| YouTube Channel

गव्या (gavyA)

 
Spoken Sanskrit
English
गव्या - gavyA -
f.
 - cow-herd
गव्य - gavya -
n.
 - cow-herd
गोपकन्यका - gopakanyakA -
f.
 - cow-herdess
गोपी - gopI -
f.
 - cow-herdess
गोधन - godhana -
n.
 - herd of cows
धैनुक - dhainuka -
n.
 - herd of cows
गविनी - gavinI -
f.
 - herd of cows
गोमण्डल - gomaNDala -
n.
 - herd of cows
गोकुल - gokula -
n.
 - herd of cows
गोत्रा - gotrA -
f.
 - herd of cows
गौधेनुक - gaudhenuka -
n.
 - herd of milch-cows
गवीश - gavIza -
m.
 - owner of herd of cows
व्रजाङ्गन - vrajAGgana -
n.
 - cow-yard or station of cowherds
गञ्ज - gaJja -
m.
 - cow-house or station of cowherds
Apte
English
गव्या [gavyā],
a.
Ved.
Desire for cows
गव्यो षु णो यथा पुरा
Rv.*
 8.46.1.
Desire, fervency.
Desire for what comes from a cow (as milk
&c.
 )
अया धिया च गव्यया
Rv.*
 8.93.17.
Desire of battle.
Apte 1890
English
गव्या Ved. 1 Desire for cows.
2 Desire, fervency.
3 Desire for what comes from a cow (as milk &c.).
4 Desire of battle.
Monier Williams Cologne
English
ग॑व्या a
f.
 a cow-herd,
Pāṇ.
 iv, 2, 50
the measure commonly called Gav-yūti (q.v.),
L.
See also गव्या॑
2. गव्या॑
f.
 (fr. 1. गव्य) desire for or delight in cows, viii, 46, 10 and ix, 64, 4 (instr. °व्या॑)
desire for (what comes from a cow i.e. for) milk, viii, 93, 17 (instr. °व्यया॑).
Monier Williams 1872
English
गव्या, f., Ved. desire for or delight in cows
desire, fervency
desire for what comes from a cow,
i. e. for milk
desire of battle (generally used in the
Ved. inst. गव्या).
Shabdartha Kaustubha
Kannada
गव्या
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗೋವುಗಳಸಮೂಹ
निष्पत्तिः - > "यः" (४-२-५०)
व्युत्पत्तिः - > गवां समूहः
गव्या
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗೋರೋಚನ
निष्पत्तिः - > "यत्" (४-३-१६०)
व्युत्पत्तिः - > गोः विकारः
प्रयोगाः - > "श्रवणोपान्तिकनीयमानगव्यम्"
विस्तारः - > ಮೇದಿನೀಕೋಶದಲ್ಲಿ ನಪುಂಸಕಲಿಂಗದಲ್ಲಿಯೂ ಅಭಿಧಾನ ಚಿಂತಾಮಣಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀಲಿಂಗದಲ್ಲಿಯೂ ಉಕ್ತವಾಗಿದೆ ಈ ಶಬ್ದ.
गव्या
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗವ್ಯೂತಿ /ಎರಡು ಕ್ರೋಶಗಳ ದೂರ
विस्तारः - > "गव्या गव्यूतगव्यूती" - अभि० चि० ।
L R Vaidya
English
gavya {% (I) a. (f. व्या) %} 1. Consisting of cattle or kine
2. coming from a cow (as milk, curds &c.)
3. proper or fit for cattle.
