कौतुक (kautuka)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
शब्दसागरः
Englishकौतुक (-कं)
1. Eagerness, vehemence, impatience.
2. Joy, pleasure,
happiness.
3. Sport, pastime.
4. A festivity.
5. Wish, inclination.
6. Curiosity.
7. Kind or friendly greeting, civility, salutation.
8.
The marriage thread or ring.
9. The enjoyment of public diver-
sions.
10. Song, dance, shew or spectacle.
11. Season of enjoyment.
कुतुक, and अण्
Capeller Eng
EnglishYates
EnglishHelp us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Spoken Sanskrit
Englishकौतुक - kautuka - - for amusement
कौतुक - kautuka - - interest in anything
कौतुक - kautuka - - spectacle
कौतुक - kautuka - - pastime
कौतुक - kautuka - - civility
कौतुक - kautuka - - curiosity
कौतुक - kautuka - - season of enjoyment
कौतुक - kautuka - - gaiety
कौतुक - kautuka - - sport
कौतुक - kautuka - - place for a particular nuptial ceremony
कौतुक - kautuka - - dance
कौतुक - kautuka - - vehemence
कौतुक - kautuka - - show
कौतुक - kautuka - - happiness
कौतुक - kautuka - - any singular or surprising object
कौतुक - kautuka - - impatience
कौतुक - kautuka - - pleasure
कौतुक - kautuka - - festival
कौतुक - kautuka - - eagerness
कौतुक - kautuka - - solemn ceremony
कौतुक - kautuka - - kind or friendly greeting
कौतुक - kautuka - - anything causing curiosity or admiration or interest
कौतुक - kautuka - - wonder
कौतुक - kautuka - - prosperity
कौतुक - kautuka - - festivity
कौतुक - kautuka - - impatience
कौतुक - kautuka - - song
कौतुक - kautuka - - marriage-thread or necklace
कौतुक - kautuka - - as a relaxation
कौतुक - kautuka - - desire
कौतुक - kautuka - - public diversion
कौतुक - kautuka - + loc. - vehement desire for
Wilson
Englishकौतुक
(-कं)
1 Eagerness, vehemence, impatience.
2 Joy, pleasure, happiness.
3 Sport, pastime.
4 A festival, festivity.
5 Wish, inclination.
6 Curiosity.
7 Kind or friendly greeting, civility, salutation.
8 The marriage thread or ring.
9 The enjoyment of public diversions.
10 Song, dance, shew or spectacle.
11 Season of enjoyment.
कुतुक, and अण्
Apte
Englishकौतुकम् [kautukam], [कुतुकस्य भावः अण्]
Desire, curiosity, wish.
Eagerness, vehemence, impatience.
Anything creating curiosity or wonder.
The marriage thread (worn on the wrist)
करोयमामुक्तविवाहकौतुकः 5.66
8.1.
The ceremony with the marriage thread preceding a marriage
सबाष्पा कौतुकक्रिया Pratijña 4.24.
Festivity, gaiety.
Particularly auspicious festivity, solemn occasion (such as marriage)
'कौतुकं मङ्गले हर्षे हस्तसूत्रे कुतूहले' इति शाश्वतः
प्रस्थान˚ 4
7.25.
Delight, joy, pleasure, happiness
निवृत्त- नानारसकाव्यकौतुकम् 3.14
˚रसाः 6.33
1.3
3.37.
Sport, pastime.
A song, dance, show or spectacle.
Joke, mirth.
Friendly greeting, salutation. -अगारः, -रम्, -गृहम् a pleasurehouse
कौतुकागारमागात् 7.94. -उदयम् a kind of the height (of an idol ) (cf. उत्सव and उत्सेध)
उत्सवे चा- र्धमानेन कौतुकोदयमीरितम् Māna. 61.22.
क्रिया, मङ्गलम् a solemn ceremony
उपवासैस्तिथेज्याभिर्व्रतकौतुकमङ्गले । लभन्ते मातरो गर्भान् ... * 12.7.14
particularly marriage ceremony
11.53. -तोरणः, -णम् a triumphal arch erected on festive occasions
गोपुरद्वारमार्गेषु कृतकौतुकतोरणाम् 1.11.13.
Apte 1890
Englishकौतुकं [कुतुकस्य भावः अण्] 1 Desire, curiosity, wish.
2 Eagerness, vehemence, impatience.
3 Anything creating curiosity or wonder.
4 The marriage thread (worn on the wrist)
करोयमामुक्तविवाहकौतुकः Ku. 5. 66
R. 8. 1.
5 The ceremony with the marriage thread preceding a marriage.
6 Festivity, gaiety.
7 Particularly, auspicious festivity, solemn occasion (such as marriage)
प्रस्थान° Ś. 4
Ku. 7. 25.
