| YouTube Channel

कॢपिः (klRpiH)

 
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“कृप अवकल्कने”@} 2 अवकल्कनम्-मिश्रीकरणम्।
3 ‘क्षीरस्वामी तु ‘कृपेस्तादर्थ्ये’ 4 इति पठित्वा, ‘तादर्थ्ये’ इति--प्रस्तुतस्य भुवोऽर्थे मिश्रीकरणे
अथवा, तच्छब्देन कॢपिः परामृश्यते
तस्य योऽर्थः = सामर्थ्यलक्षणः, तस्मिन्--इति द्वेधा व्याख्यत्।।’ इति प्रौढमनोरमा।]] ‘कल्पते शपि सामर्थ्ये, कल्पयत्यवकल्कने।
अदन्तस्य कृपेर्णौ तु दौर्बल्ये कृपयेदिति।।
5 इति देवः।
6 कल्पकः-ल्पिका, चिकल्पयिषकः-षिका
कल्पयिता-त्री, चिकल्पयिषिता-त्री
कल्पयन्-न्ती, चिकल्पयिषन्-न्ती
कल्पयिष्यन्-न्ती-ती, चिकल्पयिषिष्यन्-न्ती-ती
कल्पयमानः, चिकल्पयिषमाणः
कल्पयिष्यमाणः, चिकल्पयिषिष्यमाणः
7 कल्-कल्पौ-कल्पः
-- कल्पितम्-तः, चिकल्पयिषितः-तवान्
कल्पः, कल्पनः, चिकल्पयिषुः, कल्पयितव्यम्, चिकल्पयिषितव्यम्
8 कल्पनीयम्, चिकल्पयिषणीयम्
कल्प्यम्, चिकल्पयिष्यम्
कल्प्यमानः, चिकल्पयिष्यमाणः
ईषत्कल्पः-दुष्कल्पः-सुकल्पः
-- कल्पः, चिकल्पयिषः
कल्पयितुम्, चिकल्पयिषितुम्
कल्पना, चिकल्पयिषा
कल्पनम्, चिकल्पयिषणम्
कल्पयित्वा, चिकल्पयिषित्वा
प्रकल्प्य, प्रचिकल्पयिष्य
कल्पम् २, कल्पयित्वा २, चिकल्पयिषम् २
चिकल्पयिषित्वा २। 9
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
 (२५०)
02
=>
 (१०-चुरादिः-१७४९। सक। सेट्। उभ।)
03
=>
 [[[अ]
04
=>
 (ग। सू। चुरादौ)
05
=>
 (श्लो। १३५)
06
=>
 [[१। धातोरस्य णिजन्तत्वेनानेकाच्त्वात् यङ् न। ‘कृपो रो लः’ (८-२-१८) इति लत्वम्।]]
07
=>
 [[२। पकारस्य ‘संयोगान्तस्य लोपः’ (८-२-२३) इति लोपः। णिचः स्थानिवत्त्वं तु न, ‘पूर्वत्रासिद्धे न स्थानिवत्’ (वा। १-१-५८) इति निषेधात्।]]
08
=>
 [पृष्ठम्०२४८+ ११]
09
=>
 [पृष्ठम्०२४९+ २६]