क्षपण (kSapaNa)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 क्षपण mfn.
   (-णः-णा-णं) Shameless,  impudent.
	 n.
  (-णं) Defilement,  impuri-
ty.
 E.
  क्षप् to throw away (shame),  affix ल्युट्.

Capeller Eng

English

 1 क्षपण m.
  a Buddhist or Jaina mendicant
 n.
  penance, 
abstinence.

 2 क्षपण a.
  destroying
 m.
  destroyer
 n.
  destruction, 
expulsion,  omission (of studies),  passing away (the time).

Yates

English

 क्षपण (णः-णा-णं)
a. Shameless.
n.
 
Defilement,  impurity.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

क्षपण 	-	 kSapaNa 	-	 adj.
  	-	  destructive
क्षपण 	-	 kSapaNa 	-	 adj.
  	-	  one who destroys
क्षपण 	-	 kSapaNa 	-	 m.
  	-	  religious mendicant
क्षपण 	-	 kSapaNa 	-	 m.
  	-	  fasting
क्षपण 	-	 kSapaNa 	-	 m.
  	-	  jaina mendicant
क्षपण 	-	 kSapaNa 	-	 n.
  	-	  expelling
क्षपण 	-	 kSapaNa 	-	 n.
  	-	  chastisement of the body
क्षपण 	-	 kSapaNa 	-	 n.
  	-	  suppressing
क्षपण 	-	 kSapaNa 	-	 n.
  	-	  destroying
क्षपण 	-	 kSapaNa 	-	 n.
  	-	  waiting
क्षपण 	-	 kSapaNa 	-	 n.
  	-	  diminishing
क्षपण 	-	 kSapaNa 	-	 n.
  	-	  passing
क्षपण 	-	 kSapaNa 	-	 n.
  	-	  abstinence

Wilson

English

 क्षपण
mfn.
   (-णः-णा-णं) Shameless,  impudent.
n.
  (-णं)
Defilement,  impurity.
E.
  क्षप to throw away (shame, ) affix ल्युट्.

Apte

English

क्षपणः [kṣapaṇḥ],  A Bauddha mendicant.

णम् Defilement,  impurity (अशौच)
 सब्रह्मचारिण्येकाहमतीते क्षपणं स्मृतम् Ms.*
  5.71.

Destroying,  suppressing,  expelling.

Fasting
 चतुर्थभक्तक्षपणं वैश्ये शूद्रे विधीयते Mb.
 *  13.16.13.

Abstinence,  chastisement of the body.

Apte 1890

English

 क्षपणः A Bauddha mendicant. 
णं 1 Defilement,  impurity (अशौच). 
2 Destroying,  suppressing,  expelling. 

Monier Williams Cologne

English

 1. क्षपण m.
  ‘fasting’,  a religious mendicant,  Jaina (or Buddhist) mendicant,  L.
 

 N.
  of a Samādhi,  Kāraṇḍ.
 

 क्षपण m.
  pl.
  N.
  of a Buddhist school,  L.
 

 क्षपण n.
  abstinence,  chastisement of the body [‘pause,  interruption (of study),  defilement,  impurity’ Comm. 
 cf.
   2. क्षपण] PārGṛ.
 
 Gaut.
 
 Mn.
   iv,  222
 v,  71
 MBh.
   xiii,  5145.

 2. क्षपण mfn.
   ifc.  (cf.   अक्ष-क्ष्°) one who destroys,  destructive,  BhP.
  

 क्षपण m.
  N.
  of Śiva

 क्षपण n.
  destroying,  diminishing,  suppressing,  expelling,  MBh.
  
 Suśr.
 
 BhP.

 ‘passing (as time),  waiting,  pause’ =
  1. क्षपण,  q.v.

 क्षपण a See √ 1. and √ 3. क्षप्

Monier Williams 1872

English

 1. क्षपण,  अस्,  m. a Buddhist mendicant
 (अस्, 
आ,  अम्),  shameless,  impudent?
 (अम्),  n. abstinence, 
chastisement of the body,  defilement,  impurity.

 2. क्षपण,  अस्,  आ,  अम्,  destructive,  one who
destroys
 (अम्),  n. destroying,  diminishing,  suppress-
ing,  expelling.

Macdonell

English

 क्षपण kṣap-aṇa,  〈1.〉 m.
  Buddhist or Jain 🞄mendicant
 n.
  fasting,  mortification
 〈2.〉 a.
  🞄destroying
 m.
  destroyer
 n.
  destroying
 🞄spending (time),  waiting.

Benfey

English

 क्षपण क्षपण,  i. e. क्षप् and
3. क्षि,  Caus.,  + अन, 
 I. n.
 
 1. Fasting, 
Man.  4,  222.
 2. Destroying,  MBh. 2.
523.
 II. A Buddhistic mendicant
see भू।
 III. adj.
  Destroying, 
Bhāg. P. 4,  7,  32.

