| YouTube Channel

क्र (kra)

 
Apte
English
क्रम् [kram], 1
U.
 , 4.
P.
 (क्रामति, क्रमते, क्राम्यति, चक्राम, चक्रमे, अक्रमीत्, अक्रस्त, क्रान्त)
To walk, step, go
क्रामत्यनुदिते सूर्ये वाली व्यपगतक्लमः Rām.
गम्यमानं न तेनासीदगतं क्रामता पुरः
Bk.*
 8.2
25.
To go to, approach (with
acc.
 ).
देवा इमान् लोकानक्रमन्त Śat. Br.
To pass or go over, go across, traverse
U.*
 2.13
सुखं योजनपञ्चाशत्क्रमेयम् Rām.
To leap, jump
क्रमं वबन्धं क्रमितुं सकोपः (हरिः)
Bk.*
 2.9.5.51.
To go up, ascend
क्रामत्युच्चैर्भूभृतो यस्य तेजः
Śi.*
 16.83.
(a) To cover, occupy, take possession of, fill
क्रान्ता यथा चेतसि विस्मयेन
R.*
 14.17. (b) To reach up to, pervade, penetrate
क्रामद्भिर्घनपदवीमनेकसंख्यैः
Ki.*
 5.34.
To surpass, excel
स्थितः सर्वोन्नतेनोर्वीं क्रान्त्वा मेरुरिवात्मना
R.*
 1. 14.
To undertake, strive after, be able or competent for, show energy for (with
dat.
 or
inf.
 )
व्याकरणाध्यय- नाय क्रमते Sk
धर्माय क्रमते साधुः Vop
व्युत्पत्तिरावर्जितकोविदापि न रञ्जनाय क्रमते जडानाम् Vikr.1.16
हत्वा रक्षांसि लवितुमक्रमी- न्मारुतिः पुनः । अशोकवनिकामेव
Bk.*
 9.23.
To be developed or increased, to have full scope, be at home (with
loc.
 )
कृत्येषु क्रमन्ते
Dk.*
 17
क्रमन्ते$स्मिञ्शास्त्राणि, or ऋक्षु क्रमते बुद्धिः Sk. क्रममाणो$रिसंसदि
Bk.*
 8.22.
To succeed, have effect (Atm. )
न चक्रमस्याक्रमताधिकं धरम्
Śi.*
 1.54.
To be repeated (as a letter or word in the arrangement called क्रम q. v. )
To fulfil, accomplish.
To have sexual intercourse with
to cover (in copulation)
क्रमस्पर्श इव रोहितमनवग्लायता सदा
Av.*
 4.4.7. (By वृत्तिसर्गतायनेषु क्रमः
P.
 I.3.38
क्रम् by itself is used in the Ātm. in the sense of 'continuity' or 'want of interruption', 'energy or application', and 'development or increase', and also 'conquering or getting over.)Caus. (क्रमयति, क्रामयति)
To cause to go
&c.
To repeat a letter (as in the क्रम arrangement). -Desid. चिक्रमिषति, चिक्रंसते
&c.
Apte Hindi
Hindi
क्रम्
"भ्वा* उभ*, दिवा* पर* , , , " - -
"चलना, पर्दापण करना, जाना"
क्रम्
"भ्वा* उभ*, दिवा* पर* , , , " - -
"चले जाना, पहुँचना"
क्रम्
"भ्वा* उभ*, दिवा* पर* , , , " - -
"जाना, पार करना, पार जाना"
क्रम्
"भ्वा* उभ*, दिवा* पर* , , , " - -
"कूदना, छलांग मारना"
क्रम्
"भ्वा* उभ*, दिवा* पर* , , , " - -
"ऊपर जाना, चढ़ना"
क्रम्
"भ्वा* उभ*, दिवा* पर* , , , " - -
"अधिकार में रखना, वश में करना, अधिकार में लेना, भरना"
क्रम्
"भ्वा* उभ*, दिवा* पर* , , , " - -
"आगे बढ़ना, आगे निकल जाना"
क्रम्
"भ्वा* उभ*, दिवा* पर* , , , " - -
"उत्तरदायित्व लेना, संप्रयास करना, योग्य या सक्षम होना, शक्ति दिखलाना"
क्रम्
"भ्वा* उभ*, दिवा* पर* , , , " - -
"बढ़ना या विकसित होना, पूरा क्षेत्र मिलना, स्वस्थ होना"
क्रम्
"भ्वा* उभ*, दिवा* पर* , , , " - -
"पूरा करना, निष्पन्न करना"
क्रम्
"भ्वा* उभ*, दिवा* पर* , , , " - -
मैथुन करना
Kridanta Forms
Sanskrit
क्रम् (क्र꣡मुँ꣡ पादविक्षेपे - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् = क्रमणम्
अनीयर् = क्रमणीयः - क्रमणीया
ण्वुल् = क्रमकः - क्रमिका
तुमुँन् = क्रमितुम्
तव्य = क्रमितव्यः - क्रमितव्या
तृच् = क्रमिता - क्रमित्री
क्त्वा = क्रमित्वा / क्रन्त्वा / क्रान्त्वा
ल्यप् = प्रक्रम्य
क्तवतुँ = क्रान्तवान् - क्रान्तवती
क्त = क्रान्तः - क्रान्ता
शतृँ = क्रम्यन् / क्रमन् - क्रम्यन्ती / क्रमन्ती