 35.
(HRS), according to the Arthaśāstra, (1) officer in charge
of five or ten villages with revenue and police functions
(2)
officer in charge of ten, twenty or forty families in the city
similar to the Paṭel, or Paṭvārī (H. Rev. Syst., pp. 146-47).
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
GermanSanskrit Tibetan
Tibetanskong ba
१) अवदात २) अवदन्न ३) गोप ४) परुः (?) ५) पा ६) पाल ७) पालन ८) भुज ९) रक्ष्
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskritस्थायुकोऽधिकृतो ग्रामे गोपो ग्रामेषु भूरिषु ।
स्थायुक (पुं), गोप (पुं)
गोपाले गोधुगाभीरगोपगोसंख्यबल्लवाः ।
गोपाल (पुं), गोदुह् (पुं), आभीर (पुं), गोप (पुं), गोसङ्ख्य (पुं), वल्लव (पुं)
Mahabharata
EnglishGopa, pl. (ºāḥ) (“cowherds”) = Nārāyaṇa, pl.: VI, 3131.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritगोपः, (गोर्जलात् कफपित्तादिदूषितरसातपाति रक्षतीति । गो + पा + “आतोऽनुपसर्गेकः ।” ३ । २ । ३ । इति कः ।) बोलः । (गांगोजातिं पाति रक्षतीति । गो + पा + कः ।)जातिविशेषः । गोयाला इति भाषा ॥
तत्-पर्य्यायः । गोसंख्यः २ गोधुक् ३ आभीरः ४वल्लवः ५ गोपालः ६ । इत्यमरः । २ । ९ । ५७ ॥
तस्योत्पत्तिर्यथा, --“मणिबन्ध्यां तन्त्रवायात् गोपजातेश्च सम्भवः ।”इति पराशरपद्धतिः ॥
(यथा, मनुः । ८ । २६० ।“व्याधाञ्छाकुनिकान् गोपान् कैवर्त्तान् मूल-खानकान् ।व्यालग्राहानुञ्छवृत्तीनन्यांश्च वनचारिणः ॥
”)गोष्ठाध्यक्षः । (गां पृथिवीं पाति रक्षतीति ।पा + कः ।) पृथ्वीपतिः । बहुग्रामस्याधिकृतः ।इति मेदिनी । पे । ५ ॥
(गाः पाति रक्षतीति ।पा + कः । गोरक्षकः । यथा, मनुः । ८ । २३१ ।“गोपः क्षीरभृतो यस्तु स दुह्याद्दशतो वराम् ।गोस्वाम्यनुमते भृत्यः सा स्यात् पाले भृते भृतिः ॥
”गन्धर्व्वविशेषः । यथा, रामायणे । ६ । ९१ । ४६ ।“नारदस्तुम्बुरुर्गोपः प्रभया सूर्य्यवर्च्चसः ।एते गन्धर्व्वराजानो भरतस्याग्रतो जगुः ॥
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskritगोप स्त्री गां भूमिं वा पाति रक्षति पा--क । (गोयाणा)१ जातिभेदे स्त्रियां ङीष् । “व्याधांच्छाकुनिकान्” गोपान्मनुः । “मणिवन्द्यां तन्तुवायात् गोपजातेश्च सम्भवः”पराशरः “सच्छूद्रौ गोपनापितौ” इत्युक्तेः तस्यसच्छूद्रत्वम् २ ग्रामाधिकृते ३ भूरक्षके, च ।४ गोष्ठाध्यक्षे च मेदि० । गोरक्षकमात्रे च ।“गोपः क्षीरभृतोयस्तु स दुह्याद्दशतो वराम् । गोस्वा-प्यनुमते भृत्यः सा स्यात्पालेऽभृते भृतिः” मनुः । “नन्द-गोपगृहे जाता यशोदा गर्भसम्भवा” देवी भा० । “गोप-वधूटी दुकूलचौराय” भाषां० “तद्वनं तापसानित्यं गो-पाश्च वनचारिणः” भा० व० १२ अ० ।गोपयति गुप--अच् । ६ रक्षके । “सर्वे देवाभुवनस्यास्यगोपाः” भा० आनु० १० अ० । कस्मिंचिकर्म्मण्युपपदेगुप--अण् । भूगोपादि तत्तद्वस्तु पालके । “दिव्यास्त्र-विन्महातेजाः कर्णो वैकर्तनो वृषः । सेनागोपश्चस कथम्” भा० कर्ण० ८ अ० । “पृष्ठगोपे वृकोदरे”भा० आ० २० । अ० । स्त्रियां पणन्तत्वात् ईप् । मुग्धबो०गौरा० ङीष् पा० । “शालि गोप्योजगुर्गुणान्” रघुः ।७ उपकारके शब्दर० । गां जलं पिबौ पा--क ।८ वोले शब्दार्थचि० ।
Grassman
GermanBurnouf
Frenchगोप गोप (गो
पा garder) gardien de vaches,
vacher, bouvier.
Au fig. gardien, défenseur, protecteur
chef de
district, seigneur roi.
Myrrhe, cf. गोस। -- F. गोपा et
गोपी vachère, bergère qui garde les vaches.
Au fig.
protectrice, gardienne.
Nature, disposition ou propriété naturelle.
Np. d'une des trois femmes de Śākyamuni.
Au pl. les Gopīs
ou bergères, dans la légende de Kṛṣṇa.
गोपक chef de district.
Myrrhe.
गोपघोण्टा jujubier sauvage ou nepeca.
गोपजिह्व a. qui a une langue de vache, qui lèche comme la
vache, Vd. [ép. du feu].
Stchoupak
Frenchगो-प-
vacher, bouvier, berger, laitier
protecteur
de Kṛṣṇa,
d'un Gandharva
d'une certaine catégorie de plantes
-ई- bergère,
gardienne, protectrice.
°वधू- femme de berger.
°वेष- a. vêtu en berger.
गोपाध्यक्ष- berger en chef, surveillant des bergers.
गोपानसी- charpente d'un toit de chaume.
गोपेन्द्र- berger, bouvier en chef
Kṛṣṇa.
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.