| YouTube Channel

क्रान्त (krAnta)

 
शब्दसागरः
English
क्रान्त
mfn.
(-न्तः-न्ता-न्तं)
1. Overcome, surpassed.
2. Attacking, invading,
gone to or against.
3. Spread, extended 4. Going, going over or
across.
m.
(-न्तः)
1. A horse.
2. (In astronomy, ) Declination.
n.
(-न्तं)
An astrological element, the conjunction of any planet with the
moon.
E.
क्रम् to go, affix क्त.
Capeller Eng
English
क्रान्त॑
n.
step.
Yates
English
क्रान्त (न्तः-न्ता-न्तं)
a. Overcome
gone to or against
spread.
m.
A
horse.
n.
Declination
conjunc-
tion of a planet with the moon.
Spoken Sanskrit
English
क्रान्त krAnta
adj.
gone over or across
क्रान्त krAnta
adj.
spread
क्रान्त krAnta
adj.
attacking
क्रान्त krAnta
adj.
gone to or against
क्रान्त krAnta
adj.
surpassed
क्रान्त krAnta
adj.
invading
क्रान्त krAnta
adj.
extended
क्रान्त krAnta
adj.
overcome
क्रान्त krAnta
m.
horse
क्रान्त krAnta
m.
declination
क्रान्त krAnta
n.
step
क्रान्त krAnta
n.
certain aspect when the moon is in conjunction with a planet
क्रान्त krAnta ppp. gone
क्रान्त krAnta
adj.
invading
आक्रमण AkramaNa
n.
invading
अधिक्रमण adhikramaNa
n.
act of invading
Wilson
English
क्रान्त
mfn.
(-न्तः-न्ता-न्तं)
1 Overcome, surpassed.
2 Attacking, invading, gone to or against.
3 Spread, extended.
4 Going, going over or across.
m.
(-न्तः)
1 A horse.
2 (In astronomy, ) Declination.
n.
(-न्तं) An astrological element, the
conjunction of any planet with the moon.
E.
क्रम to go, affix क्त.
Apte
English
क्रान्त [krānta], p. p. Gone, passed over, traversed
&c.
(p. p. of क्रम् q. v. )
तः A horse.
A foot, step
Ms.*
12.121.
Declination.
न्तम् Going, passing.
A step.
A certain aspect in astronomy (when the moon is in conjunction with a planet).
Comp.
-दर्शिन्
a.
omniscient.
Apte 1890
English
क्रांत p. p. Gone, passed over, traversed &c.
(p. p. of क्रम् q. v.).
तः 1 A horse.
2 A foot, step.
3 Declination.
तं 1 Going, passing.
2 A step.
3 A certain aspect in astronomy (when the moon is in conjunction with a planet).
Comp.
दर्शिन् a. omniscient.
Monier Williams Cologne
English
क्रान्त॑ a
mfn.
gone, gone over or across
spread, extended
attacking, invading, gone to or against
overcome (as by astonishment),
Ragh.
xiv, 17
surpassed
क्रान्त॑ (अस्),
m.
a horse,
L.
(in
astron.
) declination,
W.
क्रान्त॑ (अम्),
n.
a step (विष्णोः क्रान्त, ‘the step of Viṣṇu’,
N.
of a ceremony,
ŚBr.
xiii
cf.
विष्णु-क्रम),
ŚBr.
Mn.
xii, 121
(in
astron.
) a certain aspect when the moon is in conjunction with a planet.
क्रान्त॑ b क्रान्ति,
&c.
See क्रम्.
Monier Williams 1872
English
क्रान्त, अस्, आ, अम्, gone, going, gone or going
over or across
spread, extended
attacking, invading,
gone to or against
overcome, surpassed
(अस्), m.
a horse
(in astronomy) declination
(आ), f., N. of
a plant, a kind of Solanum [cf. बृहती]
a species
of the Atyaṣṭī metre [cf. कान्ता]
(अम्), n. a step,
(विष्णोः क्रान्तम्, ‘the step of Viṣṇu, N. of a
Soma ceremony)
a certain aspect in astronomy
when the moon is in conjunction with a planet.
क्रान्त क्रान्त, क्रान्ति, &c. See under क्रम्।
Macdonell
English
क्रान्त krān-tá, pp. kram
n.
step
-ti,
f.
🞄ecliptic.
