क्षतज (kSataja)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 क्षतज n.
  (-जं)
	 1. Blood.
	 2. Pus,  matter.
 E.
  क्षत a wound,  and ज
produced.

Yates

English

 क्षत-ज (जं) 1.
n.
  Blood
 pus.

Spoken Sanskrit

English

क्षतज 	-	 kSataja 	-	 adj.
  	-	  produced by a wound or injury
क्षतज 	-	 kSataja 	-	 n.
  	-	  blood
क्षतज 	-	 kSataja 	-	 n.
  	-	  matter
क्षतज 	-	 kSataja 	-	 n.
  	-	  pus

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Wilson

English

 क्षतज
n.
  (-जं)
1 Blood.
2 Pus,  matter.
E.
  क्षत a wound,  and ज produced.

Monier Williams Cologne

English

 क्षत—ज mfn.
   produced by a wound or injury (e.g. कास,  a kind of cough
 also विसर्प,  Bhpr.
   vi),  Suśr.
 

 क्षत—ज n.
  blood,  MBh.
   ii,  403
 R.
 
 Suśr.
 
 Ragh.
  vii,  40

 pus,  matter,  L.
 

Benfey

English

 क्षतज क्षत-ज (vb. क्षण् and जन्), 
 I. adj.
  Caused by wounding,  Suśr. 2, 
503,  5.
 II. n.
  Blood,  Rām.  2,  94,  5.

Apte Hindi

Hindi

क्षतजम्
नपुं*
   क्षत-जम् -
रूधिर

क्षतजम्
नपुं*
   क्षत-जम् -
"पीप,  मवाद"

Shabdartha Kaustubha

Kannada

क्षतज
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ರಕ್ತ /ನೆತ್ತರು
निष्पत्तिः - > जनी (प्रादुर्भावे) - "डः" (३-२-९८)
व्युत्पत्तिः - > क्षतात् जायते
प्रयोगाः - > "स च्छिन्नमूलः क्षतजेन रेणुस्तस्योपरिष्टात्पवनावधूतः"
उल्लेखाः - > रघु० ७-४३
क्षतज
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಒಂದು ವಿಧ ಕಾಸರಗ
प्रयोगाः - > "सवातपित्तप्रभवः कफाच्च क्षतात् तथान्यः क्षयजोऽपरश्च । पञ्चप्रकारः कथितो भिषग्भिः विवर्धितो यक्ष्मविकारकृत् स्यात्"
उल्लेखाः - > सुश्रुत० उत्तरतं० ५२-६
क्षतज
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕೀವು
क्षतज
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಗಾಯದಿಂದ ಉಂಟಾದ

L R Vaidya

English

 kzata-ja {% n. %} 1. blood,  e.g. स च्छिन्नमूलः क्षतजेन रेणुः vii.23
 2. pus,  matter.

Bopp

Latin

 क्षतज (e praec. et ज natus) sanguis. RAGH. 7. 40.

Anekartha-Dvani-Manjari

Sanskrit

कुङ्कुम
क्ली
कुङ्कुम,  रुधिर,  क्षतज
कुङ्कुमं रुधिरं ज्ञेयं कुङ्कुमं क्षतजं स्मृतम् ।
verse 2.1.1.60
page 0011

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
रक्तं रुधिरमाग्नेयं विस्रं तेजोभवं रसात् ।
शोणितं लोहितमसृक्वासिष्ठं प्राणदासुरे ॥ ६२१ ॥
क्षतजं मांसकार्यस्त्रं मांसं पललजङ्गले ।
रक्तात्तेजोभवे क्रव्यं काश्यपं तरसामिषे ॥ ६२२ ॥
मेदस्कृत्पिशितं कीनं पलं पेश्यस्तु तल्लताः ।
-wordlist-
 
रक्त (क्ली),  रुधिर (क्ली),  आग्नेय (क्ली),  विस्र (क्ली),  रसतेजस् (क्ली),  रसभव (क्ली),  शोणित (क्ली),  लोहित (क्ली),  असृज् (क्ली),  वासिष्ठ (क्ली),  प्राणद (क्ली),  आसुर (क्ली),  क्षतज (क्ली),  मांसकारि (क्ली),  अस्र (क्ली),  मांस (पुंक्ली),  पलल (क्ली),  जङ्गल (क्ली),  रक्ततेजस् (क्ली),  रक्तभव (क्ली),  क्रव्य (क्ली),  काश्यप (क्ली),  तरस (क्ली),  आमिष (पुंक्ली),  मेदस्कृत् (क्ली),  पिशित (क्ली),  कीन (क्ली),  पल (पुंक्ली),  पेशी (स्त्री),  मांसलता (स्त्री)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