8 Delight, joy, pleasure, happiness
Bh. 3. 140
°रसाः U. 6. 33
Māl. 10. 3
U. 3. 37.
9 Sport, pastime.
10 A song, dance, show or spectacle.
11 Joke, mirth.
12 Friendly greeting, salutation.
Comp.
अगारः,
रं,
गृहं a pleasure-house
कौतुकागारमागात् Ku. 7. 94.
क्रिया,
मंगलं {1} a solemn ceremony. {2} particularly, marriage ceremony
R. 11. 53
तोरणः,
णं a triumphal arch erected on festive occasions.
Monier Williams Cologne
EnglishMonier Williams 1872
Englishकौतुक कौतुक, अम्, n. (fr. कुतुक), curi-
osity, interest in anything, vehement desire for, wish,
inclination
eagerness, vehemence, impatience
any-
thing causing curiosity, admiration or interest, any
singular or surprising object, a wonder
festivity,
gaiety, a festival, a show, a solemn ceremony, espe-
cially the ceremony with the marriage-thread or ring
preceding a marriage
the marriage-thread or ring
joy, pleasure, happiness, enjoyment
sport, pastime
public diversion
song, dance, show or spectacle
season of enjoyment
kind or friendly greeting,
civility, salutation.
—कौतुक-क्रिया, f. a solemn
ceremony, a marriage ceremony.
—कौतुक-गृह,
अम्, n. the house in which a marriage takes place.
—कौतुक-तोरण, अस्, अम्, m. n. a triumphal
arch erected at certain festivals.
—कौतुक-मङ्-
गल, अम्, n. a solemn ceremony.
—कौतुकागार
(°क-अग्°, or आग्°), अस्, अम्, m. n. a room for festivity,
a room in which a marriage ceremony takes place.
Macdonell
Englishकौतुक kautuka, curiosity, interest, eagerness 🞄(w. lc. or —°)
curious, strange or interesting 🞄spectacle
entertaining story
festival
🞄wedding investiture with the nuptial cord
🞄nuptial cord
happiness
bliss
-kriyā, wedding 🞄festival
-gṛha, wedding-house
🞄-pura, N. of a city
-bhṛt, wearing the 🞄nuptial cord
-maṅgala, solemn ceremony, 🞄festival
-maya, interesting
charming
🞄-āgāra, wedding chamber.
Benfey
Englishकौतुक कौतुक, i. e. कुतुक + अ,
1. Eagerness, Rājat. 5, 359
desire,
Pañc. 128, 18.
2. Pleasure, Lass. 43,
11.
3. Happiness, Pañc. iv. d. 35.
4.
An interesting spectacle, Kathās. 6, 65.
5. A festival, Bhartṛ. 3, 15
Mālav. 64,
6.
6. Marriage, Bhāg. P. 4, 3, 13.
7.
The marriage string. Daśak. in Chr.
201, 4.
--
क्रीडा-, feigned
curiosity, Kathās. 18, 135.
वि-,
incurious, indifferent.
Hindi
Hindi(Neut) जिज्ञासा उत्सुकता,
Apte Hindi
Hindiकौतुकम्
- कुतुक + अण्
"इच्छा, कुतूहल, कामना"
कौतुकम्
- कुतुक + अण्
"उत्सुकता, आवेग, आतुरता"
कौतुकम्
- कुतुक + अण्
आश्चर्यजनक वस्तु
कौतुकम्
- कुतुक + अण्
वैवाहिक कंगना बांधने की प्रथा
कौतुकम्
- कुतुक + अण्
"पर्व, उत्सव"
कौतुकम्
- कुतुक + अण्
विशेषकर विवाह आदि शुभ उत्सव
कौतुकम्
- कुतुक + अण्
"खुशी, हर्ष, आनन्द, प्रसन्नता"
कौतुकम्
- कुतुक + अण्
"खेल, मनोविनोद"
कौतुकम्
- कुतुक + अण्
"गीत, नृत्य, तमाशा"
कौतुकम्
- कुतुक + अण्
"हँसी, मजाक"
कौतुकम्
- कुतुक + अण्
"बधाई, अभिवादन"
Shabdartha Kaustubha
Kannadaकौतुक
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕುತೂಹಲ /ಆಶ್ಚರ್ಯದ ವಿಷಯವನ್ನು ನೋಡುವ ಅಥವಾ ತಿಳಿಯುವ ಆಸೆ
निष्पत्तिः - > "अण्" (५-१-१३०)
व्युत्पत्तिः - > कौतुकस्य भावः
प्रयोगाः - > "भत्रान्या मुहुरभिलष्यता निदध्ये नैवाहो विरमति कौतुकं प्रियेभ्यः" । "नवनिधुवनलीलाः कौतुकेनातिवीक्ष्य" ।
