क्ष्मील (kSmIla)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 क्ष्मील r. 1st cl. (क्ष्मीलति) To wink or twinkle,  to close as the eye lids.

Wilson

English

 क्ष्मील r. 1st cl. (-क्ष्मीलति) To wink or twinkle,  to close as the eye
lids.

Shabdartha Kaustubha

Kannada

क्ष्मील - निमेषणे (भ्वा० पर० अक० से०) क्ष्मीलति ।
पदविभागः - > धातुः
कन्नडार्थः - > ಕಣ್ಣು ಮುಚ್ಚು

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

धातुपाठः (Krishnacharya)

Sanskrit

धातुः:
  क्ष्मील्
मूलधातुः:
   क्ष्मील
धात्वर्थः:
  निमेषणे
गणः:
  भ्वादिः
कर्मकत्वं:
  अकर्मकः
इट्त्वं:
  सेट्
उपग्रहः:
  परस्मैपदी
रूपम्:
  क्ष्मीलति

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 क्ष्मील,  निमेषे । इति कविकल्पद्रुमः ॥
 (भ्वां-परं-अकं-सेट् ।) निमेषः पक्ष्मभिश्चक्षुष आव-रणम् । क्ष्मीलति चक्षुः पक्ष्मभिरावृतं स्यादि-त्यर्थः । इति दुर्गादासः ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 क्ष्मील निमेषे भ्वा०
  पर०
  अक० सेट् । क्ष्मीलति अक्ष्मीलीत्चिक्ष्मील । निमेषः पक्ष्मभिश्चक्षुयोरावृतिः ।

कृदन्तरूपमाला

Sanskrit

1 {@“क्ष्मील निमेषणे”@} 2 निमेषणम् = सङ्कोचनम् इति धातुकाव्ये। 
 ‘चान्द्रसम्मतः क्ष्मील इति पाठः’ इति क्षीरस्वामी। 
 क्ष्मीलकः-लिका,  क्ष्मीलकः-लिका,  चिक्ष्मीलिषकः-षिका,  चेक्ष्मीलकः-लिका
   3 क्ष्मीलिता-त्री,  क्ष्मीलयिता-त्री,  चिक्ष्मीलिषिता-त्री,  चेक्ष्मीलिता-त्री
   क्ष्मीलन्-न्ती,  क्ष्मीलयन्-न्ती,  चिक्ष्मीलिषन्-न्ती
   -- क्ष्मीलिष्यन्-न्ती-ती,  क्ष्मीलयिष्यन्-न्ती-ती,  चिक्ष्मीलिषिष्यन्-न्ती-ती
   -- व्यतिक्ष्मीलमानः,  क्ष्मीलयमानः,  -- चेक्ष्मील्यमानः
   व्यतिक्ष्मीलिष्यमाणः,  क्ष्मीलयिष्यमाणः,  -- चेक्ष्मीलिष्यमाणः
   क्ष्मील्-क्ष्मीलौ-क्ष्मीलः
   -- -- क्ष्मीलितम्-तः,  4 क्ष्मीलितः 5,  चिक्ष्मीलिषितः,  चेक्ष्मीलितः-तवान्
   क्ष्मीलः,  क्ष्मीलः,  चिक्ष्मीलिषुः,  चेक्ष्मीलः
   क्ष्मीलितव्यम्,  क्ष्मीलयितव्यम्,  चिक्ष्मीलिषितव्यम्,  चेक्ष्मीलितव्यम्
   क्ष्मीलनीयम्,  6 क्ष्मीलनीयम्,  चिक्ष्मीलिषणीयम्,  चेक्ष्मीलनीयम्
   क्ष्मील्यम्,  क्ष्मील्यम्,  चिक्ष्मीलिष्यम्,  चेक्ष्मील्यम्
   ईषत्क्ष्मीलः-दुःक्ष्मीलः-सुक्ष्मीलः
   -- -- क्ष्मील्यमानः,  क्ष्मील्यमानः,  चिक्ष्मीलिष्यमाणः,  चेक्ष्मील्यमानः
   क्ष्मीलः,  क्ष्मीलः,  चिक्ष्मीलिषः,  चेक्ष्मीलः
   क्ष्मीलितुम्,  क्ष्मीलयितुम्,  चिक्ष्मीलिषितुम्,  चेक्ष्मीलितुम्
   क्ष्मीला,  क्ष्मीलना,  चिक्ष्मीलिषा,  चेक्ष्मीला
   क्ष्मीलनम्,  क्ष्मीलनम्,  चिक्ष्मीलिषणम्,  चेक्ष्मीलनम्
   क्ष्मीलित्वा,  क्ष्मीलयित्वा,  चिक्ष्मीलिषित्वा,  चेक्ष्मीलित्वा
   प्रक्ष्मील्य,  सङ्क्ष्मील्य,  सञ्चिक्ष्मीलिष्य,  सञ्चेक्ष्मील्य
   क्ष्मीलम् २,  क्ष्मीलित्वा २,  क्ष्मीलम् २,  क्ष्मीलयित्वा २,  चिक्ष्मीलिषम् २,  चिक्ष्मीलिषित्वा २,  चेक्ष्मीलम् २
   चेक्ष्मीलित्वा २।
प्रासङ्गिक्यः
 
 01 =>
  (३२५)
 02 =>
  (१-भ्वादिः। ५२०। सक। सेट्। पर।)
 03 =>
  [पृष्ठम्०३३९+ ३०]
 04 =>
  [[१। ‘निष्ठायां सेटि’ (६-४-५२) इति णेर्लोपः।]]
 05 =>
  [[आ। ‘उन्मीलनश्मीलनलीलया दृशोः उत्स्मीलितक्ष्मीलितविश्वविष्टपम्। पिच्छस्रजा पीलितनीलकुन्तलं शीलेन सङ्कीलितलोकमानसम्।।’ धा। का। १-६७।]]
 06 =>
  [[२। ‘णेरनिटि’ (६-४-५१) इति णेर्लोपः।]]

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.