क्षतज
क्षतज,  लोहित,  रुधिर,  असृज्,  शोणित,  रक्त
क्षतजं लोहितमस्रं रुधिरमसृक् शोणितं च रक्तं स्यात् ।
verse 3.1.1.632
page 0072

नाममाला

Sanskrit

शोणित,  लोहित,  रक्त,  रुधिर,  क्षतज,  असृज्
शोणितं लोहितं रक्तं रुधिरं क्षतजासृजम् ॥ १८८ ॥
verse 0.1.1.188
page 0089

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 क्षतजं,  क्ली,
   (क्षतात् व्रणात् जायते उत्पद्यते इति ।जन् डः ।) रक्तम् । इत्यमरः । २ । ६ । ६४ ॥
(यथा,  रघौ । ७ । ४३ ।“स च्छिन्नमूलः क्षतजेन रेणु-स्तस्योपरिष्टात् पवनावधूतः” ॥
)पूयम् । इति शब्दचन्द्रिका ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 क्षतज न०
  क्षतात् जायते जन--ड । १ रुधिरे “अमरः सच्छिन्नमलः क्षतजेन रेणुः” रघुः “क्षतजकणवर्षबभ्रुणा चभ्रमता” काद० २ पूये हेम० । ३ क्षतजातमात्रे त्रि०
  । सुश्रु-तोक्ते ४ कामभेदे कासशब्दे तद्विस्तार उक्तप्रायोऽपिस्पष्टार्थं सुश्रुतवाक्यमत्रोदाह्रियते यथा“उक्ता ये हेतवो नॄणां रोगयोः श्वासहिक्कयोः । कास-स्यापि च विज्ञेयास्त एवोत्पत्तिहेतवः । धूमोपघाताद्र-जसस्तथेव व्यायामरूक्षान्ननिषेवणाच्च । विमार्गगत्वादपिभोजनस्य वेगावरोधात् क्षवथोस्तथेव । प्राणोह्युदानानु-गतः प्रदुष्टः संभिन्नकांस्यस्वनतुल्यकोषः । निरेति वक्त्रा-त्सहसा सदोषः कासः स विद्वद्भिरुदाहृतस्तु । स वात-पित्तप्रभवः कफाच्च क्षतात्तथान्यः क्षयजोऽपरश्च । पञ्च-प्रकारः कथितोभिषग्भिर्विवर्द्धितो यक्षविकारकृत् स्यात् ।भविष्यतस्तस्य तु कण्ठकण्डूर्भोज्योपरोधो गलतालुलेपः ।स्वशब्दवैषम्यमरोचकोऽग्निसादश्च लिङ्गानि भवन्त्यमूनि ।हृच्छङ्खमूर्द्धोदरपार्श्वशूली क्षामाननः क्षीणबलस्वरौजाः ।प्रसक्तवेगश्च समीरणेन कासेत्तु शुष्कं स्वरभेदयुक्तः ।उरोविदाहज्वरवक्त्रशेषंरभ्यर्द्दितस्तिक्तमुखस्तृषार्त्तः ।पित्तेन पीतानि वमेत्कटूनि कासेत्स पाण्डुः परिद-ह्यमानः । विलिप्यमानेन मुखेन सीदन् शिरोरुगार्त्तःकफपूर्णदेहः । अभक्तनगगौरवसादयुक्तः कासेद्भृशं सा-न्द्रकफः कफेन । वक्षोऽतिमात्रं विहतञ्च यस्य व्याया-मभाराध्ययनाभिघातैः । विश्लिष्टवक्षाः स नरः सरक्तं ष्ठी-वत्यभीक्ष्णं क्षतजःस उक्तः । अतिव्यवायभाराध्बयुक्ता-श्वगजविग्रहैः । रूक्षस्योरः क्षतं वायुर्गृहीत्वा कासमाव-हेत् । स पूर्वं कासते शुष्कं ततः ष्ठीवेत् सशोणितम् ।कण्ठेन रुजतात्यर्थं विभिन्नेनैव चोरसा । सूचीभिरिवनीक्ष्णाभिस्तुद्यमानेन शूलिना । दुःखस्पर्शेन शूलेन मेद-पीडाभित पिना । पर्वभेदज्वरश्वासतृष्णावैस्वर्य्यपीडितः ।पारावतैवाकूजन् कासवेगात् क्षतोद्भवात्” ।

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.