खेचर (khecara)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
शब्दसागरः
EnglishHelp us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Spoken Sanskrit
Englishखेचर - khecara - - moving in the air
खेचर - khecara - - flying
खेचर - khecara - - planet
खेचर - khecara - - bird
खेचर - khecara - - quicksilver
खेचर - khecara - - durgA
खेचर - khecara - - nine
खेचर - khecara - - demon
खेचर - khecara - - earring or a cylinder of wood passed through the lobe of the ear
खेचर - khecara - - number
खेचर - khecara - - object or person related to higher education
खेचर - khecara - - particular mudrA or position of the fingers
खेचर - khecara - - any aerial being
खेचर - khecara - - green vitriol
Wilson
EnglishApte
Englishखेचर [khēcara], See खचर. -उत्तमः the sun
* 3.3.26.
Monier Williams Cologne
EnglishMacdonell
EnglishBenfey
EnglishApte Hindi
Hindiखेचरः
- -
पक्षी
खेचरः
- -
बादल
खेचरः
- -
वृक्ष
खेचरः
- -
हवा
Shabdartha Kaustubha
Kannadaखेचर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಿದ್ಯಾಧರ
खेचर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸೂರ್ಯ ಮೊದಲಾದ ಗ್ರಹಗಳು
खेचर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮೇಷ ಮೊದಲಾದ ರಾಶಿ
खेचर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪಾದರಸ
खेचर
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತೃಣ /ಹುಲ್ಲು
खेचर
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕುದುರೆ
विस्तारः - > "विद्याधरः कामरूपी खेचरः स्थिरयौवनः" - त्रिकाण्ड० ।
खेचर
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ
निष्पत्तिः - > चर (गतौ) - "टः" (३-२-१६) ।सप्तम्या अलुक् (६-३-१४)
व्युत्पत्तिः - > खे चरति
भूतसङ्ख्या
Sanskrit९, अङ्क, अन्तर, अम्बुजासन, उपेन्द्र, ऋद्धि, कपाट, कवाट, कवि, कूप, केशव, क्षत, खग, खचर, खेगामी, खेचर, गम्भीर, गाम्भीर, गो, ग्रह, छिद्र, तामिस्र, तार्क्ष्यध्वज, दिविसद्, दुर्गा, द्वार, नन्द, नभोग, नव, निधान, निधि, पट, पदार्थ, बल, बिल, मिति, यन्त्र, रत्न, रन्ध्र, लब्ध, लब्धि, वट, विल, विवर, शुषिर, सुषिर, हरि
Anekartha-Dvani-Manjari
Sanskritबालक
पु
बालक, खेचर, व्याघ्र, पृथुक
बालकः खेचरो व्याघ्रो बालकः पृथुकः स्मृतः ।
बालकं गन्धद्रव्यं च जटाजूटं च बालकम् ॥ १०० ॥
verse 1.1.1.100
page 0007
कबन्ध
पु
कबन्ध, विशिरस्क-नर, नीर, खेचर
विशिरस्के नरे नीरे कबन्धः खेचरेऽपि च ॥ १७ ॥
verse 2.1.1.17
page 0009
Wordnet
Sanskrit ययिन्, पक्षपातिन्, ऋण, कांदिश्, खचर, खचारिन्, खगम, खेचर, गृहीतदिश्, डीन, जिहान, निवर्तक, पक्षगम, पतंग, पतर, पतरु, पतत्ट, पतत्रिन्ट, पतयालु, पत्वन्
यः उड्डयते।
"काकः ययी खगः अस्ति।"
Sanskrit Tibetan
Tibetanmkha' spyod
१) खसर्पन २) खेचर ३) गन्धर्व ४) दिविषद् ५) नभश्चारिन् ६) व्योमचर्या ७) व्योमचारिन् ८) डाकिनी