उल्लेखाः - > माघ० ८-६९, माघ० ११-१८
कौतुक
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಇಚ್ಛೆ /ಅಪೇಕ್ಷೆ /ಅಭಿಲಾಷೆ
प्रयोगाः - > "पश्यन्त्यास्तं नृपं तस्या लज्जाकौतुकयोर्दृशि" ।
उल्लेखाः - > कथास०
कौतुक
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಉತ್ಸವ /ಹಬ್ಬ
प्रयोगाः - > "कथं सुतायाः पितृगेहकौतुकं निशम्य देहः सुरवर्य नेङ्गते"
उल्लेखाः - > भाग० ४-३-१३
कौतुक
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕ್ರೀಡೆ /ಆಟ /ವಿನೋದ
कौतुक
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹರ್ಷ /ಸಂತೋಷ
कौतुक
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾದ ಮಂಗಳ ಕಾರ್ಯ ವಂಶಪರಂಪರೆಯಿಂದ ನಡೆಯುವ ಮಂಗಳ ಕಾರ್ಯ
प्रयोगाः - > "पतिव्रताभिः परिगृह्य निन्ये क्लृप्तासनं कौतुकवेदिमध्यम्"
उल्लेखाः - > कुमा० ७-१२
कौतुक
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಂಕಣ /ವಿವಾಹಾದಿ ಶುಭಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕೈಗೆ ಕಟ್ಟುವ ಮಂಗಳ ಸೂತ್ರ
प्रयोगाः - > "वैवाहिकैः संविधानैर्गृहे गृहे व्यग्रपुरन्ध्रिवर्गम्"
उल्लेखाः - > कुमा० ७-२
कौतुक
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸುಖಾನುಭವದ ಕಾಲ
कौतुक
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸಂಗೀತ ನೃತ್ಯ ಮುಂತಾದುದು
विस्तारः - > "कौतुकं त्वभिलाषे स्यादुत्सवे नर्महर्षयोः । तथा परम्परायातमङ्गले च कुतूहले । विवाहसूत्रगीतादिभियोगयोरपि न द्वयोः" - मेदि० ।
L R Vaidya
EnglishkOtuka {% n. %} 1. Desire, curiosity
2. eagerness, vehemence
3. anything creating curiosity, a wonder
4. festivity, gaiety
5. marriage thread worn on the wrist, R.viii.1
6. the ceremony with the marriage thread preceding a marriage
7. joy, pleasure, happiness
8. joke, fun
9. song, dance, show
10. friendly greeting, salutation.
Bopp
LatinEdgerton Buddhist Hybrid
EnglishSchmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
GermanSanskrit Tibetan
Tibetandga' ston
१) आननदोत्सव २) उत्सव ३) कौतुक ४) क्षणा
dga' ba
१) अभिरत २) ३) आनन्द ४) आमोद ५) आराम ६) उदग्र ७) उद्विग्नप्राप्त ८) कान्त ९) कौतुक १०) चित्तोल्लास ११) तुष्ट १२) तुष्टि १३) तृष्णा १४) तोष १५) तोषण १६) धृति १७) नन्द १८) १९) नन्दन २०) नन्दिन् २१) प्रणय २२) प्रमद २३) प्रमुदिता २४) प्रमोद २५) प्रसाद २६) प्रामोद्य २७) प्रिय २८) प्रीति २९) प्रेमन् ३०) भक्त ३१) मदन ३२) मुदित ३३) मुदिता ३४) मोद ३५) रत ३६) रति ३७) रभस ३८) रमण ३९) रमति ४०) रम्य ४१) रस ४२) रसिक ४३) रहस् ४४) रामता ४५) रुचि ४६) शौण्ड ४७) संतुष्ट ४८) संतोष ४९) संभोग ५०) सुख ५१) स्पृहा ५२) हर्ष ५३) हृष्ट ५४) हृष्टि ५५)
ngo mtshar
१) आश्चर्य २) कौतुक ३) चित्र ४) विस्मय
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskritकौतूहलं तु कुतुकं कौतुकं च कुतूहलम् ॥ ९२६ ॥
कौतूहल (क्ली), कुतुक (क्ली), कौतुक (क्ली), कुतूहल (क्ली)
अभिधानरत्नमाला
Sanskritकौतूहल
कौतूहल, विनोद, कौतुक, कुतूहल
कौतूहलं विनोदः स्यात्कौतुकं च कुतूहलम् ॥ ७२० ॥
verse 4.1.1.720
page 0083
नाममाला
Sanskritचित्र, आश्चर्य, अद्भुत, चोद्य, विस्मय, कौतुक, अहो
चित्राश्चर्याद्भुतं चोद्यं विस्मयः कौतुकोऽप्यहो ।
verse 0.1.1.174
page 0084
अमरकोशः
SanskritWord: कौतुकम्
Root: कौतुक
Gender: नपुं
Number: all
Meaning(s):
⇒ show
⇒ song
⇒ sport
⇒ dance
⇒ gaiety
⇒ desire
⇒ wonder
⇒ pastime
⇒ pleasure
⇒ civility
⇒ festival
⇒ festivity
⇒ happiness
⇒ curiosity
⇒ vehemence
⇒ eagerness
