गेह (geha)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 गेह n.
  (-हं) A house,  a dwelling.
 E.
  ग a name of GANESHA इह् to desire, 
affix घञ्
 that deity being usually invoked upon laying the found-
ations of a house.

Capeller Eng

English

 गेह॑ n.
  house,  mansion
 गेहिनी f.
  = गृहिणी.

Yates

English

 गेह (हं) 1.
n.
  A house.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

 
   गेह  geha  n.
   two habitations  
   गेह  geha  n.
   family life   
   गेह  geha  n.
   habitation  
   गेह  geha  n.
   house   
   गेह  geha  n.
   house and the body  
   गेह  geha  n.
   dwelling     
            

Wilson

English

 गेह
n.
  (-हं) A house,  a dwelling.
E.
  ग a name of GAṆEŚA,  इह to desire,  affix घञ्
 that deity
being usually invoked upon laying the foundations of a house.

Apte

English

गेहम् [gēham],  [गो गणेशो गन्धर्वो वा ईहः ईप्सितो यत्र Tv.] A house,  habitation
 सा नारी विधवा जाता गेहे रोदिति तत्पतिः Subhāṣ.N.  B. The loc.
  of this word is used with several words to form aluk Tat.
  compounds
 e. g.  गेहेक्ष्वेडिन् a.
  'bellowing at home only',  i. e.  a coward,  poltroon.  गेहेदाहिन् a.
  'sharp at home only' i.e. a coward. गेहेनर्दिन्a.  'shouting defiance at home only'
 i. e.  a coward,  dunghill-cock
 यद् गेहेनर्दिनमसौ शरैर्भीरुमभाययत् Bk.*
  5.41. गेहमेहिन् a.
  'making water at home
 i.e. indolent. गेहेव्याडः a braggadocio,  braggart,  boaster. गेहेशूरः 'a househero',  a carpet-knight,  boasting coward.

Apte 1890

English

 गेहं [गो गणेशो गंधर्वो वा ईहः ईप्सितो यत्र Tv.] A house,  habitation
 सा नारी विधवा जाता गेहे रोदिति तत्पतिः Subhāṣ. N. B. The loc. of this word is used with several words to form aluk Tat. compounds
 e. g. गेहेक्ष्वेडिन् a. ‘bellowing at home only’,  i. e. a coward,  poltroon. गेहेदाहिन् a. ‘sharp at home only’ i. e. a coward. गेहेनर्दिन् a. ‘shouting defiance at home only’
 i. e. a coward,  dunghill-cock. गेहेमेहिन् a. ‘making water at home
’ i. e. indolent. गेहेव्याडः a braggadocio,  braggart,  boaster. गेहेशूरः ‘a househero’,  a carpet-knight,  boasting coward. 

Monier Williams Cologne

English

 गेह॑ n.
  (corrupted fr.
  गृह॑),  a house,  dwelling,  habitation,  VS.
  xxx,  9
 Mn.
  
 MBh.
   &c.
  

 family life,  Jātakam.
  

 गेह॑ n.
  du.
  ‘the two habitations’,  the house and the body,  BhP.
   x,  60,  20

Monier Williams 1872

English

 गेह गेह,  अम्,  n. (corrupted fr. गृह),  a
house,  a dwelling,  a habitation.
—गेह-दाह,  अस्,  m.
the burning of a house,  a conflagration.
—गेह-पति, 
इस्,  m. the master of a house,  a householder,  husband.
—गेह-भू,  ऊस्,  f. the site of a house,  the ground
on which it is built.
—गेहे-क्ष्वेडिन्,  ई,  इनी,  इ, 
blustering at home,  a house-hero,  a coward.
—गेहे-
दाहिन्,  ई,  इनी,  इ,  scorching and burning at home,  a
house-hero.
—गेहे-दृप्त,  अस्,  आ,  अम्,  overbearing
at home.
—गेहे-धृष्ट,  अस्,  आ,  अम्,  insolent at
home.
—गेहे-नर्दिन्,  ई,  इनी,  इ,  shouting defiance
at home,  a poltroon,  a dunghill-cock.
—गेहे-मेहिन्, 
ई,  इनी,  इ,  making water at home
 a lazy,  effeminate
or indolent man.
—गेहे-विजितिन्,  ई,  इनी,  इ,  victorious
at home,  a cowardly boaster.
—गेहे-व्याड,  अस्,  m.
fierce at home,  a braggart,  a boaster.
—गेहे-शूर, 
अस्,  m. a house-hero,  a carpet-knight,  a boasting
coward.
—गेहोपवन (°ह-उप्°),  अम्,  n. a small
forest near a house.

Macdonell

English

 गेह geh-á,  n.
  house,  dwelling: du. house 🞄and body
 -inī,  f.
  housewife,  spouse.

Benfey

English

 गेह गेह (probably a dialect. form
of गर्ह,  the original form of गृह), 
n.
 
 1. A house,  Man.  2,  184.
 2. An
edifice,  Rājat. 5,  37 (a temple).
 -- Comp.
 
जतु-,  n.
  a house painted and filled
with lac and other combustible sub-
stances,  MBh. 5,  1987.