Apte Hindi
Hindi
क्रान्त
वि* - क्रम + क्त
"गया हुआ, आरपार गया हुआ"
क्रान्तः
भू* क* कृ* - क्रम + क्त
घोड़ा
क्रान्तः
भू* क* कृ* - क्रम + क्त
"पैर, पग"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
क्रान्त
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅಶ್ವ /ಕುದುರೆ
निष्पत्तिः - > क्रमु (पादविक्षेपे) - कर्त० "क्तः" (३-४-७२)
क्रान्त
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಚರಣ /ಕಾಲು /ಪಾದ
प्रयोगाः - > "मनसीन्दुं दिशः श्रोत्रे क्रान्ते विष्णुं बले हरम् वाच्यग्निं मित्रमुत्सर्गे प्रजने प्रजापतिम् ॥"
उल्लेखाः - > मनु० १२-१२१
क्रान्त
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕ್ರಮಣ /ಹೆಜ್ಜೆಯಿಡುವುದು /ನಡೆಯುವುದು
निष्पत्तिः - > क्रमु - भावे "क्तः" (३-३-११४)
क्रान्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಆಕ್ರಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟ
क्रान्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಹತ್ತಲ್ಪಟ್ಟ
निष्पत्तिः - > क्रमु - कर्म० "क्तः" (३-२-१०२)
क्रान्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ವ್ಯಾಪ್ತವಾದ
प्रयोगाः - > "क्रान्तं रुचा क्राञ्चवप्रभासा नवप्रभाजालभृतां मणीनाम्"
उल्लेखाः - > माघ० ४-३
क्रान्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ದಾಟಲ್ಪಟ್ಟ
क्रान्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಅತಿಕ್ರಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟ /ಮೀರಲ್ಪಟ್ಟ
क्रान्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಸಂಬಂಧಿಸಿರುವ /ಸೇರಿಕೊಂಡಿರುವ
निष्पत्तिः - > क्रमु - कर्त० "क्तः" (३-४-७२)
प्रयोगाः - > "क्रान्तकान्तवदनप्रतिबिम्बे भग्नबालसहकारसुगन्धौ"
उल्लेखाः - > माघ० १०-३
L R Vaidya
English
krAMta {% (I) a. (f. ता) %} pp. of क्रम् q.v.
krAMta {% (II) m. %} 1. A horse
2. a foot, a step.
Kridanta Forms
Sanskrit
क्रम् (क्र꣡मुँ꣡ पादविक्षेपे - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् = क्रमणम्
अनीयर् = क्रमणीयः - क्रमणीया
ण्वुल् = क्रमकः - क्रमिका
तुमुँन् = क्रमितुम्
तव्य = क्रमितव्यः - क्रमितव्या
तृच् = क्रमिता - क्रमित्री
क्त्वा = क्रमित्वा / क्रन्त्वा / क्रान्त्वा
ल्यप् = प्रक्रम्य
क्तवतुँ = क्रान्तवान् - क्रान्तवती
क्त = क्रान्तः - क्रान्ता
शतृँ = क्रम्यन् / क्रमन् - क्रम्यन्ती / क्रमन्ती
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
क्रान्तः,
पुं,
(क्रम्यते आक्रम्यते इति क्रम + क्तः ।)घोटकः इति त्रिकाण्डशेषः
(पादेन्द्रियम् ।यथा, मनौ १२ १२१ ।“मनसीन्दुं दिशः श्रोत्रे क्रान्ते विष्णुं बले हरम् ।वाच्यग्निं मित्रमुत्सर्गे प्रजने प्रजापतिम्”
“क्रान्ते पादेन्द्रिये विष्णुमिति” कुल्लूकभट्टः
भावे + क्तः
क्ली,
आरूढम् क्रमणम् ।यथा माघे ।“क्रान्तं रुचा काञ्चनवप्रभाजा”
यथा शतपथब्राह्मणे ।“विष्णोः क्रान्तमसीतीमे लोकाः विष्णो-र्विक्रमणं विष्णोर्विक्रान्तं विष्णोः क्रान्तम्”
)आक्रान्ते त्रि
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
क्रान्त पुंस्त्री क्रम--कर्त्तरि क्त वोटके स्त्रियां जाति-त्वेऽपि संयोगोपधत्वात् टाप् कर्म्मणि--क्त आक्रा-न्ते आरूढे
त्रि०
“क्रान्तं रुचा काञ्चनवप्रभाजा”माघः “अश्वक्रान्ते! “रथक्रान्ते! विष्णुक्रान्ते!वसुन्धरे!” स्नानमन्त्रः पादेन्द्रिये
न०
“मनसीन्दुंदिशः श्रोत्रे क्रान्ते विष्णुं बले हरम्” मनुः “क्रान्तेपादेन्द्रिये” कुल्लू० भावे--क्त क्रमणे
न०
कृदभिहि-तो भावोद्रव्यवत् प्रकाशते” इत्युक्तेः क्रमणकर्म्मणिन० “विष्णोः क्रान्तमसीतीमे लोकाः विष्णोर्विकमणंविष्णोर्विक्रान्तं विष्णोः क्रान्तम्” शंत० ब्रा० ।कर्त्तरिक्त वृहत्यां स्त्री राजनि० अतीते
त्रि०
क्रान्तदर्शी
Capeller
German
क्रान्त॑ s. क्रम्
n.
Schritt.
Burnouf
French
क्रान्त क्रान्त pp. de क्रम्। -- S.
m.
cheval.
Stchoupak
French
क्रान्त-
(क्रम्-) a. v. allé
étendu
qui attaque
envahi par
(fig.
nt. pas.