| YouTube Channel

केश्य (kezya)

 
Apte
English
केश्य [kēśya],
a.
Conducive to the growth of hair
being in the hair
अपास्याः केश्यं मलमप शीर्षण्यं लिखात्
Av.*
14.2.68.-श्यः
N.
of a plant (महाबला), Eclipta Prostata. -श्यम् Black sandal.
Monier Williams Cologne
English
के॑श्य
mfn.
being in the hair,
AV.
xiv, 2, 68
suitable to the hair,
Suśr.
के॑श्य
m.
(= °श-रञ्जन) Eclipta prostrata,
L.
के॑श्य
n.
black Aloe wood,
L.
Monier Williams 1872
English
केश्य, अस्, आ, अम्, being in or on the hair
suit-
able to the hair
(अस्), m., N. of a plant
(अम्), n.
black Aloe wood.
Apte Hindi
Hindi
केश्य
वि* - केश्+य
बालों की वृद्धि के अनुकूल
केश्य
वि* - केश्+य
बालों में लगाया हुआ
केश्यम्
नपुं*
- -
"सार्वजनिक निन्दा, बदनामी, लोकापवाद"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
केश्य
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗರದಗ ಸೊಪ್ಪು
केश्य
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕೃಷ್ಣಾಗುರು
केश्य
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ತಲೆಯ ಕೂದಲನ್ನು ಬಾಚಿ ಶೃಂಗರಿಸುವ ಸಾಧನವಾದ ಬಾಚಣಿಗೆ ಮುಂತಾದುದು
निष्पत्तिः - > "यत्" (५-१-५)
व्युत्पत्तिः - > केशाय हितः
प्रयोगाः - > "केशप्रसाधनी केश्या रजोजन्तुमलापहा"
उल्लेखाः - > सुश्रुत० चिकित्सा० २४-२९
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
केश्यं,
क्ली,
(केशाय हितं इति यत् ।) कृष्णागुरु ।भृङ्गराजे, पुं इति राजनिर्घण्टः
(केशहित-कारके, त्रि
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
केश्य
त्रि०
केशाय हितः यत् केशहितकारकेतत्का-र्ष्ण्यापादके पदार्थे “तिलोहि पाके मधुरोबलिष्ठः”इत्युपक्रमे “स्तन्योऽथ केश्योऽनिलहा गुरुश्च” “केश्यंरसा-यनं मेध्यं काश्मर्य्यं फलमुच्यते” “केशप्रसादनी (काँकि)केश्या रजोजन्तुमलापहा” सुश्रु० मधुररससेवनस्यकेश्यत्वं तत्रोक्तं तदुपक्रमे “चक्षुष्यः केश्योवर्ण्ण्य” इतिसुश्रु० कृष्णागुरुणि
न०
भृङ्गराजे
पु०
राजनि० तयोःकेशहितत्वात् तथात्वम्