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskritकासीसं धातुकासीसं खेचरं धातुशेखरम् ॥ १०५६ ॥
कासीस (क्ली), धातुकासीस (क्ली), खेचर (क्ली), धातुशेखर (क्ली)
नाममाला
Sanskritखचर, विहायश्चर, वियच्चर, व्योमचर, गगनचर, आकाशचर, अम्बरचर, द्योचर, नभश्चर, अभ्रचर, अन्तरीक्षचर, घनाघनपथचर, घनपथचर, मेघपथचर, जीमूतपथचर, अभ्रपथचर, बलाहकपथचर, पर्जन्यपथचर, मिहिरपथचर, नभ्राट्पथचर, पवनपथचर, पवमानपथचर, वायुपथचर, वातपथचर, अनिलपथचर, मरुत्पथचर, समीरणपथचर, गन्धवाहपथचर, श्वसनपथचर, सदागतिपथचर, नभस्वत्पथचर, मातरिश्वपथचर, चरण्युपथचर, जवनपथचर, प्रभञ्जनपथचर, घनाघनमार्गचर, घनमार्गचर, मेघमार्गचर, जीमूतमार्गचर, अभ्रमार्गचर, बलाहकमार्गचर, पर्जन्यमार्गचर, मिहिरमार्गचर, नभ्राण्मार्गचर, पवनमार्गचर, पवमानमार्गचर, वायुमार्गचर, वातमार्गचर, अनिलमार्गचर, मरुत्मार्गचर, समीरणमार्गचर, गन्धवाहमार्गचर, श्वसनमार्गचर, सदागतिमार्गचर, नभस्वत्मार्गचर, मातरिश्वमार्गचर, चरण्युमार्गचर, जवनमार्गचर, प्रभञ्जनमार्गचर, खेचर
तच्चरः खेचरः तद्गः पक्षी पत्री पतत्र्यपि ।
शकुन्तिः शकुनिर्विश्च पतङ्गो विष्किरोऽन्यथा ॥ ५४ ॥
verse 0.1.1.54
page 0029
Mahabharata
English*khecara (“moving in the air”) said of the devadūta: I, 972, 974.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritखेचरः, (खे चरतीति । चर + “चरेष्टः ।”३ । २ । १६ । इति टः । अलुक् समासः ।)शिवः । इति शब्दरत्नावली ॥
विद्याधरः । इतिजटाधरः ॥
पारदः । इति राजनिर्घण्टः ॥
आकाशचारिणि त्रि ॥
(“हतो हन्ति जराव्याधिं मूर्च्छितो व्याधिघातकः ।बद्धः खेचरतां धत्ते कोऽन्यः मूतात् कृपाकरः ॥
”इति वैद्यकरसेन्द्रसारसंग्रहे जारमारणाधि-कारः ॥
मेषादिराशिः । यथा ज्योतिषतत्त्वे--“खेचराश्चसर्व्वे ॥
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskritखेचर खे चरति चर--ट अलुक्स० । १ शिवे, शब्दर०२ विद्याधरे जटा० ३ पारदे राजनि० ४ सूर्य्यादिग्रहे, ५ आकाशगामिमात्रे । स्त्रियां ङीप् । ६ तृणेन० रत्ना० तृणस्य वात्यया खे गतिमत्त्वात्तथात्वम् ।७ घोटके पुंस्त्री शब्दरत्ना० ८ योगाङ्गे सुद्राभेदे स्त्रीयथाह काशीख० ४० अ० । “कपालकुहरे जिह्वाप्रतिष्ठा विपरीतगा । भ्रुवोरन्तर्गता दृष्टिर्मुद्रा भवतिखेचरी । न पीड्यते स रोगेणन च लिप्येत कर्म्मणा ।वाध्यते न च कालेन यो मुद्रां वेत्ति खेचरीम् ।चित्तं चरनि खे यस्मात् जिह्वा चरति खे गता ।तेनैषा खेचरी नाम मुद्रा सिद्धैर्निषेविता । याव-द्विन्दुः स्थिरोदेहे तावत् मृत्युभयं कुतः । यावद्बद्धाच सा मुद्रा तावद्विन्दुर्न गच्छति” ९ तन्त्रोक्ते पूजाङ्गेमुद्राभेदे यथा “सव्यन्दक्षिणदेशेषु सव्यदेशे तु दक्षि-णम् । बाहुङ्कृत्वा महादेवि । हस्तौ द्वौ परिवर्त्त्य च ।कनिष्ठानामिके देवि! युक्ते तेन क्रमेण च । तर्ज्ज-नीभ्यां समाक्रान्ते सर्वोर्द्ध्वमपि मध्यमे । अङ्गुष्ठोर्द्ध्वंमहेशानि! सरलां वापि कारयेत् । इयं सा खेचरीनाम्ना पार्थिवस्थानयोजिता” तन्त्रा० । १० मेषादिराशौपु० । “खेचराश्च सर्वे” ज्यो० त० । सर्वे राशयः ।
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.