Apte Hindi

Hindi

गेहम्
नपुं*
   - गो गणेशो गंधर्वो वा ईहः ईप्सितो यत्र तारा*
"घर,  आवास"

Shabdartha Kaustubha

Kannada

गेह
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮನೆ /ವಾಸಸ್ಥಾನ
व्युत्पत्तिः - > गो गणपतिः ईहः ईप्सितो यस्मिन्
प्रयोगाः - > "एतान्यपि सतां गेहे नोच्छिद्यन्ते कदाचन"
उल्लेखाः - > हितो०

L R Vaidya

English

 geha {% n. %} A house,  a habitation,  M.ii.184,  iii.58.

Bopp

Latin

 गेह n. domus,  habitatio. N. 17. 16. BH. 6. 41. (Cf. गृह, 
quod ipsum e गर्ह (v. ऋ),  unde गेह ejecto र् et mutato
अ in ए ortum esse videtur
 respicias formas prâcritas
ut गेह्णदु pro गृह्णातु,  et v. Höfer p. 35.)

Anekartha-Dvani-Manjari

Sanskrit

क्षय
क्ली
क्षय,  गेह
क्षयं गेहे क्षयो ह्रासः श्रमः खेदः श्रमः क्रिया ॥ १६ ॥
verse 3.1.1.16
page 0014

Lanman

English

 gehá,  n. house. [ident. w. gṛhá: cf. the
ident. √√ṛdh and edh.]

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 गेह Familienleben,  Jātakam. 18,  19
 20,  35.

Sanskrit Tibetan

Tibetan

khang pa
१) आगार २) आवसथ ३) कुटिका ४) कुटी ५) गृह ६) गेह ७) धामन् ८) प्रासाद ९) भवन १०) मन्दिर ११) लयन १२) वेशमन् १३) शाला १४) संगीतिप्रासाद १५) सदन

khyams
१) गेह २) मण्डप ३) वीथि

khyim
१) अगार २) आगार ३) आवसथ ४) ओकस् ५) कुल ६) गृह ७) गेह ८) निवेशन ९) परिवेश १०) पुर ११) प्रासाद १२) भवन १३) राशि १४) लयन १५) वेश्म १६)

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
गेहभूर्वास्तु गेहे तु गृहं वेश्म निकेतनम् ॥ ९८९ ॥
मन्दिरं सदनं सद्म निकाय्यो भवनं कुटः ।
आलयो निलयः शाला सभोदवसितं कुलम् ॥ ९९० ॥
धिष्ण्यमावसथं स्थानं पस्त्यं संस्त्याय आश्रयः ।
ओको निवास आवासो वसतिः शरणं क्षयः ॥ ९९१ ॥
धामागारं निशान्तं च कुट्टिमं त्वस्य बद्धभूः ।
-wordlist-
 
गेहभू (स्त्री),  वास्तु (पुंक्ली),  गेह (पुंक्ली),  गृह (पुंक्ली),  वेश्मन् (क्ली),  निकेतन (क्ली),  मन्दिर (स्त्रीक्ली),  सदन (क्ली),  सद्मन् (क्ली),  निकाय्य (पुं),  भवन (पुंक्ली),  कुट (पुं),  आलय (पुं),  निलय (पुं),  शाला (स्त्री),  सभा (स्त्री),  उदवसित (क्ली),  कुल (क्ली),  धिष्ण्य (क्ली),  आवसथ (क्ली),  स्थान (क्ली),  पस्त्य (क्ली),  संंस्त्याय (पुं),  आश्रय (पुं),  ओकस् (क्ली),  निवास (पुं),  आवास (पुं),  वसति (स्त्री),  शरण (क्ली),  क्षय (पुं),  धामन् (क्ली),  अगार (क्ली),  निशान्त (क्ली),  कुट्टिम (क्ली),  बद्धभू (स्त्री)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

आवास
आवास,  आवसथ,  गृह,  भवन,  स्थान,  निशान्त,  कुल,  संस्त्याय,  निलय,  निकाय्य,  उटज,  गेह,  कुट,  मन्दिर,  धिष्ण्य,  धामन्,  निकेतन,  सदन,  पस्त्य,  वास्तु,  क्षय,  शाला,  वेश्मन्,  निवेशन,  उदवसित,  सद्मन्,  ओकस्,  शरण,  अगार,  निवसन,  आलय
आवासावसथं गृहं च भवनं स्थानं निशान्तं कुलं, 
संस्त्यायो निलयो निकाय्यमुटजं गेहं कुटं मन्दिरम् ।
धिष्ण्यं धाम निकेतनं च सदनं पस्त्यं च वास्तु क्षयः
शाला वेश्म निवेशनोदवसिते प्रोक्ते च सद्मौकसी ॥ २९१ ॥
शरणमगारं निवसनमालय एकार्थवाचकाः शब्दाः ।
verse 2.1.1.291
page 0035

