| YouTube Channel

गृत्स (gRtsa)

 
शब्दसागरः
English
गृत्स
m.
(-त्सः) A name of KANDARPA.
E.
गृध् to be desirous, and
Unadi
aff.
Capeller Eng
English
गृ॑त्स
a.
clever, dexterous, wise.
Yates
English
गृत्स (त्सः) 1.
m.
A name of
Kandarpa.
Spoken Sanskrit
English
गृत्स gRtsa
adj.
smart
गृत्स gRtsa
adj.
judicious
गृत्स gRtsa
adj.
clever
गृत्स gRtsa
adj.
wise
गृत्स gRtsa
adj.
dexterous
गृत्स gRtsa
m.
sharp fellow
गृत्स gRtsa
m.
god of love
गृत्स gRtsa
adj.
judicious
प्रपश्यमान prapazyamAna
adj.
judicious
प्रपश्यत् prapazyat
adj.
judicious
विवेचक vivecaka
adj.
judicious
विवेकवत् vivekavat
adj.
judicious
विवेकिन् vivekin
adj.
judicious
विवेक्तृ vivektR
adj.
judicious
विशेषज्ञ vizeSajJa
adj.
judicious
समानप्रतिपत्ति samAnapratipatti
adj.
judicious
विविक्त vivikta
adj.
judicious
समीक्ष्य samIkSya absol. judiciously
विमृश्य vimRzya absol. judiciously
अवेक्षया avekSayA adverb instr. judiciously
मेधाविन्विता medhAvinvitA
f.
judiciousness
Wilson
English
गृत्स
m.
(-त्सः) A name of KANDARPA.
E.
गृध to be desirous, and Uṇādi
aff.
Apte
English
गृत्स [gṛtsa],
a.
Clever
dexterous
judicious
wise.
A sharp fellow, sharper. -त्सः The god of love.
Apte 1890
English
गृत्स a. 1 Clever
dexterous
judicious, wise.
2 A sharp fellow, sharper.
त्सः The god of love.
Monier Williams Cologne
English
गृ॑त्स
mfn.
(Naigh. iii, 15
गृध् ?) clever, dexterous, judicious, wise,
RV.
गृ॑त्स
m.
a sharp fellow,
VS.
xvi, 25
the god of love,
Uṇ.
(cf. रथ-गृत्स॑.)
Monier Williams 1872
English
गृत्स गृत्स, अस्, आ, अम् (fr. rt. गृध् ?),
clever, dexterous
judicious, wise
a sharp fellow, a
sharper
(अस्), m. the god of love, Kāma or Kandarpa.
—गृत्स-पति, इस्, m., Ved. the chief of a number
of sharpers.
—गृत्स-मति, इस्, m., N. of a son of
Su-hotra.
—गृत्स-मद, अस्, m., N. of a son of
Śaunaka, of the family of Bhṛgu
(according to a
legend he was formerly a son of Śuna-hotra, of the
family of Aṅgiras, but by Indra's will was transferred
to the Bhṛgu family
he is the chief Ṛṣi of the
second Maṇḍala of the Ṛg-veda.)
Macdonell
English
गृत्स gṛt-sa,
a.
[eager: gṛdh] nimble
🞄dexterous, clever: -madá,
m.
N. of a Ṛṣi 🞄pl. his descendants.
Shabdartha Kaustubha
Kannada
गृत्स
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಾಮದೇವ /ಮನ್ಮಥ
निष्पत्तिः - > गृधु (अभिकाङ्क्षायाम्) -"सः" (उ० ३-६९)
व्युत्पत्तिः - > गृध्यत्यनेन
गृत्स
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಕಾಮುಕ /ವಿಷಯಾಸಕ್ತ
गृत्स
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಮೇಧಾವಿ /ಜಾಣ /ಬುದ್ಧಿಶಾಲಿ
गृत्स
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಸ್ತುತ್ಯ /ಹೊಗಳಲ್ಪಡುವವನು
गृत्स
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಹೊಗಳುವವನು
Lanman
English
gṛ́tsa, a. clever
wise.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
सुभग, चारु, पेशल, गृत्स, ललित
adjective
यः आकर्षकरीत्या सज्जीभवति।
"विवाहादिषु अवसरेषु जनाः स्वान् सुभगान् दर्शयितुं प्रयतन्ते।"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
गृत्सः,
पुं,
(गृध्यति लिप्सत्यनेनेति गृध् अभि-काङ्क्षायाम् + “गृधिपण्योर्दकौ ।” उणां ।३ ६९ इति सः कित् दकारान्तादेशश्च ।)कन्दर्पः इत्युणादिकोषः
(त्रि, स्तुत्यः ।यथा, ऋग्वेदे ८७ ।“गृत्सो राजा वरुणश्चक्र एतं दिविप्रेङ्खम् ।”“गृत्सः स्तुत्यः ।” इति भाष्यम्
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
गृत्स
पु०
गृध्यति अनेन गृध--स कामदेवे उज्ज्वलद०२ स्तोतरि स्तुत्ये
त्रि०
माधवः “गृत्सं कविं विश्व-विदमसूरम्” ऋ० १९ “गृत्सं गृणन्तम्” भा०“गृत्सो राजा वरुणश्च एतम्” ऋ० ८७ “गृ-त्सः स्तुत्यः” भा० मेधाबिनि
त्रि०
निरु० अग्निस्त-रुणश्चिदस्तु” ऋ० “गृत्सो मेधावी” भा० विष-याभिलाषुके
त्रि०
रुद्रभेदे
पु०
“गृत्सेभ्यो गृत्सपतिभ्यश्चवो नमो नमः” यजु० १६ २५
Capeller
German
गृ॑त्स rasch, gewandt, klug.
Grassman
German
gṛ́tsa, a. [von gṛdh], 1〉 rasch, gewandt
2〉 geistig gewandt, klug, weise, mit dem Gegensatze pā́ka ({854, 5}
{301, 2}), acít ({602, 7}).
-as 1〉 {282, 3}. 2〉 agnís {301, 2}
{520, 2}
rā́jā váruṇas {603, 5}.
-am 2〉 kavím (agním) {253, 1}
(mártam) {602, 7}.
-āya 1〉 {235, 2}.
-asya 2〉 {854, 5}.
Burnouf
French
गृत्स गृत्स
m.
(गृध्
sfx. स) surn. de Kandarpa.