⇒ spectacle
⇒ prosperity
⇒ impatience
⇒ for amusement
⇒ solemn ceremony
⇒ as a relaxation
⇒ public diversion
⇒ season of enjoyment
⇒ interest in anything
⇒ kind or friendly greeting
⇒ marriage-thread or necklace
⇒ any singular or surprising object
⇒ place for a particular nuptial ceremony
⇒ anything causing curiosity or admiration or interest
Shloka(s):
1|7|31|1 ► कौतूहलं कौतुकं च कुतुकं च कुतूहलम्। (नाट्यवर्गः)
Synonym(s):
➠ 1|7|31|1 ⇢ कौतूहलम् (कौतूहल) (नपुं) ⇒ desire, interest, festival, curiosity, vehement desire for, interest in anything, any unusual phenomenon, anything causing curiosity
➠ 1|7|31|1 ⇢ कौतुकम् (कौतुक) (नपुं) ⇒ show, song, sport, dance, gaiety, desire, wonder, pastime, pleasure, civility, festival, festivity, happiness, curiosity, vehemence, eagerness, spectacle, prosperity, impatience, for amusement, solemn ceremony, as a relaxation, public diversion, season of enjoyment, interest in anything, kind or friendly greeting, marriage-thread or necklace, any singular or surprising object, place for a particular nuptial ceremony, anything causing curiosity or admiration or interest
➠ 1|7|31|1 ⇢ कुतुकम् (कुतुक) (नपुं)
➠ 1|7|31|1 ⇢ कुतूहलम् (कुतूहल) (नपुं) ⇒ fun, wonder, wonderful, curiosity, excellent, eagerness, desire for, surprising, celebrated, inclination, impetuosity, anything interesting, what excites curiosity, interest in any extra-ordinary matter
Related word(s):
परा_अपरासंबन्धः ➡ मनोविकारः
जातिः ➡ मानसिकभावः
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritकौतुकं, (कुतुक + प्रज्ञादित्वात् स्वार्थे अण् ।कुतुकस्य भावः इति युवादित्वात् अण् वा ।)कुतूहलम् इत्यमरः । १ । ७ । ३१ ॥
(यथा, राजतरङ्गिणी । ५ । ३६४ ।“चक्रतुः कौतुकोद्ग्रीवां सभां चित्रार्पितामिव ॥
)अभिलाषः । (यथा, कथासरित्सागरे ।“पश्यन्त्यास्तं नृपं तस्या लज्जाकौतुकयोर्दृशि ।अभूदन्योन्यसंमर्द्दो रचयन्त्यां गतागतम्” ॥
)उत्सवः । (यथा, भागवते । ४ । ३ । १३ ।“कथं सुतायाः पितृगेहकौतुकंनिशम्य देहः सुरवर्य्य ! नेङ्गते” ॥
)नर्म्म । हर्षः । (यथा, भागवते । १ । १७ । २५ ।“इयञ्च भूर्भगवता न्यासितोरुभरा सती ।श्रीमद्भिस्तत्पदन्यासैः सर्व्वतः कृतकौतुका” ॥
)परस्परायातपङ्गलम् । विवाहसूत्रम् । (यथा, कुमारे । ७ । २ ।“वैवाहिकैः कौतुकसंविधानै-र्गृहे गृहे व्यग्रपुरन्ध्रीवर्गम्” ॥
)गीतादिभोगः । इति मेदिनी ॥
गीतादिः । भोग-कालः । इति हेमचन्द्रः ॥
वाचस्पत्यम्
SanskritCapeller
GermanBurnouf
FrenchStchoupak
Frenchकौतुक-
nt. curiosité, intérêt, impatience, désir (loc.)
ce qui
excite la curiosité, l'intérêt
-आत् par curiosité, avec intérêt
fête, cérémonie
d'une cérémonie nuptiale
plaisir, bonheur,
prospérité
-मय- -ई- a. plein de curiosité
-वन्त्- a. id.
-इन्- a. ifc. curieux de, intéressé par.
°क्रिया- cérémonie du mariage.
°गृह- nt. maison dans laquelle a lieu la cérémonie du mariage.
°तोरण- nt. arc de triomphe érigé dans certaines fêtes.
°पुर- nt. d'une ville.
°मङ्गल- nt. cérémonie, fête solennelle
d'une cérémonie
nuptiale.
°रस- sentiment de curiosité.
°स्थान- nt. motif ou objet de curiosité.
कौतुकागार- nt. salle de fêtes, salle dans laquelle a lieu la
cérémonie du mariage.
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.