गुरुत्व (gurutva)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 गुरुत्व n.
  (-त्वं)
	 1. Sacredness,  venerableness,  respectability.
	 2. Greatness, 
magnitude.
	 3. Weight,  heaviness.
	 4. Burden,  trouble.
 E.
  गुरु and त्व
affix
 also with तल्,  गुरुता.

Capeller Eng

English

 गुरुत्व n.
  weight,  heaviness,  severity
 prosodical length, 
importance etc. = prec.
 

Yates

English

 गुरु-त्व (त्वं) 1.
n.
  Greatness
 sacred-
ness
 weight
 trouble.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

गुरुत्व 	-	 gurutva 	-	 n.
  	-	 gravity
गुरुत्व 	-	 gurutva 	-	 n.
  	-	  length
गुरुत्व 	-	 gurutva 	-	 n.
  	-	  venerableness
गुरुत्व 	-	 gurutva 	-	 n.
  	-	  respectability
गुरुत्व 	-	 gurutva 	-	 n.
  	-	  magnitude
गुरुत्व 	-	 gurutva 	-	 n.
  	-	  greatness
गुरुत्व 	-	 gurutva 	-	 n.
  	-	  violence
गुरुत्व 	-	 gurutva 	-	 n.
  	-	  consequence  [ importance ]
गुरुत्व 	-	 gurutva 	-	 n.
  	-	  office of a teacher
गुरुत्व 	-	 gurutva 	-	 n.
  	-	  dignity
गुरुत्व 	-	 gurutva 	-	 n.
  	-	  burden
गुरुत्व 	-	 gurutva 	-	 n.
  	-	  severity
गुरुत्व 	-	 gurutva 	-	 n.
  	-	  weight
गुरुत्व 	-	 gurutva 	-	 n.
  	-	  dullness
गुरुत्व 	-	 gurutva 	-	 n.
  	-	  trouble
गुरुत्व 	-	 gurutva 	-	 n.
  	-	  heaviness

 
   गुरुत्व  gurutva  n.
    gravity    
   गौरव  gaurava n.
   gravity    
   धैर्य  dhairya n.
   gravity   
   भ्वाकृष्टि-केन्द्र  bhvAkRSTi-kendra n.
   centre of gravity  [ Mech. ]   
   भ्वाकृष्टि-त्वरण  bhvAkRSTi-tvaraNa n.
   acceleration due to gravity  [ Phys. ]     
            

Wilson

English

 गुरुत्व
n.
  (-त्वं)
1 Sacredness,  venerableness,  respectability.
2 Greatness,  magnitude.
3 Weight,  heaviness.
4 Burden,  trouble.
E.
  गुरु,  and त्व affix
 also with तल्,  गुरुता.

Monier Williams Cologne

English

 गुरु—त्व n.
  weight,  heaviness,  Suśr.
 
 Ragh.
 
 Pañcat.

 (in prosody) length (of a vowel),  TPrāt.
   xxiv,  5

 burden,  trouble,  W.
 

 severity,  violence (of medical treatment),  Suśr.
 

 dulness,  Sarvad.
  xv,  158

 greatness,  magnitude,  W.
 

 respectability,  dignity,  venerableness,  Ragh.
  x,  65

 the office of a teacher,  MBh.
   v,  178,  44.

Benfey

English

 गुरुत्व गुरु + त्व,  n.
 
 1. Heaviness, 
Pañc. 247,  13.
 2. Dignity,  Ragh. 10. 65.
 3. The condition of a teacher,  Chr. 22,  21.

Shabdartha Kaustubha

Kannada

गुरुत्व
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಭಾರವಾಗಿರುವಿಕೆ /ತೂಕವಾಗಿರುವಿಕೆ
निष्पत्तिः - > "त्वः" (५-१-११९)
व्युत्पत्तिः - > गुरोर्भावः
गुरुत्व
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮೇಲಿನಿಂದ ವಸ್ತುವು ಕೆಳಕ್ಕೆ ಬೀಳಲು ಕಾರಣವಾದ ವಸ್ತುವಿನ ಒಂದು ಧರ್ಮ
प्रयोगाः - > "आद्यपतनसमवायिकारणं गुरुत्वम्"
गुरुत्व
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗೌರವ /ಪೂಜ್ಯತೆ
गुरुत्व
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮರ್ಯಾದೆ /ಗಣ್ಯತೆ
गुरुत्व
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹಿರಿತನ /ದೊಡ್ಡತನ
गुरुत्व
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬೃಹತ್ತ್ವ /ದೊಡ್ಡದಾಗಿರುವಿಕೆ
गुरुत्व
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತಂದೆಯಾಗಿರುವಿಕೆ
प्रयोगाः - > "मेने परार्धमात्मानं गुरुत्वेन जगद्गुरोः"
उल्लेखाः - > रघु० १०-६४
गुरुत्व
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಆಚಾರ್ಯನಾಗಿರುವಿಕೆ