Apte Hindi

Hindi

क्षपणः
पुं*
  - क्षप् + ल्युट्
बौद्धभिक्षु

क्षपणम्
नपुं*
   - क्षप् + ल्युट्
"अपवित्रता,  अशौच"

क्षपणम्
नपुं*
   - क्षप् + ल्युट्
"नाश करना,  दबाना,  निकाल देना"

क्षपणम्
नपुं*
   - क्षिप्  + क्युन् बा*
"भेजना,  फेंकना,  डालना"

क्षपणम्
नपुं*
   - क्षिप्  + क्युन् बा*
"झिड़कना,  दुर्वचन कहना"

Shabdartha Kaustubha

Kannada

क्षपण
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬೌದ್ಧಸಂನ್ಯಾಸಿ
निष्पत्तिः - > क्षै (क्षये) + णिच् - "ल्युः" (३-१-१३४)
व्युत्पत्तिः - > क्षपयति विषयरागम्
क्षपण
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಾಲ ಕಳೆಯುವುದು
निष्पत्तिः - > भावे "ल्युट्" (३-३-११५)
क्षपण
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಕಾಲ ಕಳೆಯುವ
निष्पत्तिः - > क्षै (क्षये) + णिच् - "ल्युः" (३-१-१३४)

L R Vaidya

English

 kzapaRa {% (I) m. %} a Bauddha mendicant.

 kzapaRa {% (II) n. %} 1. Defilement,  impurity
 2. destroying,  suppressing.

Edgerton Buddhist Hybrid

English

 kṣapaṇa,  m.,  a member of some heretical (not Buddhist as BR state) sect: Mvy 〔3530〕. Perh. a Jaina
 AMg. has khavaṇa,  seemingly applied to Jains
 the word is not recorded in Pali.

Kridanta Forms

Sanskrit

क्षप् (क्ष꣡पँ꣡ प्रेरणे - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् =  क्षापणम् / क्षपणम्
अनीयर् =  क्षापणीयः / क्षपनीयः - क्षापणीया / क्षपनीया
ण्वुल् =  क्षापकः / क्षपकः - क्षापिका / क्षपिका
तुमुँन् =  क्षापयितुम् / क्षपयितुम्
तव्य =  क्षापयितव्यः / क्षपयितव्यः - क्षापयितव्या / क्षपयितव्या
तृच् =  क्षापयिता / क्षपयिता - क्षापयित्री / क्षपयित्री
क्त्वा =  क्षापयित्वा / क्षपयित्वा
ल्यप् =  प्रक्षाप्य / प्रक्षपय्य
क्तवतुँ =  क्षापितवान् / क्षपितवान् - क्षापितवती / क्षपितवती
क्त =  क्षापितः / क्षपितः - क्षापिता / क्षपिता
शतृँ =  क्षापयन् / क्षपयन् - क्षापयन्ती / क्षपयन्ती
शानच् =  क्षापयमाणः / क्षपयमानः - क्षापयमाणा / क्षपयमाना

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

रजोहरणधारिन्
रजोहरणधारिन्,  श्वेतवासस्,  सिताम्बर,  नग्नाट,  दिग्वासस्,  क्षपण,  श्रमण
रजोहरणधारी च श्वेतवासाः सिताम्बरः ॥ ३४४ ॥
नग्नाटो दिग्वासाः क्षपणः श्रमणश्च जीवको जैनः ।
आजीवो मलधारी निर्ग्रन्थः कथ्यते सद्भिः ॥ ३४५ ॥
verse 2.1.1.344
page 0041

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 क्षपणः,  त्रि,  (क्षपयति क्षिपति दूरीकरोति लज्जांइति । क्षप क्षेपे + कर्त्तरि ल्युः ।) निर्लज्जः ।इति त्रिकाण्डशेषः ॥
 (क्षपयति विषयरागं इति ।बौद्धसन्न्यासी ॥
 (भावे ल्युट् क्षपणम् । यथा, मनुः । ४ । २२२ ।“भुक्त्वाऽतोऽन्यतमस्यान्नममत्या क्षपणं त्र्यहम्” ॥
)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 क्षपण पु०
  क्षपयति विषयरागं क्षप--ल्यु । बौद्धसंन्यासिनिदिगम्बरे स्वार्थे क । तथार्थे “एकः क्षपणक । शाकाहर्त्तातत्र क्षपणक । दश शाकाशाः । यत्र अपणक! दश शा-काशास्तत्र क्षपणक । का शाकाशा” उद्भ० “स पथि नग्नंक्षपणकमपश्यत् “भा० आ० ७८९ श्लो० “नग्नक्षपणकेदेशे-रजकः किं करिष्यति” पञ्चत० भावे ल्युट् । २ क्षेपणे “स-व्रह्मचारिण्येकाहमतीते क्षपणं स्मृतम् “भुक्त्वातोऽन्य-तमस्यान्नममत्या क्षयणं त्र्यहम्” मनुः कर्त्तरि ल्यु ।३ क्षपके त्रि०
  “चरितानि यत्र गायन्ति लोकशमलक्षपणा-नि भक्ताः” भाग० ३ । १५ । ७० श्लो०

Capeller

German

 1. क्षपण m.
  ein Bettler (bes. Bettelmönch
bei den Buddhisten oder Jainas).

 2. क्षपण vernichtend
 m.
  Vernnichter
 n.
 
das Vernichten,  Vertreiben,  Verbringen
(den Zeit).

Burnouf

French

 क्षपण क्षपण a. impudent,  effronté.
क्षपण्यु m.
  (sfx. यु) offense,  péché.

Stchoupak

French

 १ क्षपण-
 nt. pénitence 
 -ई-भूत- a. v. qui a adopté
l'aspect d'un ascète mendiant 
 1 -क- m.
  ascète mendiant,  not. Jaina.

 २ क्षपण-
 ag. qui détruit,  destructeur (ifc.) 
 nt. destruction, 
suppression 
 2 -क- a. détruisant.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.