| YouTube Channel

क्वणः (kvaNaH)

 
Apte
English
क्वणः [kvaṇḥ] क्वणनम् [kvaṇanam] क्वणितम् [kvaṇitam] क्वाणः [kvāṇḥ], क्वणनम् क्वणितम् क्वाणः 1 A sound in general.
The sound of any musical instrument. -नः A small earthen pot or boiler.
Apte 1890
English
क्वणः, क्वणनं, क्वणितं, क्वाणः 1 A sound in general.
2 The sound of any musical instrument.
नः A small earthen pot or boiler.
Apte Hindi
Hindi
क्वणः
पुं*
 - क्वण् + अप्
सामान्य शब्द
क्वणः
पुं*
 - क्वण् + अप्
किसी भी वाद्ययन्त्र की ध्वनि
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 शब्दः, ध्वनिः, स्वनः, निस्वनः, स्वानः, निस्वानः, नादः, निनादः, निनदः, नादितः, अनुनादः, निर्ह्रादः, संह्रादः, निर्घोषः, घोषः, निघुष्टम्, रवः, रावः, आरावः, विरावः, संरावः, आरवः, स्वरः, ध्वानः, ध्वनः, निध्वानः, स्वनिः, स्वनितम्, क्वणः, रणः, कुणिन्दः, घुः, प्रत्ययः, तुमुलः
noun
यः श्रुतिम्पन्नः।
"तीव्रेण शब्देन तस्य एकाग्रता भग्ना।"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
क्वणः,
पुं,
 (क्वण् + भावे अप् ।) कणकणेति शब्द-विशेषः । इत्यमरटीकायां सारसुन्दरी ॥
वीणायाःशब्दः अन्यस्य च शब्दः । इति भरतः ॥
तत्प-र्य्यायः । णिक्वाणः २ निक्वणः ३ क्वाणः ४ क्वणनम्५ । इत्यमरः । १ । ७ । २४ ॥
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“क्वण शब्दार्थः”@} 2 क्वाणकः-णिका, क्वाणकः-णिका, चिक्वणिषकः-षिका, 3 चङ्क्वणकः-णिका
क्वणिता-त्री, क्वाणयिता-त्री, चिक्वणिषिता-त्री, चङ्क्वणिता-त्री
4 क्वणन्-न्ती, क्वाणयन्-न्ती, चिक्वणिषन्-न्ती
-- क्वणिष्यन्-न्ती-ती, क्वाणयिष्यन्-न्ती-ती, चिक्वणिषिष्यन्-न्ती-ती
-- 5 व्यतिक्वणमानः, क्वाणयमानः, -- चङ्क्वण्यमानः
व्यतिक्वणिष्यमाणः, क्वाणयिष्यमाणः, -- चङ्क्वणिष्यमाणः
6 निक्वाण्-निक्वाणौ-निक्वाणः
-- -- 7 क्वणितम्-तः, क्काणितः, चिक्वणिषितः, चङ्क्वणितः-तवान्
क्वणः, 8 क्वणनः, क्वाणः, चिक्वणिषुः, चङ्क्वणः
क्वणितव्यम्, क्वाणयितव्यम्, चिक्वणिषितव्यम्, चङ्क्वणितव्यम्
क्वणनीयम्, क्वाणनीयम्, चिक्वणिषणीयम्, चङ्क्वणनीयम्
क्वाण्यम्, क्वाण्यम्, चिक्वणिष्यम्, चङ्क्वण्यम्
ईषत्क्कणः-दुष्क्वणः-सुक्वणः
-- -- क्वण्यमानः, क्वाण्यमानः, चिक्वणिष्यमाणः, चङ्क्वण्यमानः
9 क्वणः, क्वाणः, 10 निक्वाणः, 11 निक्वणः, प्रक्वाणः, प्रक्वणः, क्वाणः, चिक्वणिषः, चङ्क्वणः
12 क्वणितुम्, क्वाणयितुम्, चिक्वणिषितुम्, चङ्क्वणितुम्
13 क्वणितिः, क्वाणना, चिक्वणिषा, चङ्क्वणा
क्वणनम्, क्वाणनम्, चिक्वणिषणम्, चङ्क्वणनम्
क्वणित्वा, क्वाणयित्वा, चिक्वणिषित्वा, चङ्क्वणित्वा
प्रक्वण्य, प्रक्वाण्य, सञ्चिक्वणिष्य, सञ्चङ्क्वण्य
क्वाणम् २, क्वणित्वा २, क्वाणम् २, क्वाणयित्वा २, चिक्वणिषम् २, चिक्वणिषित्वा २, चङ्क्वणम् २
चङ्क्वणित्वा २।
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
 (२९३)
02
=>
 (१-भ्वादिः-४५०। अक। सेट्। पर।)
03
=>
 [[१। ‘नुगतोऽनुनासिकान्तस्य’ (७-४-८५) इत्यभ्यासस्य नुक्। एवं यङन्ते सर्वत्र ज्ञेयम्।]]
04
=>
 [[आ। ‘दुस्सहा हा। परिक्षिप्ताः क्वणद्भिरलिगाथकैः।।’ भ। का। ६-८४ (८५)।]]
05
=>
 [[२। ‘कर्तरि कर्मव्यतीहारे’ (१-३-१४) इति शानच्।]]
06
=>
 [[३। ‘अनुनासिकस्य क्विझलोः क्ङिति’ (६-४-१५) इति दीर्घः।]]
07
=>
 [[B। ‘विभूषणानां क्वणितं च षट्पदो गुरुर्यथा नृत्यविधौ समादधे।।’ भ। का। ११-३७। ‘वनात् कुमाराः क्वणिताग्र्यवेणवो व्रणद्विषाणभ्रणिताभ्रमाययुः।।’ धा। का। १-५८।]]
08
=>
 [[४। ‘चलनशब्दार्थादकर्मकाद्युच्’ (३-२-१४८) इति ताच्छील्ये युच्।]]
09
=>
 [[५। ‘क्वणो वीणायां च’ (३-३-६५) इत्यत्र शुद्धादपि धातोः अप्। पक्षे घञ्।]]
10
=>
 [[६। ‘क्वणो वीणायां च’ (३-३-६५) इति नौ उपसर्गे वा अप्। पक्षे घञ्। सूत्रे वीणाग्रहणसामर्थ्यात् ‘प्रक्वाणः प्रक्वणः’ इत्यपि भवति।]]
11
=>
 [[C। ‘अथ क्लमादनिक्वाणा नराः क्षीणपणा इव।’ भ। का। ७-५८।]]
12
=>
 [पृष्ठम्०३०६+ २५]
13
=>
 [[१। ‘तितुत्रेष्वग्रहादीनामिति वक्तव्यम्’ (वा। ७-२-९) इति उपसंख्यानात् इट्।]]