Sanskrit Tibetan

Tibetan

lci ba
१) गरीयस् २) गुरु ३) गुरुत्व ४) गोमय

ljid pa
गुरुत्व

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 गुरुत्वं,  क्ली,
   (गुरोर्भावः । “त्वतलौ” इतित्वप्रत्ययस्ततः त्वान्तं क्लीवमिति क्लीवत्वम् । ।महत्त्वमा गुरुता । (यथा,  भाषापरिच्छेदे । ३१)“स्पर्शादयोऽष्टौ वेगश्च गुरुत्वञ्च द्रवत्वकम् ।”)अलघुता । यथा,  --“अतीन्द्रियं गुरुत्वं स्यात् पृथिव्यादिद्वये तु तत् ।अनित्ये तदनित्यं स्यात् नित्ये नित्यमुदाहृतम् ॥
तदेवासमवायि स्यात् पतनाख्ये तु कर्म्मणि ।”इति भाषापरिच्छेदः ॥
(आधिक्यम् । यथा,  रघुः । २ । १८ ।“गृष्टिर्गुरुत्वाद्वपुषो नरेन्द्रः ।” वपुषो गुरु-त्वात् आधिक्यात् इति मल्लिनाथस्तट्टीकायाम् ।पूज्यत्वम् । यथा,  तत्रैव । १० । ६४ ।“मेने परार्द्ध्यमात्मानं गुरुत्वेन जगद्गुरोः ।”)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 गुरुत्व न०
  गुरोर्भावः त्वण् । वैशेषिकादिमतसिद्धे पतनहेतौद्रव्यनिष्ठे गुणभेदे “अतीन्द्रियं गुरुत्वं स्यात् पृथिव्यादिद्वये तु तत् । अमित्ये तदनित्यं स्यान्नित्ये नित्यमुदाहृ-तम् । तदेवासमवायि स्यात्पतनाख्ये तु कर्मणि” भाषा०“पतने आद्यपतने” मुक्ताव० । तस्याप्रत्यक्षत्वे कारणंकणा० सू० वृत्त्योर्दर्शितं यथाननु गुरुत्वमप्यनेकद्रव्यसमवेतं रूपमहत्त्वसमा-नाधिकरणञ्चेति कथं न प्रत्यक्षमत आह” उप० वृ०“तस्य भावादव्यभिचारः” सू० ।“तस्य रूपत्वादेः सामान्यस्य उद्भवस्य च गुरुत्वेऽभावान्नगुरुत्वं प्रत्यक्षम् । ननु मा भूत् तत्र रूपत्वादिकंतथापि तत्प्रत्यक्षं स्यादत आह अव्यभिचार इतिएकैकेन्द्रियग्राह्यत्वं प्रति रूपत्वादीनां पञ्चानां जाती-नाम् अव्यभिचारो नियम एव यत्रैव रूपत्वादिपञ्च-कान्यतमत् तत्रैव बाह्यैकैकेन्द्रियग्राह्यत्वं तद्व्यति-रेकादित्यर्थः,  सूत्रे तु गुरुत्वाधिकारस्यास्प टत्वात्प्रशस्तदेवैरतीन्द्रियेषु मध्ये परिगणितमपि वल्लभाचार्य्यैःस्पार्शनमुक्तं गुरुत्वे ।” उप० वृ० ।गुरुत्वञ्च प्रतिबन्धकाभावे एव यथा पतनेऽसमवायि-कारणं तथा “संयोगाभावे गुरुत्वात् पतनमित्यादि-“संस्काराभावे गुरुत्वात् पतनमित्यन्तं कणादसूत्रवृत्ति-वाक्यं ५४३ पृ० दर्शितम् । तच्च गुरुत्वं पृथ्वीसलिलयोर्धर्मः इति नैयायिकादयः सांख्यास्तु “गुरु वरणकमेव तमःइत्युक्तेः तमोगुणस्यैव धर्म इत्याहुः तच्च वाक्यं गुणवृ-त्तिशब्दे २६०८ पृ० दर्शितम् “गृष्टिर्गुरुत्वाद्वपुषोनरेन्द्रः”“मेने परार्द्ध्यमात्मानं गुरुत्वेन जगद्गुरोः” रघुः ।तल् । गुरुताप्यत्र स्त्री “नाकृतिगुरुता गुरुता विक्रमगुरुता गरीयसी ख्याता” उद्भटः । “अवधार्य्य काय्य गुरु-ताम्” माघः । “गुरुता मण्डलेश” त्वम्नील० ता उक्तेमण्डलैश्चर्य्ये च ।

Capeller

German

 गुरुत्व n.
  dass.
 prosodische Länge.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.