gavyA {% f. %} 1. A herd of cows
2. a measure of distance equal to two krośas
3. A bowstring
4. a colouring substance.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 ज्या, गुणः, चापगुणः, धनुर्गुणः, जीवम्, गव्या, गव्यम्, गौः, पिङ्गा, भारवः, मौर्विका, मौर्वी, शिञ्जिनी, लोचकः, शरसनज्या, शिञ्जा, शिञ्जालता, स्थावरम्, स्रावन्, ज्यायुः
noun
धनुषः सूत्रं यस्य साहाय्येन बाणान् क्षिपन्ति।
"सः ज्यां बध्नाति।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
मौर्वी जीवा गुणो गव्या शिञ्जा बाणासनं द्रुणा ।
शिञ्जिनी ज्या च गोधा तु तलं ज्याघातवारणम् ॥ ७७६ ॥
-wordlist-
मौर्वी (स्त्री), जीवा (स्त्री), गुण (पुं), गव्या (स्त्री), शिञ्जा (स्त्री), बाणासन (क्ली), द्रुणा (स्त्री), शिञ्जिनी (स्त्री), ज्या (स्त्री), गोधा (स्त्री), तल (स्त्रीक्ली), ज्याघातवारण (क्ली)
--source--
चतुर्विंशत्यङ्गुलानां हस्तो दण्डश्चतुष्करः ।
तत्सहस्रं तु गव्यूतं क्रोशस्तौ द्वौ तु गोरुतम् ॥ ८८७ ॥
गव्या गव्यूतगव्यूती चतुष्कोशं तु योजनम् ।
-wordlist-
अङ्गुल (पुं), हस्त (पुं), दण्ड (पुं), गव्यूत (क्ली), क्रोश (पुं), गोरुत (क्ली), गव्या (स्त्री), गव्यूत (क्ली), गव्यूति (पुंस्त्री), योजन (क्ली)
--source--
वातूलवात्ये वातानां गव्यागोत्रे पुनर्गवाम् ।
-wordlist-
वातूल (पुं), वात्या (स्त्री), गव्या (स्त्री), गोत्रा (स्त्री)
नाममाला
Sanskrit
मौर्वी, जीवा, गुण, गव्या, ज्या
मौर्वी जीवा गुणो गव्या ज्याऽलिर्भृङ्गः शिलीमुखः ।
भ्रमरः षट्पदो ज्ञेयो द्विरेफश्च मधुव्रतः ॥ ८२ ॥
verse 0.1.1.82
page 0042
वैजयन्तीकोषः
Sanskrit
Word: गव्या
Root: गव्या
Gender: स्त्री
Number: all
अर्थः ⇒
Meaning(s):
⇒ Measure of two krōśas or of 192000 inches
Shloka(s):
3|1|62|1 ► धन्वन्तरसहस्रं तु क्रोशो गव्या तु तद् द्वयम्। (भूमिकाण्डः/देशाध्यायः)
3|1|62|2 ► स्त्री गव्यूतिश्च गव्यूतं गोरुतं गोमतं च तत्॥ (भूमिकाण्डः/देशाध्यायः)
Synonym(s):
➠ 3|1|62|1 ⇢ गव्या (गव्या) (स्त्री) ⇒ Measure of two krōśas or of 192000 inches ⇒
➠ 3|1|62|2 ⇢ गव्यूतिः (गव्यूति) (स्त्री) ⇒ Same measure as gavya
Measure of two krōśas or of 192000 inches ⇒
➠ 3|1|62|2 ⇢ गव्यूतम् (गव्यूत) (नपुं) ⇒ Same measure as gavya
Measure of two krōśas or of 192000 inches ⇒
➠ 3|1|62|2 ⇢ गोरुतम् (गोरुत) (नपुं) ⇒ Same measure as gavya
Measure of two krōśas or of 192000 inches ⇒
➠ 3|1|62|2 ⇢ गोमतम् (गोमत) (नपुं) ⇒ Same measure as gavya
Measure of two krōśas or of 192000 inches ⇒
Related word(s):
Vedic Reference
English
Gavyā. See Gaviṣṭi.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
गव्या,
स्त्री,
 (गवां समूहः । “खलगोरथात् ।”४ । २ । ५० । इति यत् । “वान्तो यि प्रत्यये ।”६ । १ । ७९ । इति अव् ।) गोसमूहः । तत्-पर्य्यायः । गोत्रा २ । इत्यमरः । २ । ९ । ६० ॥
गव्यूतिः । (गवि इषौ साधुः । गो + यत् । तत-ष्टाप् ।) ज्या । इति हेमचन्द्रः ॥
गोरोचना ।इति राजनिर्घण्टः ॥
Grassman
German
gavyā́, f., Verlangen nach dem Besitze von Rindern [von gavy], Lust an Kühen, parallel aśvayā́ ({776, 4}
{666, 10}), daher 2〉 Kampfbegierde
3〉 Begierde nach Milch.
-ā́ [I.] {666, 10}
{776, 4}. — 2〉 {534, 7}. — 3〉 {702, 17}.
390, 25 v. u.: 2) {534, 7}
gavyā́:
*-áyā zu setzen vor „3〉 {702, 17}“.