कक्षा
कक्षा,  गुह्यपिधान,  काञ्ची,  गेह,  प्रकोष्ठ
कक्षा गुह्यपिधाने काञ्च्यां गेहे प्रकोष्ठे च ॥ ८४२ ॥
verse 5.1.1.842
page 0096

नाममाला

Sanskrit

सदन,  सद्म,  भवन,  धिष्ण्य,  वेश्मन्,  मन्दिर,  गेह,  निकेतन,  आगार,  निशान्त,  निवृत,  गृह,  वसति,  आवसथ,  आवास,  स्थान,  धामन्,  आस्पद,  पद,  निकाय,  निलय,  पस्त्य,  शरण,  आलय
सदनं सद्म भवनं धिष्ण्यं वेश्माथ मन्दिरम् ।
गेहं निकेतनागारं निशान्तं निवृतं गृहम् ॥ १३२ ॥
वसत्यावसथावासं स्थानं धामास्पदं पदम् ।
निकायं निलयं पस्त्यं शरणं विदुरालयम् ॥ १३३ ॥
verse 0.1.1.132
page 0067

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 गेहं,  क्ली,
   (गो गन्धर्व्वो गणेशश्च । गेन गन्धर्व्वणगणेशेन वा ईह्यते काम्यते इति । ग + ईह +कर्म्मणि घञ् । यद्वा,  गो गन्धर्व्वो गणेशो वाईहः ईप्सितो यस्मिन् ।) गृहम् । इत्यमरः ।२ । २ । ४ ॥
 (यथा,  हितोपदेशे ।“तृणानि भूमिरुदकं वाक् चतुर्थी च सूनृता ।एतान्यपि सतां गेहे नोच्छिद्यन्ते कदाचन ॥
”)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 गेह न०
  गो गणेशो गन्धर्वो वा ईहः ईप्सितो यत्र । गृहे ।“जामयोयानि गेहानि” “एतान्यपि सतां गेहे नोच्छि-द्यन्ते कदाचन” मनुः । “त्यक्त्वा गेहं झटिति यमुनामञ्जुकञ्जं जगाम” पदाङ्कदू० “गेहदाहेऽग्नये” क्षामवतेपुरोडाशः” कात्या० श्रौ० २५ । ४ । ३६ । “यजमानस्य निवास-गृहदाहेऽग्निगृहदाहे वा क्षामवन्नामाग्निमुद्दिश्य पुरो-डाशः निर्वाप्य इत्यर्थः” कर्कः ।स्वामिभेदादिना गेहानां नामभेदा हेमचन्द्रेणदर्शिता यथा“प्रासादो देवभूपानां हर्म्यन्तु धनिनां गृहम् । मठावसथ्यावसथाः स्युश्छात्रप्रतिवेश्मनि । पर्णशालोटजश्चै-व विहारो जिनसद्मनि । गर्भागारे प्रवरको वासौकःशयनास्पदम् । माण्डागारं तु कोषः स्याच्चन्द्रशाला शिरोगृहम् । कुप्यशाला तु सन्धानी कायमानो तृणौकसि ।होत्रीयन्तु हविर्गेहं प्राग्वंशः प्राग् हविर्गृहात् ।आथर्वणं शान्तिगृहमास्थानगृहमिन्द्रकम् । तैलिशा-ला यन्त्रगृहमरिष्टं सूतिकागृहम् । सूदशाला रसवतीपाकस्थानं महानसम् । हस्तिशाला तु चतुरं वाजि-शाला तु मन्दुरा । सन्दानिनी तु गोशाला चित्र-शाला तु जालिनी । कुम्भशाला पाकपुटी तन्तुशालातु गर्त्तिका । नापितशाला वपनी शिल्पा स्वरकुटी-च सा । आवेशनं शिल्पिशाला सत्रशाला प्रतिश्रेयः ।आश्रमस्तु मुनिस्थानमुपघ्नंस्त्वन्तिकाश्रयः । प्रपा पानीय-शाला स्याद्गञ्जा तु मदिरागृहम् । पक्वणः शवरावासोधोषस्त्वाभीरपल्लिका । पण्यशाला निषद्याट्टो हट्टा विपणिरापणः । वेश्याश्रयः पुरं वेशो मण्डपस्तु जनाश्रयः” ।ततोऽस्त्यर्थे इनि । गेहिन् मतुप मस्य वः । गेहवत् गृ-हस्वामिनि स्त्रियां ङीप् । गेहं गेहकृत्यं साध्यतया-ऽस्त्यस्याः इनि ङीप् । भार्यायाम् “मद्गेहिन्याः प्रियइति सस्ये! चेतसा कातरेण” मेघ० ।

Capeller

German

 गेह॑ n.
  Haus,  Wohnung.

Grassman

German

 (gehá),  n.,  Haus,  aus gṛhá entstanden.

Burnouf

French

 गेह गेह n.
  forme prâkrite pour गृह,  maison, 
demeure.
गेहनर्दिन् m.
  homme paresseux ou incapable de s'occuper
d'autre chose que du ménage.
गेहशूर m.
  mms.

Stchoupak

French

 गेह-
 nt. -इन्- m.
  = गृह- गृहिन्- (formes prâkrites).

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.