| YouTube Channel

क्षीरिन् (kSIrin)

 
शब्दसागरः
English
क्षीरिन्
mfn.
 (-री-रिणी-रि)
1. Milky, yielding milk.
2. Having milk.
m.
(-री) A sort of Mimusops: see क्षीरिका.
E.
 क्षीर milk, and इनि
aff.
Capeller Eng
English
क्षीरि॑न्
a.
 milky, yielding milk
m.
N.
 of
sev.
 plants.
Yates
English
क्षीरिन् (री-रिणी-रि)
a. Milky. 5.
m.
A sort of Mimusops.
Spoken Sanskrit
English
क्षीरिन् - kSIrin -
adj.
 - having plenty of milk
क्षीरिन् - kSIrin -
adj.
 - milky
क्षीरिन् - kSIrin -
adj.
 - yielding milk
क्षीरिन् - kSIrin -
adj.
 - containing milky sap
Wilson
English
क्षीरिन्
mfn.
 (-री-रिणी-रि)
1 Milky, yielding milk.
2 Having milk.
m.
 (-री) A sort of Mimusops: see क्षीरिका.
E.
 क्षीर milk, and इनि
aff.
Apte
English
क्षीरिन् [kṣīrin],
a.
Milky
क्षीरिणश्चैव पादपान
Ms.*
 8.246
ये क्षीरिणोवरोहवन्तः पृथुपर्णास्ते न्यग्रोधाः Mbh. on
P.
 I.1.56.
Yielding milk
क्षीरिण्यः सन्तुः गावः
Mk.*
 1.6.
Apte 1890
English
क्षीरिन् a. 1 Milky.
2 Yielding milk
क्षीरिण्यः संतु गावः Mk. 10. 60.
Monier Williams Cologne
English
क्षीरि॑न्
mfn.
 milky, yielding milk, having plenty of milk,
AV.
 vii, 50, 9
Yājñ.
 i, 204
Mṛcch.
containing milky sap (as a tree or plant),
ŚBr.
 vi
KātyŚr.
Gobh.
ĀśvGṛ.
Mn.
&c.
क्षीरि॑न् (ई),
m.
N.
 of several plants containing a milky sap (See क्षीरी),
Suśr.
Monier Williams 1872
English
क्षीरिन्, ई, इणी, इ, milky, yielding milk, abounding
in milk, having plenty of milk
containing milky
juice or sap (as a tree)
(ई), m. a species of tree,
the Udumbara (?)
according to native lexicographers
many plants have this epithet
(इणी), f. a tree bear-
ing an edible fruit, = Mimusops Kauki
a species of
the moon-plant or acid Asclepias used in medicine.
Benfey
English
क्षीरिन् क्षीरिन्, i. e. क्षीर + इन्,
I.
adj.
 ,
f.
 इणी, Abounding in milk, Yājñ.
1, 204
Man. 8, 246.
II.
m.
 A certain
tree, Suśr. 1, 133, 16.
III.
f.
 इणी, A
name of several plants, Suśr. 2, 67, 17.
Apte Hindi
Hindi
क्षीरिन्
वि* - क्षीर + इनि
दूधिया दुधार दूध देने वाला
Shabdartha Kaustubha
Kannada
क्षीरिन्
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹಾಲಿನಂತೆ ರಸವುಳ್ಳ ಆಲದ ಮರ
क्षीरिन्
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹಾಲಿನಂತೆ ರಸವುಳ್ಳ ಅತ್ತಿ ಮರ
क्षीरिन्
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹಾಲಿನಂತೆ ರಸವುಳ್ಳ ಅರಳಿ ಮರ
क्षीरिन्
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹಾಲಿನಂತೆ ರಸವುಳ್ಳ ಕಳ್ಳಿ ಗಿಡ
क्षीरिन्
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹಾಲಿನಂತೆ ರಸವುಳ್ಳ ಎಕ್ಕದ ಗಿಡ
निष्पत्तिः - > "इनिः" (५-२-११५)
व्युत्पत्तिः - > क्षीरं तत्तुल्यनिर्यासोऽस्त्यस्य
Lanman
English
kṣīrín, a. milky
as m. milk-plant.
[kṣīra.]
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
क्षीरिन् m. auch *Kalkspath, Rājan. 13, 134.
पुराणम्
English
क्षीरिन् / KṢĪRIN. A tree in the family of the uttara Kurus. This tree has six tastes. Milk flows ceaselessly from this tree. It is said that from the fruit of this tree we could get cloth, ornaments etc. (M.B. bhīṣma parva, Chapter 7).
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
क्षीरिन्
पु०
 क्षीरं तत्तुल्यनिर्यासोऽस्त्यस्य इनि । क्षीरतुल्यनिर्यासयुक्ते १ वृक्षभेदे स च भावप० उक्तो यथा“न्यग्रीधोदुम्बराश्वत्थपारीषप्लक्षपादपाः । पञ्चैते क्षीरिणोवृक्षास्तेषां त्वक् पञ्चवल्कलम् । केचित्तु पारीषस्थानेशिरीषं वेतसं परे” वदन्तीति शेषः । “क्षीरवृक्षा हिमावण्या योनिरोगव्रणापहाः । रूक्षाः कषायामेदोघ्नविसर्पामयनाशनाः । शोथपित्तकफास्रघ्नाः स्तन्याभ-ग्नात्यियोजकाः । त्वक्पञ्चकं हिमं ग्राहि व्रणशोथविसर्पजित् तेषां पत्रं हिमं ग्राहि कफवातास्रनुल्लघु ।विष्टम्भाध्मानजित् तिक्तं कषायं लघुलेखनम्” तद्गुणाः ।२ हिमजायां तिक्तदुग्धायां पीतदुग्धायां क्षीरिकायां स्त्रीङीप् जटा० “क्षीरिणी तिक्तपीता च रेचना शोकताप-नुत् । क्रमिदोषकफघ्नी च पित्तज्वरहरी परा” राज-नि० । ३ वराहक्रान्तायां शब्दचि० ४ कुटुम्बिन्यां ५ काश्म-र्य्यां ६ दुग्धिकायां च राजनि० दुग्धिकायां पुंस्त्री शब्दच०७ स्नुहीवृक्षे ८ अर्कवृक्ष ९ राजादन्याम् १० दुग्धपाषाणे११ प्लक्षे १२ सोमलतायां १३ स्थालीवृक्षे च
पु०
 राजनि०
Capeller
German
क्षीरि॑न् milchreich.